Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 216
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 216 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
40,25 M C₂H₅NH₂ zayıf baz çözeltisinin pH değerini Kb = 4·10⁻⁴ ile hesaplama
Çözüm Yolu
Kb = x²/0,25 = 4·10⁻⁴ ise x² = 10⁻⁴, x = [OH-] = 10⁻² M. pOH = 2, pH = 14 - 2 = 12.
- Verilen: 0,25 M C₂H₅NH₂, Kb = 4·10⁻⁴. İstenen: pH.
- Zayıf baz az iyonlaşır; [OH-] = x, baz derişimi yaklaşık 0,25 M alınır.
- Kb = x²/0,25 yazılır: x² = 4·10⁻⁴ · 0,25 = 10⁻⁴ bulunur.
- x = [OH-] = 10⁻² M, pOH = 2 olur.
- pH = 14 - 2 = 12 bulunur.
- Baz derişimini doğrudan OH- derişimi almak — zayıf baz yalnız kısmen iyonlaşır.
- pOH değerini pH diye yazmak — 25 °C’ta pH = 14 − pOH kullanılır.
Kendini kontrol et: Bulduğun 0,01 M OH- derişimi, başlangıç derişiminin yüzde 4’ü mü?
DeğerlendirmeZayıf asit ve zayıf bazlarda pH hesaplama adımlarının benzerlik ve farklılıklarını açıklama
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Her ikisinde iyonlaşma denklemi, denge bağıntısı, değişim tablosu ve x'in ihmali aynıdır. Asitte x = [H₃O+] ile doğrudan pH bulunur; bazda x = [OH-] ile önce pOH, sonra pH = 14 - pOH hesaplanır.
- Her ikisinde iyonlaşma denklemini yaz ve denge derişimlerini x ile göster.
- Asit için Ka, baz için Kb bağıntısından iyon derişimini bul; ihmal koşulunu kontrol et.
- Asitte H₃O+ derişiminden pH hesapla; bazda OH- derişiminden pOH bulup 25 °C’ta 14’ten çıkar.
- Asit ve bazda x’i aynı iyon sanmak — asitte H₃O+, bazda OH- bulunur.
Kendini kontrol et: Baz hesabında pOH’ten pH’a geçiş basamağını belirttin mi?
2.5.1.aHCl ve CH₃COOH'nin kuvvetli mi zayıf mı olduğu hakkında yorum
Çözüm Yolu
Metne göre HCl suda %100'e yakın iyonlaşır, CH₃COOH ise suda kısmen iyonlaşır.
- Metindeki HCl’nin hemen tamamen, CH₃COOH’nin kısmen iyonlaşması bilgisini belirle.
- Tam iyonlaşmayı kuvvetli asitle, kısmi iyonlaşmayı zayıf asitle ilişkilendir.
- Kuvveti yalnız derişimle belirlemek — burada kuvvet, suda iyonlaşma eğilimiyle ilgilidir.
Kendini kontrol et: Hangi asit aynı başlangıç derişiminde daha fazla H₃O+ oluşturur?
2.5.1.b0,1 M HCl çözeltisinin pH değerini hesaplama
Çözüm Yolu
HCl kuvvetli asittir; [H₃O+] = 0,1 = 10⁻¹ M olduğundan pH = 1.
- Verilen: 0,1 M HCl çözeltisi. İstenen: pH.
- HCl kuvvetli asittir, tamamen iyonlaşır; [H₃O+] = 0,1 M = 10⁻¹ M olur.
- pH = -log10⁻¹ = 1 bulunur.
- Eksi işaretini unutup pH’ı −1 bulmak — −log(10⁻¹) değeri 1’dir.
Kendini kontrol et: 10^-pH = 0,1 eşitliği sonucunla sağlanıyor mu?
2.5.1.cKa = 1·10⁻⁵ olan 0,1 M CH₃COOH çözeltisinin pH değerini hesaplama
Çözüm Yolu
Ka = x²/0,1 = 10⁻⁵ ise x² = 10⁻⁶, x = [H₃O+] = 10⁻³ M ve pH = 3.
- Verilen: 0,1 M CH₃COOH, Ka = 1·10⁻⁵. İstenen: pH.
- Zayıf asit az iyonlaşır; [H₃O+] = x, asit derişimi yaklaşık 0,1 M alınır.
- Ka = x²/0,1 yazılır: x² = 10⁻⁵ · 10⁻¹ = 10⁻⁶ bulunur.
- x = [H₃O+] = 10⁻³ M olur.
- pH = -log10⁻³ = 3 bulunur.
- CH₃COOH’nin tamamen iyonlaştığını varsaymak — zayıf asitte denge bağıntısı kullanılmalıdır.
Kendini kontrol et: 10⁻³ / 0,1 oranı yüzde 1 mi; başlangıç derişiminden x’i ihmal etmek uygun mu?
2.5.1.çHCl ve CH₃COOH'nin asitlik kuvvetini pH değerlerine göre karşılaştırma
Çözüm Yolu
Aynı derişimde HCl çözeltisinin pH'ı 1, CH₃COOH'ninki 3'tür. pH'ı küçük olan HCl daha asidiktir.
- Eşit derişimli çözeltilerde HCl için pH = 1, CH₃COOH için pH = 3 değerlerini karşılaştır.
- Daha küçük pH’ın daha fazla H₃O+ gösterdiğini kullanarak HCl’nin daha kuvvetli olduğunu belirle.
- Büyük pH’ı daha kuvvetli asitle eşleştirmek — pH arttıkça H₃O+ derişimi azalır.
Kendini kontrol et: HCl çözeltisinin H₃O+ derişimi diğerinin 100 katı mı?