Ana sayfa›Kitaplar›Felsefe Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 114
Felsefe Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 114 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1. Örnek Olay - aDeniz'i markete döndüren içsel sesin adı
Çözüm Yolu
Kişiyi kendi davranışını değerlendirmeye ve doğruyu yapmaya yönelten içsel yargılama gücüdür.
- 1. Örnek Olay'da Deniz'in markete dönmesine yol açan ifadeyi bul: "içindeki huzursuz edici ses".
- Bu sesin dışarıdan değil, kişinin kendi içinden geldiğine ve davranışını yargıladığına dikkat et.
- Kişinin kendi davranışını doğru-yanlış diye yargılayan iç gücün adının vicdan olduğunu hatırla.
- "Dürüstlük" yazmak — dürüstlük bir değerdir; soru, içten gelen yargılayıcı sesin adını soruyor.
- "Sorumluluk" yazmak — sorumluluk sonuçları üstlenmektir, içsel ses değildir.
Kendini kontrol et: Yazdığın kavram, kişinin kendi davranışını içinden yargılayan bir güç mü? Öyleyse cevabın doğru.
1. Örnek Olay - bParayı geri verme kararı ve eyleminin ahlaki bakımdan nitelenmesi
Çözüm Yolu
Dürüstlük ve başkasının hakkını gözetme değerlerine uygun, toplumca onaylanan bir eylemdir.
- Deniz'in ne yaptığını belirle: fazla verilen parayı kendi isteğiyle kasiyere geri götürdü.
- Bu davranışın hangi değerlere uyduğunu düşün: dürüstlük ve başkasının hakkını gözetme.
- Ahlaki değerlere uygun, toplumca onaylanan davranışların "iyi" ya da erdemli olarak nitelendiğini yaz.
- Davranışı yalnız "yasal" diye nitelemek — soru ahlaki niteliği soruyor, hukuki değil.
- Tereddüt ettiği için davranışı kötü saymak — değerlendirilen, sonunda verdiği karar ve yaptığı eylemdir.
Kendini kontrol et: Deniz'in eylemi dürüstlük ve başkasının hakkını gözetme değerlerine uyuyor mu? Uyuyorsa "iyi" nitelemesi doğrudur.
1. Örnek Olay - cDış baskı olmadan iki seçenekten birini seçebilme durumunun adı
Çözüm Yolu
Kişinin dışarıdan baskı görmeden kendi aklı ve iradesiyle karar verebilmesidir.
- Sorudaki anahtar ifadeleri işaretle: "dışarıdan baskı olmadan" ve "kendi iradesiyle seçebilme".
- Deniz'in parayı götürüp götürmemek arasında kimse zorlamadan karar verdiğini fark et.
- Baskı olmadan seçenekler arasından seçebilme durumunun adının özgürlük (özgür irade) olduğunu yaz.
- "Sorumluluk" yazmak — sorumluluk seçimin sonucunu üstlenmektir; seçebilme durumu özgürlüktür.
- "Karar" ya da "tercih" yazmak — bunlar eylemin kendisidir, sorulan felsefi kavram değildir.
Kendini kontrol et: Cevabın, "zorlanmadan seçebilmek" anlamını tek kavramla karşılıyor mu? Kontrol et.