Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 6.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap)›Sayfa 27
Türkçe 6.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap) — Sayfa 27 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Bu sayfa için bilgi notlu çalışma kağıdı (yazdırılabilir) ve Kendini Dene modunda kademeli ipuçları var.
3.a-1Yurt-Toprak-Vatan çiçeğindeki boşluğa uygun kelime
Çözüm Yolu
Yurt, toprak, vatan aynı anlam alanındadır; metinde 'anayurd' kelimesi geçer.
- Yurt, toprak ve vatan kelimelerinin ortak anlamını bul: hepsi bir milletin üzerinde yaşadığı ülkeyi anlatır.
- “Türkçenin Beyliği” metninde bu anlama gelen başka bir kelime ara; halkın tutunduğu ilk dalın anlatıldığı bölüme bak.
- “kan gülü döşediği anayurda tutundu” ifadesindeki “anayurt” kelimesini bul ve eksiz hâliyle boşluğa yaz.
- Metinde geçmeyen bir kelime yazmak — yönerge, eklenecek kelimenin metinden seçilmesini istiyor.
- “Anayurda” biçiminde ekli yazmak — kelimeyi çekim eki olmadan, yalın hâliyle yazmalısın.
- “Oba” ya da “çarşı” yazmak — bunlar yer bildirse de vatan anlamı taşımaz, aynı anlam alanında değildir.
Kendini kontrol et: Yazdığın kelime yurt, toprak ve vatanla aynı anlam alanında mı ve metinde gerçekten geçiyor mu?
4.b-3Tablo 3. satır: seçilen ifade için tablo sütunları
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
4.cMetinde gönül ve dil kelimeleri arasında kurulan ilgiyi söyleme
Çözüm Yolu
Metinde Türkçenin beyliği ve gönül bağı birlikte anılır; ulusu dil ve gönül bağı ayakta tutar.
- Metinde "gönül" kelimesinin geçtiği yerleri bul: gönlün kalıcı olduğu, direnç verdiği anlatılır.
- Başlığa ve dil vurgusuna bak: Türkçe, halkı birbirine bağlayan ortak dildir.
- İki kelimeyi ilişkilendir: gönül birlik duygusunu, dil bu duyguyu taşıyan bağı anlatır.
- Sonucu söyle: ikisi birlikte halkı bir arada tutar.
- "Dil" kelimesini yalnız ağızdaki organ olarak düşünmek — metinde dil, konuşulan ortak dil anlamındadır.
Kendini kontrol et: Söylediğin ilgi metinde gönlün ve dilin anlatıldığı bölümlerle destekleniyor mu?
3.a-2Demirci-Dokumacı-Terzi çiçeğindeki boşluğa uygun kelime
Çözüm Yolu
Hepsi metinde sayılan esnaf ve zanaatkâr meslekleridir.
- Demirci, dokumacı ve terzinin ortak yönünü bul: hepsi el emeğiyle iş yapan esnaf ve zanaatkâr meslekleridir.
- Metinde Ahilerin düzenlediği Anadolu çarşısının anlatıldığı bölümü bul; orada meslekler tek tek sayılır.
- Listeden çiçekte bulunmayan bir meslek seç; örneğin “kilimciler” kelimesini tekil hâliyle “Kilimci” olarak yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çadırcı (Metinde “çadırcılar” olarak çarşı esnafı arasında sayıldığı için geçerlidir.) · Semerci (Metinde “semerciler” olarak çarşı esnafı arasında sayıldığı için geçerlidir.) · Urgancı (Metinde “urgancılar” olarak geçen bir el zanaatı olduğu için geçerlidir.)
- Çiçekte zaten bulunan “demirci” veya “terzi”yi yeniden yazmak — boşluğa listedeki farklı bir meslek gelmeli.
- Metinde geçmeyen bir meslek yazmak, örneğin “öğretmen” — kelime metindeki çarşı esnafı listesinden seçilmelidir.
Kendini kontrol et: Yazdığın meslek metindeki çarşı esnafı listesinde geçiyor mu ve el emeğiyle yapılan bir iş mi?
3.a-3Bir olmak-Birlik olmak-Dil bağı çiçeğindeki boşluğa uygun grup
Çözüm Yolu
Hepsi birlik beraberlik temasını anlatır; metinde dil ve gönül bağı birlikte geçer.
- Çiçekteki kelimelerin ortak anlamını bul: bir olmak, birlik olmak, dil bağı birleştiren şeylerdir.
- Metinde insanları bir arada tutan başka bir bağ ara: gönül sık sık vurgulanır.
- "Dil bağı" kalıbına benzeterek boşluğa "Gönül bağı" yaz.
- Metinde geçmeyen bir kelime yazmak — etkinlik eklenecek kelimenin metinden seçilmesini istiyor.
Kendini kontrol et: Eklediğin kelime grubu da insanları birleştirme anlamı taşıyor mu ve metinde geçiyor mu?
3.a-4Okuma-Dil-Konuşma çiçeğindeki boşluğa uygun kelime
Çözüm Yolu
Okuma, dil, konuşma dil ile ilgilidir; metinde sık geçen 'Türkçe' uygun bir eklemedir.
- Çiçekteki kelimelerin ortak noktasını bul: okuma, dil ve konuşma dil kullanımıyla ilgilidir.
- Metnin başlığına bak: "Türkçenin Beyliği" bir dilin adını taşır.
