Tarih 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 254 Cevapları

Japonya devlet desteğiyle fabrika, demir yolu ve gemi yapımına yöneldi; Rusya demir yolu ve ağır sanayiye atıldı. Risk alan girişimciler üretimi, ticareti ve refahı artırır.

1. Japonya ve Rusya metinlerinde devletin ve girişimcilerin hangi yeni alanlara yatırım yaptığını belirle.
2. Bu yatırımların ekonomiye etkilerini sırala: üretim, ihracat, istihdam ve teknoloji edinimi.
3. Japonya'nın kendi lokomotifini üreterek ulaşımda dışa bağımlılığı azaltmasını örnek olarak kullan.
4. Cesur ve girişimci olmanın ülkenin kalkınmasına katkısını bir sonuç cümlesiyle açıkla.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Risk alıp yeni teknolojileri benimsemek, Japonya'daki gibi kısa sürede ağır sanayi ve makine üretiminde ilerleme sağlar. (Japonya örneğine dayanarak teknoloji transferi ve yerli üretim vurgulanırsa geçerli.)

Kendini kontrol et: Cevabımda girişimciliğin en az iki ekonomik katkısını Rusya veya Japonya'dan bir örnekle destekledim mi?

Sanayi kolları sayfa 251, 252 ve 253 metinlerinden derlenmiştir.

1. 'Sanayi Kolları' satırı için her devlette gelişen üretim alanlarını sayfa 251-253 metinlerinden toplarız.
2. Osmanlı metninde dokuma (yün, pamuk, ipek), gıda, yağ-sabun, çimento ve tuğla üretimi geçer.
3. Rusya metninde tekstil, demir-çelik, kömür ve petrol öne çıkar; makine sektörü de anılır.
4. Japonya metninde ipek, tekstil, gemi yapımı, lokomotif ve ağır sanayi yer alır.

Kendini kontrol et: Yazdığım her sanayi kolunu ilgili ülkenin metninde bulabiliyor muyum?

Rusya yabancı sermayeye çok bağımlıyken Japonya kendi kaynaklarını ve büyük aile şirketlerini kullandı.

1. 'Yabancı Sermaye ve Yatırımlar' satırında dış kaynağa bağımlılığı karşılaştıracağız.
2. Osmanlı'da yabancı sermayenin borçlanma ve imtiyazlar yoluyla ülkeye girdiğini yazarız.
3. Rusya metninde yatırımların %35'ten fazlasının yabancı sermayeye dayandığı ve Batılı şirketlerin etkin olduğu belirtilir.
4. Japonya metninde yatırımlar iç kaynaklarla karşılanmış, zaibatsu denen büyük aile şirketleri doğmuştur.

Kendini kontrol et: Her ülke için yabancı sermayeye bağımlılığın çok mu az mı olduğunu belirttim mi?

Japonya'nın kaynak yetersizliği yayılmacı politikaya yöneltti; Rusya ve Osmanlı'da toplumsal ve mali sorunlar öne çıktı.

1. 'Sınırlılıklar' satırı için her devletin sanayileşmesini engelleyen sorunları metinlerde ararız.
2. Osmanlı metninde ham madde ve kömür yetersizliği, savaşlar, mali istikrarsızlık ve borçlanma vurgulanır.
3. Rusya metninde düşük okuryazarlık, kırsal yoksulluk ve zayıf burjuvazi temel sorunlar olarak sayılır.
4. Japonya metninde doğal kaynak ve enerji yetersizliği belirtilir; bu durum yayılmacı politikaya yol açmıştır.

Kendini kontrol et: Her ülke için sanayileşmeyi engelleyen en az bir sorun yazdım mı?

Japonya üçü arasında en başarılı örnektir; Osmanlı'nın girişimleri ise Cumhuriyet dönemine zemin hazırladı.

1. 'Başarı Durumu' satırı için her devletin sanayileşmede ulaştığı sonucu metinlerden değerlendireceğiz.
2. Osmanlı metninde fabrikaların çoğunun kısa ömürlü olduğu, ama çabaların Cumhuriyet'e zemin hazırladığı belirtilir.
3. Rusya metninde 1900'lerde çelikte dünya 4.'sü, petrolde 2.'si olduğu, fakat toplumsal dönüşümün sınırlı kaldığı yazar.
4. Japonya metninde kısa sürede ağır sanayi, nakliye ve makine üretiminde önemli gelişme sağlandığı görülür.

Kendini kontrol et: Üç ülkeyi karşılaştırdığımda Japonya'yı en başarılı, Osmanlı'yı en sınırlı kalan örnek olarak gösterdim mi?

Sayfa 252-253 metinlerine göre Rusya ve Japonya'da sanayileşme sırasıyla Witte döneminde ve Meiji ile hız kazandı.

