Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 142
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 142 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
28aB cisminin yere çarpma süresi ile C cisminin yere çarpma süresini karşılaştırma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
İvme a = m_asılı·g/(mA+m_asılı) asılı kütle arttıkça büyür. C, B'den kütleli olduğundan a2 > a1. Aynı h için h = ½at² olduğundan büyük ivmeli sistem daha kısa sürede yere çarpar.
- Sistemin ivmesi a = m_asılı·g/(m_A+m_asılı) bağıntısıyla bulunur; asılı kütle büyüdükçe ivme artar.
- C cisminin kütlesi B'den büyük olduğundan (m_C > m_B), II. düzeneğin ivmesi I. düzenekten büyüktür: a2 > a1.
- İki cisim de durgun halden aynı h yüksekliğinden düştüğü için h = (1/2)·a·t² bağıntısı geçerlidir.
- Yükseklik h eşitken ivmesi büyük olan C cismi yere daha kısa sürede çarpar; dolayısıyla t1 > t2 olur.
- Serbest düşmedeki gibi kütlenin süreyi etkilemeyeceğini sanmak — cisimler ipe bağlı olduğundan m_A kütlesi nedeniyle ivme asılı kütleye bağlıdır.
- İvmesi büyük olan cismin süresini de büyük almak — sabit h yolunda ivme ile t² ters orantılıdır (t = √(2h/a)).
Kendini kontrol et: Örnek olarak m_A=2 kg, m_B=2 kg, m_C=6 kg seçtiğinde a2 > a1 çıktığını ve sürenin kısaldığını kontrol et.
28bŞekil I ve II'deki iplerde oluşan T1 ve T2 gerilme kuvvetlerinin büyüklüklerini karşılaştırma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Sürtünmesiz masada A için T = mA·a yazılır. Şekil II'de ivme daha büyük olduğundan gerilme de büyüktür (T = mA·masılı·g/(mA+masılı), masılı arttıkça artar).
- Yatay masadaki A cismi için yatay doğrultuda Newton'un ikinci yasasını yaz: T = m_A·a (sürtünme varsa T - f = m_A·a).
- Her iki düzenekte de masa üzerindeki A cisminin kütlesi m_A aynıdır.
- İlk şıkta C'nin kütlesi B'den büyük olduğu için a2 > a1 bulunmuştu.
- İp gerilmesi A cisminin ivmesiyle doğru orantılı olduğundan T2 > T1 elde edilir.
- İp gerilmesini doğrudan asılı cismin ağırlığına (m·g) eşitlemek — sistem ivmeli hareket yaptığı için T < m_asılı·g olur.
- Masada ipin bağlı olmadığı yedek B ve C cisimlerini kütleye katmak — yalnızca ipe bağlı cisimler sistemi oluşturur.
Kendini kontrol et: T = m_A·m_asılı·g/(m_A+m_asılı) bağıntısında m_B=2 kg ve m_C=6 kg koyarak T2 değerinin T1'den büyük çıktığını doğrula.
28cDeney yer çekimi ivmesinin daha büyük olduğu bölgede tekrarlanırsa ivme ve ip gerilmesinin değişimi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
a = m_asılı·g/(mA+m_asılı) ve T = mA·a ifadelerinde g ile doğru orantı vardır; g büyürse ivme ve gerilme kuvveti de aynı oranda büyür, çarpma süresi kısalır.
- Sistemi harekete geçiren net kuvvet asılı cismin ağırlığından kaynaklanır ve g ile doğru orantılıdır.
- İvme bağıntısı a = m_asılı·g/(m_A+m_asılı) olduğundan, kütleler sabitken g büyüdüğünde sistemin ivmesi artar.
- A cismi için T = m_A·a olduğundan, ivme arttığında ipteki gerilme kuvveti T de aynı oranda artar.
- İp gerilmesinin yer çekimi ivmesinden bağımsız olduğunu düşünmek — sistemi hızlandıran ağırlık kuvveti büyüdüğü için T = m_A·a da büyür.
Kendini kontrol et: Bağıntılarda g değerini iki katına çıkardığında hem a hem de T değerinin iki katına çıktığını kontrol et.