Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 87

Sayfa 87 4 Çözümlü Madde

Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 87 Cevapları

Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

2aSayfa 87, Ders İçi Çalışma 2. soru (a): Okuduğunuz 'Hişt, Hişt!' adlı hikâyede yazarın bir ünlemi hikâyesine başlık olarak seçmesi, hikâyede sürekli tekrar etmesi, hikâyeye dil ve anlatım yönünden nasıl bir katkı sağlamıştır? Düşüncelerinizi gerekçeleriyle yazınız.

Örnek Cevap (Ücretsiz)
Yazarın seslenme ünlemi olan 'Hişt, Hişt!'i başlık seçmesi ve metin boyunca tekrarlaması; hikâyeye samimi bir konuşma havası, merak ve sürükleyicilik katmış, doğanın insana yaptığı yaşama çağrısını işitsel bir ritimle somutlaştırarak ana duyguyu (yaşama sevincini) canlı tutmuştur.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

'Hişt, hişt!' ünlemi hikâyede yalnızca bir ses değil; doğanın, kuşların, çiçeklerin ve insanların bireyi yalnızlıktan ve karamsarlıktan çıkarıp hayata çağıran sembolik sesidir.

  1. Hikâyede "hişt" sesinin geçtiği yerleri işaretle ve bu sesin kimden ya da nereden geldiğini not et.
  2. Ünlemin bir seslenme ünlemi olduğunu belirle; okura doğrudan konuşma havası verdiğini düşün.
  3. Sürekli tekrarın metinde ritim, merak ve sürükleyicilik oluşturduğunu örnek cümlelerle göster.
  4. Sesin doğanın ve insanların anlatıcıyı hayata çağırması olduğunu, bunun yaşama sevinci duygusunu canlı tuttuğunu gerekçelendir.
Sık yapılan hatalar
  • Ünlemi yalnızca bir ses olarak anlatmak — sembolik anlamı, yani hayata çağrı işlevi açıklanmalı.
  • Gerekçe yazmadan görüş bildirmek — soru düşüncelerin metinden örneklerle desteklenmesini istiyor.

Kendini kontrol et: Cevabında hem dil ve anlatıma katkıyı (ritim, merak, samimiyet) hem de metinden en az bir örneği gösterdin mi?

2bSayfa 87, Ders İçi Çalışma 2. soru (b): Okuduğunuz 'Bir Kavak ve İnsanlar' adlı hikâyede yer alan doğa ile ilgili kelime ya da kelime gruplarını belirleyiniz. Metnin adının, temasının ve konusunun hikâyenin dil ve anlatımını nasıl etkilediğini söyleyiniz.

Örnek Cevap (Ücretsiz)
Doğa ile ilgili kelime ve kelime grupları: 'kavak, sahil, dağ çilekleri, böğürtlenler, vahşi kırlık, deniz, kumluk, dalgalar, tomurcuklanıp yaprak açmak, kuşlar, bulutlar, çiçekler, rüzgârlar, çiy damlaları, papatyalar, gelincikler, körpe dallar, ağaçkakan, serçe, saksağan, baykuş, ibibik kuşu'. Metnin adı, teması (doğa sevgisi) ve konusu; yazarın söz varlığını doğrudan doğa unsurlarından seçmesini, canlı betimlemeler ve kişileştirmeler yapmasını belirlemiştir.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Bir edebî eserde tema ve konu, yazarın seçeceği kelimeleri, imgeleri ve anlatım biçimini (betimleyici ve öyküleyici anlatımı) doğrudan şekillendiren temel atmosferdir.

  1. Hikâyeyi tarayarak bitki, hayvan, deniz, gökyüzü ve mevsimle ilgili kelime ve kelime gruplarını listele.
  2. Listedeki kelimeleri "kavak, deniz, kuşlar, çiçekler" gibi doğa alanlarına göre grupla.
  3. Metnin adının, temasının (doğa sevgisi) ve konusunun ne olduğunu kısaca belirle.
  4. Bu tema ve konunun yazarın kelime seçimini, betimlemelerini ve kişileştirmelerini nasıl yönlendirdiğini açıkla.
Sık yapılan hatalar
  • Yalnız kelime listesi yazıp bırakmak — sorunun ikinci kısmı ad, tema ve konunun anlatıma etkisini soruyor.
  • Fabrika, direk gibi doğa dışı kelimeleri listeye katmak — yalnız doğayla ilgili sözcükler seçilmeli.

Kendini kontrol et: Listendeki her kelime doğayla mı ilgili ve tema ile anlatım arasındaki bağı bir cümleyle açıkladın mı?

