Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 109
Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 109 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
3Sayfa 109, Ders İçi Çalışma 3. soru: Yazarın anlattığı olaylar gerçeğe mi, kurmacaya mı dayanmaktadır? Düşüncelerinizi gerekçeleriyle söyleyiniz.
Çözüm Yolu
Anılar hikâye/roman gibi anlatı tekniklerinden ve betimlemelerden yararlansa da içerikleri kurmaca değil, yazarın bizzat yaşadığı veya tanık olduğu gerçek yaşam olaylarıdır.
- Metnin türünü belirle: yazarın kendi hayatını anlattığı bir anı.
- Metindeki gerçek yer adlarını bul: Uşak, İzmir, İstanbul, Eyüp, Balcılar yokuşu.
- Gerçek tarih ve olayları bul: Paris'in 1869 Umumi Sergisi, 1284 doğum yılı.
- Gerçek kişileri belirle: yazarın babası Hacı Halil Efendi ve Helvacızade ailesi.
- Bu kanıtlarla olayların gerçeğe dayandığı sonucunu gerekçeleriyle söyle.
- Hikâye gibi akıcı anlatıldığı için kurmaca sanmak — anılar hikâye tarzında olsa da anlatılan olaylar gerçektir.
- Gerekçe vermeden yalnız 'gerçek' demek — soru düşüncenin gerekçelerle desteklenmesini istiyor.
Kendini kontrol et: Gösterdiğim yer, tarih ve kişiler metinde gerçekten geçiyor mu?
4aSayfa 109, Ders İçi Çalışma 4. soru (a): Verilen dört görseli inceleyip okuduğunuz 'Kırk Yıl' anı metniyle ilgili olabilecek görselleri işaretleyiniz.
Çözüm Yolu
Halit Ziya Uşaklıgil'in 'Kırk Yıl' metninde babasının İstanbul'daki Helvacızade halı ticarethanesi, Uşak/Gördes/Kula halıları ve Eyüp Sultan'da Balcılar Yokuşu'ndaki eski ev ayrıntılı biçimde anlatılmaktadır.
4bSayfa 109, Ders İçi Çalışma 4. soru (b): 'Kırk Yıl' metni bu görsellerle desteklenmiş olsaydı metnin içerik ve anlatımında nasıl bir değişiklik olurdu? Düşüncelerinizi yazınız.
Çözüm Yolu
Anı ve biyografi gibi dönemin kültür ve yaşam koşullarını yansıtan metinlerde görsel ögelerin kullanılması, sözel betimlemeleri somutlaştırarak okurun algısını güçlendirir.
- 4a'da metinle ilgili seçtiğin görselleri belirle: ahşap ev, saat kulesi, halılar.
- Her görselin metindeki hangi bölümle bağlantılı olduğunu bul: Eyüp'teki ev, İzmir, halı ticareti.
- Görsellerin bu bölümleri okurun zihninde nasıl somutlaştıracağını düşün.
- İçeriğin daha canlı, anlatımın daha etkili ve dönemin atmosferinin daha kolay anlaşılır olacağını yaz.
- Meyve görselini de metinle ilişkilendirmek — metinde meyveyle ilgili bir bölüm yoktur.
- Görsellerin olayları değiştireceğini söylemek — görseller olayları değil, okurun algısını ve canlandırmasını etkiler.
Kendini kontrol et: Değerlendirdiğim her görsel, metinde anlatılan bir yerle ya da uğraşla eşleşiyor mu?
5Sayfa 109, Ders İçi Çalışma 5. soru: Halit Ziya Uşaklıgil gibi tanınmış şahsiyetlerin anılarını okumak insana neler kazandırır? Söyleyiniz.
Çözüm Yolu
Sayfa 109'daki 'Fark Edelim' kutusunda vurgulandığı üzere sanatçı anıları hem biyografik/toplumsal bilgi verir hem de edebî hareketlerin gelişimi hakkında kuvvetli birer belge niteliği taşır.
- 'Fark Edelim' kutusunu oku; tanınmış kişilerin anılarının neler sağladığını not et.
- Kişinin hayatı, bilgi, görgü ve düşünce dünyası hakkında öğrendiklerimizi belirt.
- Anıların dönemin toplumunu, âdetlerini ve sorunlarını tanıttığını ekle.
- Sanatçı anılarının edebî hareketleri belgelediğini ve okura zevk verdiğini belirterek cevabı tamamla.
- Yalnız 'bilgi verir' demek — kişisel, toplumsal ve edebî kazanımlar ayrı ayrı belirtilmeli.
- Anıları tarih kitabı gibi nesnel saymak — anılar yazarın kişisel bakış açısını da yansıtır.
Kendini kontrol et: Cevabımda hem kişiyle hem de yaşadığı dönemle ilgili bir kazanım var mı?