Ana sayfa›Türkçe 6. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap)›Sayfa 110›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Türkçe 6. sınıf · Hikâye Unsurları ve Metin Karşılaştırma
Bilgi notu
Hikâye Unsurları ve Metin Karşılaştırma
- Hikâyenin temel unsurları olay, kişi ve varlık kadrosu, yer ve zamandır.
- Kişiler olaya katılan insanlardır; varlık kadrosu olayda rol alan hayvan, bitki ve eşyalardır.
- Yer olayın geçtiği mekânı, zaman olayın geçtiği zaman dilimini gösterir.
- İki metni karşılaştırırken konu, anlatım biçimi, benzerlik ve farklılıklara bakılır.
Örnek: «Kış sabahı Selin ve dedesi, köy meydanındaki çınarın altında yaşlı bir kediye süt verdi.» cümlesinde hikâye unsurlarını belirleyiniz.
Çözüm: Kişiler: Selin, dedesi. Varlık: kedi. Yer: köy meydanı, çınarın altı. Zaman: kış sabahı. Olay: yaşlı kediye süt verme.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
«Pazar sabahı Ece ve babası balkona çıkıp kuşlara yem döktü. Bir serçe gelip yemleri yedi.» metnindeki kişileri (insanları) yazınız.
«Kış akşamı, kasabanın küçük kütüphanesinde Mert, bir kitap okurken uyuyakaldı.» cümlesinde olayın geçtiği yeri yazınız.
«Dün gece, ormanın kenarındaki kulübede Zeynep ve dedesi masal anlattı.» cümlesinde olayın geçtiği zamanı yazınız.
Uygulama
«Bahar günü Kerem, okul bahçesinde yaralı bir kuş buldu. Kuşu hemen öğretmeni Nilgün Hanım'a götürdü. Nilgün Hanım kuşun kanadını sardı ve ertesi gün birlikte onu doğaya bıraktılar.» metnindeki kişi ve varlık kadrosunu yazınız.
«Bahar günü Kerem, okul bahçesinde yaralı bir kuş buldu. Kuşu hemen öğretmeni Nilgün Hanım'a götürdü. Nilgün Hanım kuşun kanadını sardı ve ertesi gün birlikte onu doğaya bıraktılar.» metninde olayın geçtiği yeri ve zamanı yazınız.
(1) «Ali, sınavdan düşük not alınca ağladı.» (2) «Sınav kâğıdımı görünce gözlerim doldu, bir şey söyleyemedim.» İki cümlenin anlatım bakımından farkını yazınız.
Düşün
Metin A: «Arılar kovanlarında petek yapar. Petekler altıgen biçimindedir ve az balmumuyla çok bal saklanmasını sağlar.» Metin B: «Yunuslar birbirleriyle ıslıklarla konuşur. Her yunusun kendine özgü bir ıslığı vardır.» İki metnin benzerliğini ve farkını, metinlerden ifadeler göstererek yazınız.
Şu unsurları kullanarak bir hikâyenin giriş cümlesini yazınız: kişi Burak, varlık kedi, yer pazaryeri, zaman akşam. Giriş cümlesinde dört unsurun hepsi yer alsın.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Ece ve babası. | Serçe bir hayvandır, varlık kadrosuna girer; insanlar Ece ve babasıdır. | 8 |
| 2 | Kasabanın küçük kütüphanesi. | Yer, olayın geçtiği mekândır: kütüphane. | 8 |
| 3 | Dün gece. | Zaman bildiren ifade «dün gece»dir. | 8 |
| 4 | Kişiler: Kerem ve Nilgün Hanım. Varlık: kuş. | İnsanlar kişi kadrosunu, olaya katılan hayvan varlık kadrosunu oluşturur. | 12 |
| 5 | Yer: okul bahçesi. Zaman: bahar günü (ve ertesi gün). | Kuşun bulunduğu mekân okul bahçesidir; zaman ifadesi «bahar günü»dür. | 12 |
| 6 | Birinci cümlede olay dışarıdan, üçüncü kişi ağzından anlatılır; ikinci cümlede olayı yaşayan kişi kendisi anlatır, bu yüzden anlatım daha içten ve duygusaldır. | Anlatıcının olayın içinde olması duyguları daha doğrudan yansıtır. | 12 |
| 7 | Ölçütler: (1) Benzerlik: ikisi de hayvanların yaşamı hakkında bilgi veren metinlerdir (6 puan). (2) Fark: A arıların yaptığı petek yapısını, B yunusların iletişimini anlatır (7 puan). (3) Farkı metinlerden bir ifadeyle destekleme (ör. «petekler altıgen», «ıslıklarla konuşur») (7 puan). | Benzerlik konu türünden, fark ise ele alınan hayvan ve özellikten çıkar. | 20 |
| 8 | Ölçütler: Cümlede kişi olarak Burak (5 puan), varlık olarak kedi (5 puan), yer olarak pazaryeri (5 puan) ve zaman olarak akşam (5 puan) bulunmalıdır. Örnek: Bir akşam Burak, pazaryerinde yolunu kaybeden küçük bir kediyle karşılaştı. | Giriş cümlesi kişiyi, varlığı, yeri ve zamanı tanıtarak olayı başlatır. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Yer ile zamanı birbirine karıştırmak. · Varlık kadrosunu yalnızca insanlardan oluştuğunu sanıp olaya katılan hayvanları yazmamak.
Öz kontrol: Bir metinde kişi, varlık, yer, zaman ve olayı ayrı ayrı bulup yazabiliyor muyum?