- Bu ortak noktaya uyan metin kelimesi olarak boşluğa "Türkçe" yaz.
- "Dil" kelimesini yeniden yazmak — çiçekte zaten var; farklı bir kelime eklenmeli.
Kendini kontrol et: Eklediğin kelime okuma, dil ve konuşma ile aynı konu alanında mı?
3.a-5Geçmiş-Bugün-Gelecek çiçeğindeki boşluğa uygun kelime
Çözüm Yolu
Hepsi zaman kavramlarıdır; metinde dünkü yol ve yarınlar geçer.
- Çiçekteki kelimelerin ortak noktasını bul: geçmiş, bugün, gelecek zaman bildirir.
- Metinde zaman bildiren kelimeleri ara: "dünkü yolun izi", "yarınlara" ifadeleri geçer.
- Bunlardan birini seçip boşluğa yaz: "Dün" ya da "Yarın".
Kabul edilebilir başka cevaplar: Dün (Metindeki "dünkü yolun izi" ifadesine dayandırıldığında geçerlidir.) · Yarın (Metindeki "yarınlara" ifadesine dayandırıldığında geçerlidir.)
- "Bugün" yazmak — bu kelime çiçekte zaten var, yeni bir kelime eklenmeli.
Kendini kontrol et: Yazdığın kelime bir zamanı mı bildiriyor ve metinde geçiyor mu?
3.bEklenen kelime gruplarından hangilerinin metni daha iyi yansıttığını açıklama
Çözüm Yolu
Metnin ana düşüncesi Türkçe ve gönül sayesinde birlik olup ayakta kalmaktır.
- Eklediğin kelimeleri gözden geçir ve metnin ana düşüncesini hatırla.
- Metnin en çok neyi vurguladığını düşün: gönül ve dil sayesinde halkın bir arada kalmasını.
- Bu düşünceye en yakın çiçekleri seç: gönül bağı ve dil bağı.
- Seçimini metinden bir ipucuyla açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Türkçe, çünkü metin Türkçenin halkı bir arada tutan gücünü anlatır. (Metinden destekleyici bir ifadeyle açıklanırsa geçerlidir.)
- Gerekçesiz seçim yapmak — soru, seçilen kelimelerin metni neden daha iyi yansıttığını açıklamayı istiyor.
- Metinde yalnız bir kez geçen ayrıntıyı seçmek — anahtar kelimeler ana düşünceyi desteklemelidir.
Kendini kontrol et: Seçtiğin kelimeler metnin ana düşüncesini tek başına hatırlatıyor mu?
4.aMetni anlatmak için önemli üç kelime/kelime grubunu belirleme
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Metnin anahtar kelimeleri dil, gönül ve birliktir.
- Metinde sık tekrarlanan ve başlıkta geçen kelimeleri belirle.
- Bu kelimelerden ana düşünceyi en iyi yansıtanları seç: gönül, Türkçe, birlik gibi.
- Seçtiğin üç kelimeyi "b" maddesindeki tablonun ilk sütununa yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Gönül, dil, Anadolu (Metindeki birlik ve dayanma düşüncesini yansıttığı açıklanırsa geçerlidir.)
- Metnin konusuyla ilgisiz ama ilginç bulunan kelimeleri seçmek — anahtar kelimeler ana düşünceyi desteklemelidir.
Kendini kontrol et: Seçtiğin üç kelimeyle metni bir arkadaşına kısaca anlatabilir misin?
4.b-1Tablo 1. satır: seçilen ifadenin sözlük anlamı, eş anlamlısı, çağrıştırdığı ifade, deyim
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Seçilen kelimeye göre tablo doldurulur.
- Metinden önemli bulduğumuz bir kelimeyi seçiyoruz; örnek olarak "gönül".
- Sözlük anlamını yazıyoruz: sevgi ve duyguların merkezi sayılan yer.
- Eş anlamlısını buluyoruz: yürek.
- Çağrıştırdığı ifadeyi ve deyimi yazıyoruz: sevgi; "gönül almak". Başka kelime seçilirse tablo ona göre dolar.
- Sözlük anlamı yerine kendi duygusunu yazmak — sözlük anlamı sütunu TDK sözlüğündeki tanımı ister.
- Çağrıştırdığı ifadeyle eş anlamlıyı karıştırmak — eş anlamlı aynı anlamı, çağrışım akla gelen ilişkili düşünceyi verir.
Kendini kontrol et: Yazdığın eş anlamlı kelimeyi cümlede "gönül" yerine koyunca anlam korunuyor mu?
4.b-2Tablo 2. satır: seçilen ifade için tablo sütunları
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Seçilen kelimeye göre doldurulur.
- Metinden önemli bulduğumuz ikinci kelimeyi seçiyoruz; örnek olarak "birlik".
- Sözlük anlamını yazıyoruz: bir araya gelme, beraber olma durumu.
- Eş/yakın anlamlısını buluyoruz: beraberlik.
- Çağrıştırdığı ifadeyi ve ilgili kalıp sözü yazıyoruz: dayanışma; "birlik olmak". Farklı kelime seçen başka cevaplar da doğrudur.
- Seçilen kelimeyle ilgisiz bir deyim yazmak — deyim ya da kalıp söz o kelimeyi içermeli veya onunla ilgili olmalı.
Kendini kontrol et: Tablodaki her sütun aynı kelimeyle mi ilgili, yoksa bir sütunda başka kelimeye mi geçtin?