Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 109
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 109 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
33aİki grafikte tepkimeyi hızlandırmak için uygulanan etkilerin ne olduğu
Çözüm Yolu
Grafik 1'de enerji dağılım eğrisi yüksek kinetik enerjiye kayıyor (sıcaklık artışı). Grafik 2'de aktivasyon enerjisi düşüyor (katalizör).
- Grafik 1 tanecik sayısı–kinetik enerji dağılımını, Grafik 2 potansiyel enerji–tepkime koordinatını gösteriyor.
- Grafik 1'de eğri yüksek kinetik enerjiye kayıyor; Ea'yı aşan tanecik alanı büyüyor. Bu, sıcaklık artışının belirtisidir.
- Grafik 2'de tepkenler ve ürünlerin enerjisi ile ΔH aynı kalırken aktivasyon enerjisi tepesi alçalıyor.
- Aktivasyon enerjisini düşüren etki katalizördür.
- İkinci grafikte ΔH’nin azaldığını sanmak — tepken ve ürün enerji seviyeleri değişmediği için ΔH sabittir.
Kendini kontrol et: Hangi grafikte enerji dağılımı, hangisinde aktivasyon enerjisi değişiyor?
33bEtkilerin tepkimeyi hızlandırma nedenleri çarpışma teorisine göre
Çözüm Yolu
Çarpışma teorisine göre hız, birim zamandaki etkin çarpışma sayısıyla artar. Sıcaklık tanecik enerjisini yükseltir, katalizör ise gereken eşiği düşürür.
- Sıcaklık artışının ortalama kinetik enerjiyi ve aktivasyon enerjisini aşan tanecik oranını artırdığını açıkla.
- Katalizörün daha düşük aktivasyon enerjili bir tepkime yolu sağladığını belirt.
- İki durumda da birim zamandaki etkin çarpışmaların artmasıyla tepkimenin hızlandığını açıkla.
- Katalizörün tanecikleri ısıttığını söylemek — katalizör daha düşük enerji engelli bir yol sağlar.
Kendini kontrol et: Sıcaklık ve katalizörün enerji engeli üzerindeki etkilerini birbirinden ayırabiliyor musun?
34aTüplerde eşit sürede olan tepkimenin hangi soda formuna ait olduğu
Çözüm Yolu
Toz halde temas yüzeyi büyüktür; yüzey arttıkça etkin çarpışma ve tepkime hızı artar, eşit sürede daha çok tepkime gerçekleşir.
- Eşit sürede I numaralı tüpte daha yoğun gaz çıkışı bulunduğunu gözlemle.
- Toz sodanın aynı kütledeki topak sodadan daha büyük temas yüzeyine sahip olduğunu belirle.
- Daha fazla etkin çarpışma sağlayan toz sodanın I numaralı tüpte bulunduğunu söyle.
- Topağın büyük görünmesini daha büyük temas yüzeyi sanmak — çok sayıdaki küçük toz taneciğinin toplam yüzeyi daha büyüktür.
Kendini kontrol et: I numaralı tüpteki hızlı gaz çıkışını toplam temas yüzeyiyle açıklayabiliyor musun?
34bA ve B eğrilerinin hangi soda formuna ait olduğu
Çözüm Yolu
A eğrisi daha kısa sürede maksimum CO₂ miktarına ulaşıyor, yani tepkime daha hızlı. Hızlı olan temas yüzeyi büyük toz halidir.
- Grafikte açığa çıkan CO₂ kütlesi zamana karşı verilmiş; iki eğri de sonunda 2 g'a ulaşıyor.
- A eğrisi daha dik yükseliyor ve yaklaşık 4. saniyede 2 g'a ulaşıyor; B ise 6. saniyede ulaşıyor.
- Daha dik eğri, birim zamanda daha çok gaz, yani daha hızlı tepkime demektir.
- Eşit kütlede toz soda, topağa göre daha büyük temas yüzeyine sahip olduğundan daha hızlı tepkime verir.
- Toz sodanın sonunda daha fazla gaz verdiğini söylemek — iki eğrinin son gaz kütlesi aynıdır, yalnız oluşma süreleri farklıdır.
Kendini kontrol et: A ve B’nin son gaz kütleleri eşitken tepkime hızları neden farklı olabilir?