1. 'Sanayileşmenin Başladığı Dönem' satırı için üç devletin başlangıç tarihlerini metinlerden buluruz.
2. Osmanlı'da sanayileşme çabalarının XIX. yüzyılda, özellikle Tanzimat döneminde yoğunlaştığını belirtiriz.
3. Rusya'da süreç 1861 toprak reformuyla başladı; asıl atılım 1892-1903 Witte döneminde gerçekleşti.
4. Japonya'da sanayileşme 1868 Meiji Restorasyonu sonrası başlatılan modernleşme programıyla başladı.

Kendini kontrol et: Her ülke için yazdığım başlangıç dönemini metinde gösterebiliyor muyum?

Rusya'daki küçük topraklar ve borç yükü ile Japonya'daki toprak reformu metinlerde geçer; Osmanlı bilgisi genel bilgidir.

1. 'Tarımın Durumu' satırı için üç devletin tarım yapısına ilişkin bilgileri karşılaştıracağız.
2. Rusya metninde nüfusun yaklaşık %80'inin köylü kaldığı, küçük ve verimsiz topraklar ile borç yükü belirtilir.
3. Japonya metninde 1873 toprak reformuyla köylülerin mülk sahibi olduğu ve tarımın ticarileştiği yazar.
4. Osmanlı için ekonominin tarıma dayalı olduğu ve geleneksel yöntemlerin sürdüğü genel bilgisini ekleriz.

Kendini kontrol et: Her ülke için toprak yapısı ya da tarımsal verim hakkında en az bir bilgi yazdım mı?

Rusya ve Japonya'da demir yolu sanayileşmenin itici gücü oldu; Osmanlı'da hatlar daha sınırlı kaldı.

1. Tablonun 'Ulaşımın Durumu' satırını üç devlet için dolduracağız; bilgileri sayfa 251-253 metinlerinden alacağız.
2. Rusya metninde demir yolunun 1860'ta 1100 km iken 1900'de 58.000 km'ye çıktığını ve Trans-Sibirya hattını buluruz.
3. Japonya metninde 1872 Tokyo-Yokohama hattını ve 1890'larda ağın ülke geneline yayıldığını görürüz.
4. Osmanlı'da demir yollarının sınırlı kaldığını, yapımında büyük ölçüde yabancı sermayenin rol oynadığını yazarız.

Kendini kontrol et: Her ülke için demir yolu ağının genişliğini ve hatları kimin yaptırdığını belirttim mi?

Osmanlı'da sermaye yetersizliği yatırımları engelledi; Rusya ve Japonya sermayeyi devlet eliyle ve dış kaynaklarla buldu.

1. 'Sermaye Birikimi' satırında sanayi yatırımlarının nasıl finanse edildiğini karşılaştıracağız.
2. Osmanlı metninde mali istikrarsızlık ve borçlanmanın uzun vadeli yatırımları engellediği belirtilir.
3. Rusya metninde yatırımların devlet bankaları, yabancı krediler ve dış yatırımlarla finanse edildiği yazar.
4. Japonya metninde yatırımların dolaylı vergiler, ipek ihracatı ve devlet tasarruflarıyla karşılandığı görülür.

Kendini kontrol et: Her ülke için sanayi yatırımlarının parasının nereden bulunduğunu yazdım mı?

Japonya'da eşitsiz antlaşmalar sınırlanınca yerli şirketler korundu; Osmanlı'da serbest ticaret yerli üreticiyi zayıflattı. Rusya kısmı genel bilgidir.

1. 'Ticaret Antlaşmaları' satırında antlaşmaların yerli sanayiyi nasıl etkilediğini karşılaştıracağız.
2. Osmanlı'da 1838 Baltalimanı gibi Avrupa lehine antlaşmalar yerli üreticiyi korumasız bıraktı.
3. Rusya'da sanayiyi korumaya yönelik gümrük uygulamaları yapıldığını genel bilgi olarak ekleriz.
4. Japonya metninde eşitsiz antlaşmaların 1911'den sonra sınırlandırılıp yerli şirketlerin korunduğu yazar.

Kendini kontrol et: Her ülke için antlaşmaların yerli sanayiyi koruyup korumadığını belirttim mi?

Rusya'da devlet sanayiyi yukarıdan dayattı; Japonya'da devlet fabrika kurup özel girişimlere devretti.

1. 'Devletin Rolü' satırında sanayileşmede devletin nasıl bir tutum izlediğini karşılaştıracağız.
2. Osmanlı metninde reformların parça parça ve kesintili uygulandığı, bu yüzden istikrar sağlanamadığı yazar.
3. Rusya metninde devletin otokratik modernizasyonla sanayileşmeyi yukarıdan dayattığı ve öncülük ettiği belirtilir.
4. Japonya metninde devletin fabrika, tersane ve demir yolu kurup zamanla özel girişime devrettiği görülür.

Kendini kontrol et: Her ülke için devletin rolünü öncü, destekleyici ya da kesintili gibi tek bir ifadeyle özetleyebiliyor muyum?