Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 20a: Grafikten metanol denge tepkimesini yazma

CO(g) + 2H2(g) ⇌ CH3OH(g) — CO ve H2 azalıyor (girenler), CH3OH artıyor (ürün). Derişim değişimleri CO 4, H2 8, CH3OH 4 mol/L olup katsayı oranı 1:2:1'dir. — Grafikten CO ve H2 derişimlerinin azaldığını, CH3OH derişiminin arttığını belirle. Değişimleri CO için 6 − 2 = 4, H2 için 13 − 5 = 8, CH3OH için 4 − 0 = 4 hesapla. 4:8:4 oranını 1:2:1 biçiminde sadeleştir. CO(g) + 2H2(g) ⇌ CH3OH(g) denklemini yaz.

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 20b: Tepkimenin denge bağıntısını yazma

Kc = [CH3OH] / ([CO]·[H2]²) — Hepsi gaz olduğundan hepsi bağıntıda yer alır; ürün derişimi pay, giren derişimleri katsayı üsleriyle paydadadır. — CO(g) + 2H2(g) ⇌ CH3OH(g) denklemindeki katsayıları belirle. Ürün derişimini paya, giren derişimlerini paydaya yaz. H2 derişiminin üssünü 2 alarak Kc = [CH3OH]/([CO]·[H2]²) bağıntısını oluştur.

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 20c: Denge sabiti Kc değerini hesaplama

Kc = 0,08 — Denge derişimleri: CO 2, H2 5, CH3OH 4 mol/L. Kc = 4/(2·5²) = 4/50 = 0,08. — Grafikten başlangıç: H2 13, CO 6, CH3OH 0 mol/L; denge: H2 5, CO 2, CH3OH 4 mol/L. Değişimler: CO 4, H2 8 azalır, CH3OH 4 artar; tepkime CO(g) + 2H2(g) ⇌ CH3OH(g) olur. Denge bağıntısı Kc = [CH3OH] / ([CO]·[H2]²) yazılır. Kc = 4 / (2 · 5²) = 4 / 50 = 0,08 bulunur.

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 21a: Hangi kapta N2O4 ⇌ 2NO2 sistemi dengededir

II numaralı kapta — II'de 8 N2O4 ve 4 NO2 var: Q = 4²/8 = 2 = Kc. Diğer kaplarda Q: I=16, III=6, IV=0,5, V=50. — Sarı kürelerin N2O4, mor kürelerin NO2 olduğunu belirle. Bir litrelik kaplarda tanecik sayılarını molar derişim olarak kullan. Q = [NO2]²/[N2O4] bağıntısından I:16, II:2, III:6, IV:0,5 ve V:50 değerlerini bul. Q = Kc = 2 koşulunu sağlayan II numaralı kabı seç.

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 21b: Dengede olmayan sistemlerin dengeye ulaşmak için yönü

I, III ve V sola (geri yönde, N2O4 oluşumuna); IV sağa (ileri yönde, NO2 oluşumuna) ilerler. — I, III, V'te Q > Kc olduğundan ürün fazladır, Q düşmek için geri yöne gider. IV'te Q = 0,5 < Kc olduğundan ileri yönde ilerler. — Q = [NO2]²/[N2O4] bağıntısından kapların tepkime bölümlerini hesapla. I, III ve V için Q değerlerinin 2 değerinden büyük olduğunu belirle. Bu kaplarda NO2 tüketilerek N2O4 oluşması için yönü sola yaz. IV için Q = 0,5 < 2 olduğundan yönü sağa yaz.

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı Sayfa 266 — Soru 21c: Kaplardaki ileri ve geri tepkime hızlarının karşılaştırılması

II'de ileri = geri; I, III ve V'te geri > ileri; IV'te ileri > geri. — Net tepkime yönü hızı yüksek olan yöndür. Q > Kc ise geri hız büyüktür, Q < Kc ise ileri hız büyüktür, Q = Kc ise hızlar eşittir. — II numaralı kapta Q = Kc olduğundan ileri ve geri hızları eşitle. I, III ve V kaplarında net yön sola olduğundan geri hızın daha büyük olduğunu belirt. IV numaralı kapta net yön sağa olduğundan ileri hızın daha büyük olduğunu belirt.

Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 266

Sayfa 266 6 Çözümlü Madde

Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 266 Cevapları

← Sayfa 265 Tüm Sayfalar Sayfa 267 →

Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

20aGrafikten metanol denge tepkimesini yazma

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

CO(g) + 2H₂(g) ⇌ CH₃OH(g)

Çözüm Yolu

CO ve H₂ azalıyor (girenler), CH₃OH artıyor (ürün). Derişim değişimleri CO 4, H₂ 8, CH₃OH 4 mol/L olup katsayı oranı 1:2:1'dir.

Grafikten CO ve H₂ derişimlerinin azaldığını, CH₃OH derişiminin arttığını belirle.
Değişimleri CO için 6 − 2 = 4, H₂ için 13 − 5 = 8, CH₃OH için 4 − 0 = 4 hesapla.
4:8:4 oranını 1:2:1 biçiminde sadeleştir.
CO(g) + 2H₂(g) ⇌ CH₃OH(g) denklemini yaz.

Sık yapılan hatalar

Denge derişimlerini katsayı olarak kullanmak — katsayılar derişim değişimlerinin oranından bulunur.

Kendini kontrol et: Yazdığın denklemde C, H ve O atomlarının sayıları iki tarafta eşit mi?