3aSayfa 87, Ders İçi Çalışma 3. soru (a): 'Hişt, Hişt!' adlı hikâyeden alınan paragrafta boş bırakılan yerlere bağlama uygun kendi ifadelerinizi yazınız.

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Metnin aslındaki kelimeler: 'yeşil, mavi, bulutsuz, mor, kırmızı, Çukulata renginde, çağla bademi, Hişt, boyunu bosunu, erik, damını, uçan, kuşu, denizi, hişt hişt, yılan, tosbağa, kirpi, böcek, hişt hişt'. Alternatif Örnek Doldurma (karamsar/farklı atmosfer için): 'sararmış, gri, puslu, solgun, paslı, Kül renginde, kuru yaprak, Hey, gölgesini, koruk, duvarını, göçen, bulutu, ufku, ses, rüzgâr, yaprak, dal, taş, ses'.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Öğrenci boş bırakılan sıfat ve isim yerlerine kendi seçtiği kelimeleri yerleştirerek kelime seçiminin metnin atmosferini nasıl kurduğunu uygulamalı olarak deneyimler.

  1. Paragrafı baştan sona oku ve her boşluğun önündeki ve arkasındaki kelimelere bak.
  2. Boşluğa sıfat mı, isim mi, ünlem mi gerektiğini cümlenin yapısından belirle.
  3. Her boşluğa anlamca ve dil bilgisi açısından cümleye uyan kendi kelimeni yaz.
  4. Tamamladığın paragrafı yeniden okuyarak tutarlı bir atmosfer oluşup oluşmadığını kontrol et.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Metnin aslındaki kelimeler: yeşil, mavi, bulutsuz, mor, kırmızı, çukulata renginde, çağla bademi, hişt... (Öğrenci hikâyeyi hatırlayıp yazarın kendi kelimelerini kullanırsa geçerlidir.) · Karamsar atmosfer kuran kelimeler: sararmış, gri, puslu, solgun, kül renginde... (Kelimeler cümle yapısına uyduğu ve tutarlı bir duygu kurduğu sürece geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Cümlenin ekleriyle uyuşmayan kelime yazmak — "evin ..." boşluğu "damını" gibi belirtme eki almış bir isim gerektirir.
  • Her boşluğa farklı havada kelime koymak — seçilen kelimeler ortak bir duygu ya da atmosfer kurmalı.

Kendini kontrol et: Tamamladığın paragrafı sesli okuduğunda her cümle anlamlı ve dil bilgisi açısından doğru mu?

3bSayfa 87, Ders İçi Çalışma 3. soru (b): Tamamladığınız paragrafı metnin aslı ile karşılaştırınız. Boşluklara farklı kelimelerin getirilmesi anlatıma hâkim olan duyguyu nasıl etkiledi? Düşüncelerinizi yazınız.

Örnek Cevap (Ücretsiz)
Boşluklara karamsar veya sıradan kelimeler (örneğin 'sararmış, gri, puslu, kuru') yazıldığında hikâyenin aslındaki neşeli, aydınlık, canlı ve yaşama sevinci dolu atmosfer kaybolmakta; yerini hüzün, durgunluk veya karamsarlık almaktadır. Sait Faik'in seçtiği 'çukulata rengi yaprak, çağla bademi keçi, erik lezzetinde bakmak' gibi özgün ve canlı ifadeler metindeki yaşama sevinci duygusunu doğrudan inşa etmektedir.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Edebî metinlerde yazarın kelime ve imge seçimi rastgele değildir; seçilen her sıfat ve benzetme metnin temasını ve okurda uyanacak duyguyu doğrudan belirler.

  1. Kendi doldurduğun paragrafı metnin aslıyla yan yana koyup boşlukları tek tek karşılaştır.
  2. Metnin aslındaki kelimelerin uyandırdığı duyguyu belirle: neşe, canlılık, yaşama sevinci.
  3. Kendi kelimelerinin uyandırdığı duyguyu belirle ve aslıyla aynı mı, farklı mı olduğunu yaz.
  4. Kelime seçiminin metne hâkim duyguyu doğrudan değiştirdiğini örnek kelimelerle açıklayarak sonuca bağla.
Sık yapılan hatalar
  • Yalnız kelime farklarını sıralamak — sorunun asıl istediği, bu farkların duyguya etkisini açıklamak.
  • Metnin aslındaki duyguyu hüzün sanmak — Sait Faik'in metninde yaşama sevinci ve canlılık hâkimdir.

Kendini kontrol et: Cevabında hem aslındaki duyguyu hem de kendi kelimelerinin oluşturduğu duyguyu adıyla belirttin mi?