Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 29
Kimya 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 29 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1aBağ enerjilerinin neden farklı olduğunu gerekçesiyle açıklama
Çözüm Yolu
Atomlar küçüldükçe bağ kısalır, çekim artar; bu yüzden bağı koparmak için gereken enerji değişir (H–F 565, H–I 297).
- Tabloda farklı atom çiftlerinin bağ enerjilerinin değiştiğini gözle.
- Atomların büyüklük ve elektronegatiflik farklarının bağ uzunluğunu ve çekimi değiştirdiğini açıkla.
- Çekim farklı olduğundan bağları koparmak için gereken enerjilerin de farklı olduğunu belirt.
- Bütün tekli bağların enerjisini eşit sanmak — bağı oluşturan atomların türü de etkilidir.
Kendini kontrol et: H–F ve H–I tekli bağ oldukları hâlde neden aynı enerjiyle kırılmaz?
1bAtomlar arası bağ sayısı artınca bağ enerjisinin değişimi ve nedeni
Çözüm Yolu
Ortak kullanılan elektron çifti arttıkça atomlar arası çekim güçlenir, bağ kısalır. Örnek: N–N 163, N=N 418, N≡N 946; C–C 347, C=C 611, C≡C 837 kJ/mol.
- Tabloda aynı atom çiftinin tekli, ikili ve üçlü bağ enerjilerini buluyoruz.
- Azot için: N–N 163, N=N 418, N≡N 946 kJ/mol değerleri okunur.
- Karbon için: C–C 347, C=C 611, C≡C 837 kJ/mol değerleri okunur.
- İki örnekte de bağ sayısı arttıkça değer büyüyor; ortak elektron çifti artınca çekim güçlenir, bağ kısalır.
- İkili bağ enerjisini tekli bağın tam iki katı almak — tablodaki değerler bu oranı sağlamaz.
Kendini kontrol et: C–C, C=C ve C≡C bağlarını kırmak için gereken enerjileri küçükten büyüğe sıralayabiliyor musun?
1cHidrojenin farklı atomlarla yaptığı bağların enerji farklarının nedenleri
Çözüm Yolu
Atom küçük ve elektronegatifse bağ kısa ve sağlam olur (H–F 565). Atom büyüdükçe bağ uzar, zayıflar (H–Cl 431, H–Br 364, H–I 297).
- H–F, H–Cl, H–Br ve H–I için sırasıyla 565, 431, 364 ve 297 kJ/mol değerlerini karşılaştır.
- Halojen atomu büyüdükçe bağ uzunluğunun arttığını belirle.
- Bağ uzunluğu ve elektronegatiflik farklarının çekimi, dolayısıyla bağ enerjisini değiştirdiğini açıkla.
- Hidrojen aynı olduğu için bütün bağları eşit saymak — hidrojenin bağlandığı atom da bağın özelliklerini etkiler.
Kendini kontrol et: H–F bağını kırmak H–I bağını kırmaktan neden daha çok enerji gerektirir?
1çBağ sayısı artınca kararlılık, sağlamlık ve enerjinin değişimi (üç boşluk)
Çözüm Yolu
Bağ sayısı artınca bağ kısalır ve güçlenir, koparmak için daha çok enerji gerekir.
- Aynı atom çifti için tekli, ikili ve üçlü bağların enerjilerini karşılaştır.
- Bağ sayısı artınca bağın sağlamlığının ve koparmak için gereken enerjinin arttığını belirle.
- Kopması zorlaşan bağın kararlılığının da arttığını boşluğa yaz.
- Bağ enerjisini molekülün toplam enerjisiyle karıştırmak — burada bağı koparmak için gereken enerji karşılaştırılır.
Kendini kontrol et: Üçlü bağı koparmak daha zorsa sağlamlık, kararlılık ve bağ enerjisi için hangi değişimi yazarsın?
1dBağ enerjisi ile kararlılık ilişkisini gerekçeyle açıklama
Çözüm Yolu
Yüksek bağ enerjisi, bağı koparmak için çok enerji gerektiği anlamına gelir; bağ sağlam ve kararlıdır, düşük enerjili bağ kolay kopar.
- Bağ enerjisinin bağı kırmak için gereken enerji olduğunu hatırla.
- Daha yüksek bağ enerjisinin bağın daha zor kopması anlamına geldiğini belirle.
- Zor kopan bağın daha sağlam ve kararlı olduğu sonucuna ulaş.
- Yüksek bağ enerjisini kararsızlık göstergesi saymak — burada ölçülen, bağı koparmak için gereken enerjidir.
Kendini kontrol et: Aynı koşullarda 946 kJ/mol ve 163 kJ/mol bağ enerjilerinden hangisi daha sağlam bağı gösterir?