Ana sayfa›Türkçe 6. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 18›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Türkçe 6. sınıf · Metnin Konusu ve Yüzey Anlamı
Bilgi notu
Metnin Konusu ve Yüzey Anlamı
- Yüzey anlam, metinde açıkça söylenen bilgidir; 'kim, ne, nerede, ne zaman, nasıl' soruları ile bulunur.
- Metnin konusu, metinde hakkında söz edilen şeydir ve metnin tamamını kapsar.
- Ayrıntı, konuyu destekleyen küçük bilgidir; konuyla karıştırılmamalıdır.
- Bir bilgiyi doğrulamak için metindeki ilgili cümleyi bul ve karşılaştır.
Örnek: 'Deniz her sabah sahilde kum toplar, kumlarla küçük bir kale yapardı. Kalenin etrafına midye kabukları dizerdi. Akşam dalgalar kaleyi alıp götürünce üzülmez, ertesi gün yenisini yapardı.' Metnin konusu nedir?
Çözüm: Metin baştan sona Deniz'in kumdan kale yapmasını anlatır. Midye dizmesi ve dalgaların kaleyi yıkması ayrıntıdır. Konu: Deniz'in kumdan kale yapması.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
Metin: 'Ayşe'nin dedesi her bahar bahçesine domates fidesi dikerdi. Fideleri sabah akşam sular, kuruyan yaprakları ayıklardı. Yaz sonunda sepetler dolusu domates toplayıp komşulara dağıtırdı.' Metne göre dede her bahar bahçesine ne dikerdi?
Metin: 'Ayşe'nin dedesi her bahar bahçesine domates fidesi dikerdi. Fideleri sabah akşam sular, kuruyan yaprakları ayıklardı. Yaz sonunda sepetler dolusu domates toplayıp komşulara dağıtırdı.' Dede yaz sonunda topladığı domatesleri ne yapardı?
Metin: 'Ayşe'nin dedesi her bahar bahçesine domates fidesi dikerdi. Fideleri sabah akşam sular, kuruyan yaprakları ayıklardı. Yaz sonunda sepetler dolusu domates toplayıp komşulara dağıtırdı.' Dedenin fideler için yaptığı iki işi yazınız.
Uygulama
Metin: 'Zeynep okul kütüphanesinde her teneffüs kitap okurdu. Bir gün kütüphaneci ona yeni gelen bir macera romanını gösterdi. Zeynep romanı hemen alıp sınıfa koştu.' Metnin konusunu bir cümleyle yazınız.
Metin: 'Zeynep okul kütüphanesinde her teneffüs kitap okurdu. Bir gün kütüphaneci ona yeni gelen bir macera romanını gösterdi. Zeynep romanı hemen alıp sınıfa koştu.' Zeynep romanı aldıktan sonra ne yaptı? Metindeki bilgiyle cevaplayınız.
Metin: 'Zeynep okul kütüphanesinde her teneffüs kitap okurdu. Bir gün kütüphaneci ona yeni gelen bir macera romanını gösterdi. Zeynep romanı hemen alıp sınıfa koştu.' Kütüphaneci Zeynep'e nasıl bir kitap gösterdi?
Düşün
Metin: 'Mert, mahallede yeni açılan kuş evi yarışmasına katılmak istedi. Babasından aldığı tahtalarla üç gün çalışarak küçük bir ev yaptı. Yarışmada ödül alamadı ama evi ağaca astı ve birkaç gün sonra içine bir serçe yerleşti.' Metne dayanarak Mert'in ne yaptığını ve sonucunu 'kim, ne yaptı, sonuç ne oldu' sorularını cevaplayarak özetleyiniz.
Metin: 'Mert, mahallede yeni açılan kuş evi yarışmasına katılmak istedi. Babasından aldığı tahtalarla üç gün çalışarak küçük bir ev yaptı. Yarışmada ödül alamadı ama evi ağaca astı ve birkaç gün sonra içine bir serçe yerleşti.' Metnin konusunu yazınız. Ardından konuyu destekleyen iki ayrıntı yazınız ve konu ile ayrıntı arasındaki farkı açıklayınız.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Domates fidesi dikerdi. | Metnin ilk cümlesinde dedenin her bahar domates fidesi diktiği açıkça yazılıdır. | 8 |
| 2 | Komşulara dağıtırdı. | Son cümlede dedenin domatesleri komşulara dağıttığı söylenir. | 8 |
| 3 | Fideleri sabah akşam sulardı ve kuruyan yaprakları ayıklardı. | İkinci cümlede dedenin fideler için yaptığı iki iş açıkça belirtilmiştir. | 8 |
| 4 | Zeynep'in okul kütüphanesinde kitap okuması (kitap okumayı sevmesi). | Metnin tamamında Zeynep'in kütüphanede kitap okuması anlatılır; roman gösterme ve sınıfa koşma bu konuyu destekleyen ayrıntılardır. | 12 |
| 5 | Hemen sınıfa koştu. | Son cümlede Zeynep'in romanı alıp sınıfa koştuğu yazılıdır. | 12 |
| 6 | Yeni gelen bir macera romanı gösterdi. | İkinci cümlede gösterilen kitabın yeni gelen bir macera romanı olduğu söylenir. | 12 |
| 7 | Ölçütler (toplam 20 puan): Mert'in kuş evi yapmak için çalıştığı (6 puan). Tahtaları babasından aldığı ve üç gün çalıştığı (4 puan). Yarışmada ödül alamadığı (4 puan). Evi ağaca astığı ve içine bir serçenin yerleştiği (6 puan). | Cevap yalnızca metinde açıkça yazılan bilgilere dayanmalıdır; özette kişi, olay ve sonuç yer almalıdır. | 20 |
| 8 | Ölçütler (toplam 20 puan): Konu: Mert'in kuş evi yapması (6 puan). Metinden iki doğru ayrıntı, örneğin tahtaları babasından alması, üç gün çalışması, ödül alamaması, evine serçenin yerleşmesi (her biri 3 puan, toplam 6 puan). Fark: konu metnin tamamını kapsar, ayrıntı ise yalnız bir bölümünü destekler (8 puan). | Konu metnin bütününü karşılar; ayrıntılar konuyu destekleyen küçük bilgilerdir. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Metnin yalnız küçük bir bölümünde geçen ayrıntıyı metnin konusu sanmak. · Metinde yazmayan bir bilgiyi kendi tahminiyle cevaba eklemek.
Öz kontrol: Cevabımdaki bilgiyi metinde hangi cümlede bulduğumu gösterebilir miyim?