Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 121
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 121 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Konuya Başlarken 1Kimyasal tepkimelerin hepsinin iki yöne gidebilip gidemediği soruluyor.
Çözüm Yolu
Pil tepkimesi tersinirdir ama yanma gibi tepkimeler pratikte tek yönlüdür.
- Metindeki şarj edilebilir pilin iki yönde ilerleyebilen tepkimesini belirle.
- Bu örneğin bütün tepkimelerin aynı şekilde davrandığını göstermediğini düşün.
- Günlük koşullarda ürünlere doğru ilerleyen yanma gibi olayları dikkate alarak hayır sonucuna ulaş.
- Şarj edilebilir pil örneğini tüm tepkimelere genellemek — her tepkime günlük koşullarda iki yönde belirgin biçimde ilerlemez.
Kendini kontrol et: Bir pilin yeniden şarj edilebilmesi, yanan odunun kendiliğinden eski hâline döneceğini gösterir mi?
Konuya Başlarken 2Günlük hayatta her iki yöne gidebilen tepkime içeren olaylar soruluyor.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Pilde şarjda bir yön, deşarjda ters yön gerçekleşir; kanda oksijenin bağlanıp bırakılması da tersinirdir.
- Bir süreçte oluşan maddelerin uygun koşullarda yeniden başlangıç maddelerine dönüşebildiği olayları düşün.
- Şarj edilebilir pilde şarj ve deşarjın birbirinin tersi kimyasal süreçler olduğunu belirle.
- Hemoglobinin oksijen bağlayıp bırakmasını ve koşullara bağlı kireç taşı oluşumu ile çözünmesini diğer örnekler olarak değerlendir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Karbondioksitin suda çözünerek karbonik asit oluşturması ve karbonik asidin yeniden su ile karbondioksite dönüşmesi. (Sistemde iki yönlü kimyasal dönüşümün uygun koşullarda gerçekleşebildiği belirtilirse geçerlidir.)
- Erime ve donmayı kimyasal tepkime örneği vermek — bu olaylarda maddenin kimliği değişmediğinden bunlar fiziksel değişimdir.
Kendini kontrol et: Verdiğin örnekte ters yönde ilerleyiş başlangıçtaki kimyasal türleri yeniden oluşturabiliyor mu?
2.1 Etkinlik 1 - Ateş böceğiAteş böceğinin parlamasının kimyasal değişim olduğunu gösteren kanıt yazılacak.
Çözüm Yolu
Böcekte kimyasal tepkime sonucu ışık oluşur; ışık yayımı bir kimyasal değişim kanıtıdır.
- Görselde ateş böceğinin vücudunun bir bölümünün ışık saçtığı görülüyor.
- Bu ışık, böceğin vücudundaki maddelerin tepkimeye girmesiyle oluşur; tepkimede yeni maddeler meydana gelir.
- Kimyasal tepkime sonucu enerjinin ışık olarak yayılması kimyasal değişimin kanıtıdır.
- Her ışık yayımını tek başına kimyasal değişim saymak — ateş böceğinde ışığın madde dönüşümüyle üretilmesi önemlidir.
Kendini kontrol et: Ateş böceğindeki ışık yayımını hangi madde dönüşümüyle ilişkilendirdin?
2.1 Etkinlik 1 - Mg + asitMagnezyumun asitle tepkimesinde kimyasal değişim kanıtı yazılacak.
Çözüm Yolu
Görselde kabarcıklar yükselir; hidrojen gazı oluşur ve metal tükenir, yeni madde oluşur.
- Görselde asit çözeltisindeki magnezyum şeridin üzerinden kabarcıkların yükseldiği görülüyor.
- Magnezyum asitle tepkimeye girerek hidrojen gazı ve tuz oluşturur; metal zamanla azalır.
- Tepkime ısı açığa çıkardığından çözeltinin sıcaklığı da artar.
- Kabarcıkları kaynama olarak yorumlamak — bu olayda kabarcıklar magnezyumun asitle tepkimesinde oluşan hidrojen gazıdır.
Kendini kontrol et: Metal miktarındaki azalma ile gaz kabarcıklarını birlikte hangi yeni madde oluşumuyla açıklarsın?
2.1 Etkinlik 1 - Yemek sodası + limon suyuYemek sodası ve limon suyu tepkimesinde kimyasal değişim kanıtı yazılacak.
Çözüm Yolu
Bikarbonat asitle tepkimeye girip karbondioksit gazı oluşturur; köpürme yeni madde oluştuğunu gösterir.
- Görselde yemek sodası limon suyuyla karıştırılınca kapta köpük oluştuğu görülüyor.
- Yemek sodası (bikarbonat) limon suyundaki asitle tepkimeye girer ve karbondioksit gazı oluşur.
- Gaz çıkışı başlangıçta olmayan yeni bir maddenin oluştuğunu gösterir.
- Köpürmeyi yalnız karıştırmanın sonucu sanmak — asit ile bikarbonatın tepkimesi yeni bir gaz oluşturur.
Kendini kontrol et: Köpükteki kabarcıkları oluşturan yeni maddenin adını söyleyebiliyor musun?