Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 122
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 122 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
2.1 Etkinlik 1 - Kurşun(II) iyodürKurşun(II) iyodür ve potasyum nitrat tepkimesinde kimyasal değişim kanıtı yazılacak.
Çözüm Yolu
Çözeltiler karışınca çözünmeyen sarı kurşun(II) iyodür çöker; bu yeni madde oluştuğunu gösterir.
- İstenen: kurşun(II) iyodür oluşan tepkimede değişimin kimyasal olduğunu gösteren kanıtlar.
- Görseldeki erlene bakılır: iki renksiz çözelti karışınca kabın dibinde sarı bir katı belirir.
- Bu sarı katı suda çözünmeyen kurşun(II) iyodürdür; çökelek oluşumu yeni madde oluştuğunu gösterir.
- Sarı katıyı çözünme sanmak — çözeltiden ayrılan katı, çökelek oluştuğunu gösterir.
Kendini kontrol et: Karıştırmadan önce bulunmayan hangi maddeyi gözlemliyorsun?
2.1 Etkinlik 1 - HCl + NaOHAsit çözeltisine aşırı baz eklenmesinde kimyasal değişim kanıtı yazılacak.
Çözüm Yolu
Asit baz tarafından nötrleşir, ortam bazik olur; pH ve indikatör rengi değişir.
- İstenen: HCl çözeltisine aşırı NaOH eklenince değişimin kimyasal olduğunu gösteren kanıtlar.
- Görseldeki ilk kaba bakılır: pH < 7, yani ortam asidik ve indikatör kırmızı renktedir.
- İkinci kapta pH > 7 olmuştur; aşırı baz asidi nötrleştirip ortamı bazik yapmıştır.
- İndikatörün kırmızıdan maviye dönmesi ortamın asitlik-bazlık özelliğinin değiştiğini gösterir.
- Son pH değerini 7 kabul etmek — baz aşırı eklendiği için ortam bazik olur.
Kendini kontrol et: Görseldeki son pH değeri asidin tamamen nötrleşmesinden sonra hangi maddenin arttığını gösterir?
2.1 Etkinlik 1 - Odun yanmasıOdunun yanması sırasında kimyasal değişim kanıtı yazılacak.
Çözüm Yolu
Yanmada enerji açığa çıkar ve odundan farklı özellikte maddeler oluşur.
- İstenen: odunun yanmasının kimyasal değişim olduğunu gösteren kanıtlar.
- Görseldeki ateşe bakılır: alevden ışık ve çevreye ısı yayılmaktadır; bu enerji açığa çıktığını gösterir.
- Yanan odun zamanla kül, duman ve gazlara dönüşür; bunlar odundan farklı özellikte yeni maddelerdir.
- Yanmayı yalnız şekil değişimi saymak — kül ve gaz oluşumu yeni maddelerin meydana geldiğini gösterir.
Kendini kontrol et: Yanma sonunda oluşan külün özellikleri odunla aynı mı?
2.1 Etkinlik 2Asit-baz tepkimeleri ve indikatör kavramlarını açıklama isteniyor.
Çözüm Yolu
Nötrleşmede H+ ve OH- su verir. Turnusol, fenolftalein gibi indikatörler pH değişimini renkle gösterir.
- Bu etkinlikteki asit ve bazın HCl ile NaOH olduğunu belirle.
- Nötrleşmeyi HCl + NaOH → NaCl + H₂O denklemiyle göster.
- İndikatörü, ortamın asitlik ve bazlığına göre renk değiştiren madde olarak tanımla.
- Nötrleşme sonrası ortamı her zaman nötr saymak — asit veya bazın fazlalığı son pH değerini etkiler.
- İndikatörü pH değerini değiştiren temel madde saymak — kullanım amacı renk değişimiyle ortamı tanımaktır.
Kendini kontrol et: Aşırı NaOH eklenirse oluşan tuz ve suya rağmen ortam neden bazik kalır?
Değerlendirme 1Bir değişimin kimyasal olduğunu gösteren kanıtlar yazılacak.
Çözüm Yolu
Bu gözlemler yeni maddelerin oluştuğuna işaret eder.
- Etkinlikteki örneklerde renk, gaz, çökelek ve enerji değişimlerini belirle.
- Bu gözlemleri yeni madde oluşumuyla ilişkilendir.
- Tek bir belirtinin fiziksel olaylarda da görülebileceğini dikkate alarak kanıtları birlikte değerlendir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Gaz çıkışı ve çökelek oluşumu kimyasal değişime işaret edebilir. (Gözlemler yeni madde oluşumuyla ilişkilendirilerek açıklanırsa geçerlidir.)
- Her sıcaklık değişimini kesin kimyasal kanıt saymak — fiziksel olaylarda da sıcaklık değişebilir.
Kendini kontrol et: Gözlediğin belirtiyi yeni bir madde oluşumuyla ilişkilendirebiliyor musun?
Değerlendirme 2Asit-baz ve indikatör açıklamalarındaki eksikleri tespit edip çalışma planı yapma isteniyor.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.