Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 74
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 74 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Değerlendirme 1.a (F4=15 N)Aynı cisim için F4=15 N durumunda sürtünme kuvveti ve ivme (önceki sayfadan devam)
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
15 N>8 N olduğundan cisim kayar; f_k=7 N. a=(15-7)/2=4.
- Verilenler: m = 2 kg, fs,max = 8 N, fk = 0,35·20 = 7 N, F4 = 15 N. İstenen: sürtünme ve ivme.
- 15 N > 8 N olduğundan cisim kayar; sürtünme kinetiktir ve 7 N olur.
- Net kuvvet Fnet = 15 − 7 = 8 N bulunur.
- İvme a = Fnet / m = 8 / 2 = 4 m/s².
- Uygulanan kuvvet arttığı için kinetik sürtünmenin de artacağını sanmak — yüzey ve normal kuvvet değişmedikçe fk = 7 N sabittir.
Kendini kontrol et: m·a + fk = 2·4 + 7 = 15 N işleminin uygulanan F4 kuvvetini verdiğini kontrol ettin mi?
Değerlendirme 1.bYukarıda verilen cisim için sürtünme kuvveti-uygulanan kuvvet grafiğini çiz
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Statik bölgede sürtünme uygulanan kuvvete eşit, maksimum 8 N; kayma başlayınca sabit kinetik sürtünme 7 N.
- Cisim önceki sorudaki 2 kg'lık cisimdir; normal kuvvet N = 2·10 = 20 N.
- En büyük statik sürtünme 0,4·20 = 8 N, kinetik sürtünme 0,35·20 = 7 N bulunur.
- 0–8 N arasında cisim durur; sürtünme uygulanan kuvvete eşit olduğundan grafik eğimi 1 olan bir doğrudur.
- 8 N aşılınca cisim kayar; sürtünme 7 N'ye düşer ve uygulanan kuvvet artsa da 7 N'de yatay kalır.
- Grafiği başlangıçtan itibaren 7 N veya 8 N'de sabit çizmek — durgun bölgede sürtünme sıfırdan başlayarak uygulanan kuvvetle eşit artar.
- Eksen adlarını karıştırmak — düşey eksende sürtünme kuvveti, yatay eksende uygulanan kuvvet yer alır.
Kendini kontrol et: Grafikte (5; 5), (7,5; 7,5), (8; 8) tepe noktası ve 8 N sonrasında f = 7 N doğrusunu işaretledin mi?
2Makara sisteminde K (3 kg) ve L (2 kg); kuru ve nemli zeminde K'nin ivme büyüklükleri
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Kuru: maks. statik 0,8·30=24 N>20 N (L ağırlığı), sistem durur, a=0. Nemli: 0,6·30=18<20, kayar; f_k=0,5·30=15; a=(20-15)/5=1.
- Sarkan L cisminin ağırlığı sistemi çeken kuvvettir: GL = 2·10 = 20 N; K için normal kuvvet NK = 3·10 = 30 N'dir.
- Kuru zeminde maksimum statik sürtünme fs,max = 0,8·30 = 24 N'dir; 20 N < 24 N olduğundan sistem durur ve akuru = 0 olur.
- Nemli zeminde maksimum statik sürtünme 0,6·30 = 18 N'dir; 20 N > 18 N olduğundan sistem harekete geçer.
- Nemli zeminde kinetik sürtünme fk = 0,5·30 = 15 N ve net kuvvet Fnet = 20 − 15 = 5 N bulunur.
- Toplam kütle 3 + 2 = 5 kg olduğundan ivme anemli = 5/5 = 1 N/kg olur; doğru seçenek B'dir.
- Nemli zeminde ivmeyi bulurken net kuvveti yalnız K'nin kütlesi 3 kg'a bölmek — birlikte hareket eden sistemde toplam kütle 5 kg alınmalıdır.
- Kuru zeminde 20 − 24 = −4 N net kuvvet bulmak — statik sürtünme 20 N ile sınırlanır ve sistemi ters yönde hareket ettirmez.
Kendini kontrol et: Nemli zeminde net kuvveti yalnızca K kütlesine değil, toplam kütle olan 5 kg'a böldüğünü kontrol ettin mi?
3Kitap üzerindeki silgi ile ilgili I, II, III ifadelerinden hangileri doğru
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Silgi kitaba göre durduğundan sürtünme statiktir (I yanlış). İkisi birlikte hareket eder, ivmeleri eşit (II doğru). Silgiyi hızlandıran statik sürtünmedir; F azalırsa ivme ve sürtünme azalır (III doğru).
- Silginin kitaba göre konumu değişmediğinden iki yüzey birbiri üzerinde kaymaz; aralarında statik sürtünme oluşur (I yanlış).
- Kitap ve silgi birlikte hareket ettiği için her an hız değişimleri ve yere göre ivmeleri eşittir (II doğru).
- Masa sürtünmesiz olduğundan sistemin ivmesi a = F/(mkitap + msilgi) bağıntısıyla bulunur; F azalırsa ivme azalır.
- Silgiyi ivmelendiren net kuvvet statik sürtünmedir (fs = msilgi·a); ivme azaldığında silgiye etkiyen sürtünme de azalır (III doğru, cevap D).
- Cisimler yere göre hareket ettiği için aralarındaki sürtünmeyi kinetik sanmak — yüzeyler birbirine göre kaymadığından sürtünme statiktir.
- Statik sürtünmeyi sabit sanıp III. öncülü yanlış kabul etmek — statik sürtünme fs = msilgi·a olduğundan F ile doğru orantılı değişir.
Kendini kontrol et: F = 0 olduğunda ivmenin ve silgiye etkiyen statik sürtünmenin sıfıra düşeceğini düşünerek III. ifadeyi doğruladın mı?