Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 207
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 207 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
KB-1pH ölçümünün günlük hayatta hangi alanlarda kullanıldığı
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Toprak asitliği, suyun kalitesi, gıdanın kontrolü ve cilt ürünlerinin uygunluğu pH ile belirlenir.
- pH’ın bir ortamın asitlik ve bazlık durumunu belirttiğini hatırla.
- Günlük yaşamda bu özelliğin kontrol edilmesi gereken ortamları seç.
- Toprak, gıda, su ve bakım ürünlerini ilgili kullanım alanlarıyla eşleştir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Tarımda toprağın, havuz bakımında suyun pH’ı ölçülür. (pH ölçümünün günlük kullanımına ilişkin doğru alan örnekleri istendiğinde geçerlidir.)
- pH ölçümünü yalnız laboratuvarla sınırlamak — tarım ve gıda denetiminde de kullanılır.
Kendini kontrol et: Verdiğim her örnekte asitlik veya bazlık kontrolü neden gerekli?
KB-2pH hesaplanırken hangi verilerden yararlanılabileceği
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
pH = -log[H₃O+] olduğundan H₃O+ derişimini veren her veri pH hesabında kullanılır.
- pH = −log[H₃O⁺] bağıntısındaki gerekli büyüklüğü belirle.
- H₃O⁺ derişimi veriliyorsa pH’ı doğrudan hesaplayabileceğini fark et.
- Asit veya baz derişimini iyonlaşma yüzdesi ya da denge sabitiyle birlikte kullanarak iyon derişimine ulaş.
Kabul edilebilir başka cevaplar: H₃O⁺ derişimi biliniyorsa pH = −log[H₃O⁺] kullanılır. (Doğrudan iyon derişimi üzerinden hesaplama için yeterlidir.) · Belirli sıcaklıkta OH⁻ derişimi ve suyun iyonlaşma sabiti kullanılabilir. (Önce H₃O⁺ derişimi suyun iyonlaşma bağıntısıyla hesaplanır.)
- Zayıf asit derişimini doğrudan H₃O⁺ derişimi almak — iyonlaşmanın kısmi olduğu hesaba katılmalıdır.
Kendini kontrol et: Seçtiğim verilerden H₃O⁺ derişimine nasıl ulaşabilirim?
KB-3Kuvvetli ve zayıf asit-baz pH hesaplarının aynı yöntemle yapılıp yapılamayacağı
Çözüm Yolu
Kuvvetli olanlar tamamen iyonlaşır, zayıflar kısmen iyonlaştığı için H₃O+ derişimi asit derişiminden küçüktür.
- Kuvvetli asit ve bazların tamamen iyonlaştığını belirle.
- Kuvvetli maddelerde iyon derişimini tepkimenin katsayılarına göre başlangıç derişiminden hesapla.
- Zayıf maddelerde kısmi iyonlaşmayı iyonlaşma yüzdesi veya denge bağıntısıyla hesaba kat.
- Her baz için [OH⁻] değerini baz derişimine eşitlemek — oluşan iyon sayısı ve iyonlaşma oranı dikkate alınmalıdır.
Kendini kontrol et: Zayıf asidin tamamının iyonlaştığını kabul edersem pH hesabım neden değişir?
2.17-1aTablodaki verilerle pH'a ilişkin özellikleri belirlemek için plan yapma
Çözüm Yolu
Açık uçlu plan; verilen pH, derişim ve denklem verileri adım adım kullanılır.
- Tablodan her asidin başlangıç derişimini, pH’ını ve iyonlaşma denklemini kaydet.
- [H₃O⁺] = 10^(−pH) bağıntısıyla iyon derişimlerini hesapla.
- İyon derişimini başlangıç derişimine bölüp 100 ile çarparak iyonlaşma yüzdesini bul.
- Yüzdeler ile denklem oklarını birlikte kullanarak asitleri sınıflandır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Önce denklem oklarından sınıflandırma tahmini yapıp sonra pH’tan hesaplanan iyonlaşma yüzdeleriyle kontrol etmek. (Tablodaki tüm asitler için hesaplama ve karşılaştırma yapıldığı sürece geçerlidir.)
- İyonlaşma yüzdesini yalnız pH değerlerini bölerek hesaplamak — önce H₃O⁺ derişimi bulunmalıdır.
Kendini kontrol et: Planımda sınıflandırmayı destekleyen hem sayısal hem denklem bilgisi var mı?
2.17-1bPlanı uygulayarak pH'a ilişkin özellikleri belirlemede ulaşılan sonuçlar
Çözüm Yolu
Aynı derişimde daha düşük pH daha çok iyonlaşma ve daha kuvvetli asit demektir.
- pH değerlerini HCl için 1, CH₃COOH için 3, HCN için 6 olarak oku.
- [H₃O⁺] = 10^(−pH) ile sırasıyla 0,1 M, 0,001 M ve 10⁻⁶ M bul.
- Başlangıç derişimleri eşit olduğundan daha yüksek H₃O⁺ derişimini daha fazla iyonlaşmayla ilişkilendir.
- Asit kuvvetlerini HCl > CH₃COOH > HCN olarak sırala.
- pH büyüdükçe H₃O⁺ derişiminin arttığını sanmak — negatif logaritma nedeniyle ilişki terstir.
Kendini kontrol et: pH’ı en küçük olan HCl’nin iyon derişimi en büyük mü?