Felsefe Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 154 Cevapları

Bireylerin yaşamlarını kendi iradeleriyle şekillendirmesi özgürlüktür; sonuçlarını üstlenmeleri sorumluluğu da gösterir.

1. Hikâye 4'te kabile üyelerinin neye kendileri karar verdiğini belirle: yön, çadır yeri, günlerin nasıl geçeceği.
2. "Kendi iradeleriyle şekillendirirlerdi" ifadesinin, dış baskı olmadan seçim yapmayı yani özgürlüğü anlattığını fark et.
3. Kararı her üyenin ayrı ayrı verdiğine bakarak birey kavramının da hikâyede yer aldığını belirt.
4. Kavramları yaz: özgürlük ve birey.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Özgürlük ve sorumluluk (Üyelerin kararlarının sonuçlarını üstlenmeye hazır olması vurgulanırsa geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın kavram, "kendi iradeleriyle karar verdiler" cümlesini açıklıyor mu?

Toplum, ortak kültür, değer ve ilişkilerle bağlı insanlardan oluşur.

1. Toplumun bir arada yaşayan insanlardan oluştuğunu hatırla.
2. Bu insanları birbirine bağlayan ortak değerleri ve ilişkileri ekle.
3. Bunu kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesine dönüştür.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Ortak kültür, değer ve ilişkilerle birbirine bağlı insanlar topluluğu. (Bir arada yaşama ve ortak değer fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın, toplumu sıradan bir kalabalıktan ayıran özelliği içeriyor mu?

Ütopya, var olandan farklı, mükemmel bir toplum düzeni hayalidir.

1. Ütopyanın gerçekte var olmayan, hayal edilen bir düzen olduğunu hatırla.
2. Bu düzenin kusursuz ve ideal olarak tasarlandığını ekle.
3. Bunu kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesine dönüştür.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Var olandan farklı, mükemmel bir toplum düzeni hayali. (İdeal ve hayal edilen düzen fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın hem "ideal/kusursuz" hem de "tasarlanmış/hayal edilen" fikrini içeriyor mu?

Elif kendine özgü varlığıyla birey, onu çevreleyen kalabalık ise toplumdur; birey-toplum ilişkisi vurgulanır.

1. Hikâye 5'te Elif'in nasıl anlatıldığına bak: kendi iç dünyası olan, benzersiz bir varlık.
2. Kendine özgü kimliği olan tekil insanın "birey" olduğunu belirle.
3. "Binlerce insanın oluşturduğu devasa yapı" ifadesinin toplumu anlattığını fark et.
4. Elif'in bu bütünün parçası olmasından birey ve toplum kavramlarını birlikte yaz.

Kendini kontrol et: Bulduğun iki kavram "eşsiz parça" ve "devasa yapı" ifadelerinin her birini karşılıyor mu?

Adalet, hakkın korunması ve herkese hak ettiğinin verilmesi ilkesidir.

1. Adaletin temel fikrini hatırla: herkesin hakkını alması.
2. Hakların kimseyi kayırmadan, tarafsız biçimde gözetildiğini ekle.
3. Bu iki fikri kendi sözlerinle tek bir tanım cümlesinde birleştir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Hakkın korunması ve herkese hak ettiğinin verilmesi ilkesi. (Hak ve hak edilen pay fikri korunduğu sürece farklı cümleler geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın "hak" ve "tarafsızlık" fikirlerini içeriyor mu?

Birey, toplumun en küçük yapı taşıdır ve kendi kimliği ile iradesi vardır.

1. Bireyin toplumu oluşturan tek tek insanlar olduğunu hatırla.
2. Her bireyin kendine özgü kimliği ve iradesi olduğunu ekle.
3. Bu iki özelliği kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesinde birleştir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Kendi kimliği ve iradesi olan, toplumun en küçük yapı taşı insan. (Tekil olma ve kendine özgülük fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın, bireyi kalabalıktan ayıran özelliği söylüyor mu?

Devlet; ülke, insan topluluğu ve egemenlik unsurlarına sahip siyasi kurumdur.

1. Devletin unsurlarını hatırla: belirli bir toprak, insan topluluğu ve egemenlik.
2. Devletin bunları bir araya getiren siyasi örgütlenme olduğunu belirt.
3. Bu unsurları kendi sözlerinle tek bir tanım cümlesinde birleştir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Belli bir ülkede yaşayan insanların egemenlik altında örgütlendiği siyasi yapı. (Toprak, insan topluluğu ve egemenlik fikirleri yer aldığı sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımında toprak, insan ve egemenlik unsurlarının üçü de var mı?

Eşitlik, insanlar arasında ayrım gözetmeden aynı hak ve fırsatların tanınmasıdır.

1. Eşitliğin, insanlar arasında ayrım yapılmaması demek olduğunu hatırla.
2. Herkesin aynı haklara ve aynı insani değere sahip olduğunu ekle.
3. Bunu kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesine dönüştür.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnsanlara ayrım gözetmeden aynı hak ve fırsatların tanınması. (Aynı hak ve değer fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın "ayrım yapmadan aynı haklar" fikrini içeriyor mu?

İktidar, başkalarının davranışlarını yönlendirme ve karar verme gücüdür.

1. İktidarın bir güç olduğunu hatırla: başkalarını yönlendirme ve karar verme gücü.
2. Bu gücün toplumu yönetmek için kullanıldığını ekle.
3. Bunu kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesine dönüştür.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Bir kişi ya da grubun iradesini başkalarına kabul ettirebilme gücü. (Yönlendirme ve karar gücü fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımında "güç" ve "karar alma" fikirleri var mı?

Özgürlük, başkalarının haklarını çiğnemeden dilediğini seçip yapabilme durumudur.

1. Özgürlüğün temelinde insanın kendi iradesiyle seçim yapması olduğunu hatırla.
2. Seçtiğini eyleme dökebilmeyi de tanıma ekle.
3. Bunu kendi sözlerinle kısa bir tanım cümlesine dönüştür.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Başkalarının haklarını çiğnemeden dilediğini seçip yapabilme durumu. (İrade ve seçim fikri korunduğu sürece geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Tanımın "kendi iradesiyle seçme" fikrini içeriyor mu?