Bu cevap faydalı mı?

20bTepkimenin denge bağıntısını yazma

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

Kc = [CH₃OH] / ([CO]·[H₂]²)

Çözüm Yolu

Hepsi gaz olduğundan hepsi bağıntıda yer alır; ürün derişimi pay, giren derişimleri katsayı üsleriyle paydadadır.

CO(g) + 2H₂(g) ⇌ CH₃OH(g) denklemindeki katsayıları belirle.
Ürün derişimini paya, giren derişimlerini paydaya yaz.
H₂ derişiminin üssünü 2 alarak Kc = [CH₃OH]/([CO]·[H₂]²) bağıntısını oluştur.

Sık yapılan hatalar

H₂ derişimini 2 ile çarpmak — tepkime katsayısı denge bağıntısında üs olarak yazılır.

Kendini kontrol et: H₂ için 2 katsayısını üs olarak kullandın mı?

Bu cevap faydalı mı?

20cDenge sabiti Kc değerini hesaplama

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

Kc = 0,08

Çözüm Yolu

Denge derişimleri: CO 2, H₂ 5, CH₃OH 4 mol/L. Kc = 4/(2·5²) = 4/50 = 0,08.

Grafikten başlangıç: H₂ 13, CO 6, CH₃OH 0 mol/L; denge: H₂ 5, CO 2, CH₃OH 4 mol/L.
Değişimler: CO 4, H₂ 8 azalır, CH₃OH 4 artar; tepkime CO(g) + 2H₂(g) ⇌ CH₃OH(g) olur.
Denge bağıntısı Kc = [CH₃OH] / ([CO]·[H₂]²) yazılır.
Kc = 4 / (2 · 5²) = 4 / 50 = 0,08 bulunur.

Sık yapılan hatalar

Başlangıç derişimlerini bağıntıya koymak — Kc hesaplanırken denge derişimleri kullanılır.
H₂ derişiminin karesini almamak — tepkimedeki 2 katsayısı bağıntıda üs olur.

Kendini kontrol et: 4/(2·25) işlemi 0,08 sonucunu veriyor mu?

Bu cevap faydalı mı?

21aHangi kapta N₂O₄ ⇌ 2NO₂ sistemi dengededir

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

II numaralı kapta

Çözüm Yolu

II'de 8 N₂O₄ ve 4 NO₂ var: Q = 4²/8 = 2 = Kc. Diğer kaplarda Q: I=16, III=6, IV=0,5, V=50.

Sarı kürelerin N₂O₄, mor kürelerin NO₂ olduğunu belirle.
Bir litrelik kaplarda tanecik sayılarını molar derişim olarak kullan.
Q = [NO₂]²/[N₂O₄] bağıntısından I:16, II:2, III:6, IV:0,5 ve V:50 değerlerini bul.
Q = Kc = 2 koşulunu sağlayan II numaralı kabı seç.

Sık yapılan hatalar

Küre renklerini ters eşleştirmek — sarı küreler N₂O₄, mor küreler NO₂ miktarını gösterir.
NO₂ derişimini karesiz kullanmak — denklemdeki 2 katsayısı Q bağıntısında üs olur.

Kendini kontrol et: II için 4²/8 = 2 değeri verilen Kc değerine eşit mi?

Bu cevap faydalı mı?

21bDengede olmayan sistemlerin dengeye ulaşmak için yönü

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

I, III ve V sola (geri yönde, N₂O₄ oluşumuna); IV sağa (ileri yönde, NO₂ oluşumuna) ilerler.

Çözüm Yolu

I, III, V'te Q > Kc olduğundan ürün fazladır, Q düşmek için geri yöne gider. IV'te Q = 0,5 < Kc olduğundan ileri yönde ilerler.

Q = [NO₂]²/[N₂O₄] bağıntısından kapların tepkime bölümlerini hesapla.
I, III ve V için Q değerlerinin 2 değerinden büyük olduğunu belirle.
Bu kaplarda NO₂ tüketilerek N₂O₄ oluşması için yönü sola yaz.
IV için Q = 0,5 < 2 olduğundan yönü sağa yaz.

Sık yapılan hatalar

Q > Kc olduğunda sağa ilerlediğini söylemek — fazla ürünü tüketmek için sistem sola ilerler.

Kendini kontrol et: Yazdığın yönler I, III ve V için Q değerini azaltıp IV için artırıyor mu?

Bu cevap faydalı mı?

21cKaplardaki ileri ve geri tepkime hızlarının karşılaştırılması

Önerilen Cevap (Ücretsiz)

II'de ileri = geri; I, III ve V'te geri > ileri; IV'te ileri > geri.

Çözüm Yolu

Net tepkime yönü hızı yüksek olan yöndür. Q > Kc ise geri hız büyüktür, Q < Kc ise ileri hız büyüktür, Q = Kc ise hızlar eşittir.

II numaralı kapta Q = Kc olduğundan ileri ve geri hızları eşitle.
I, III ve V kaplarında net yön sola olduğundan geri hızın daha büyük olduğunu belirt.
IV numaralı kapta net yön sağa olduğundan ileri hızın daha büyük olduğunu belirt.

Sık yapılan hatalar

Dengedeki kapta iki hızı sıfır kabul etmek — dinamik dengede hızlar eşit ve sıfırdan farklıdır.

Kendini kontrol et: Her kapta daha büyük yazdığın hız, sistemin dengeye ilerleme yönüyle uyumlu mu?

Bu cevap faydalı mı?