Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 47
Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 47 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
12v-t grafiklerinden hızlanan ve yavaşlayan araçlar için a-t grafikleri çizip yorumlama
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
v-t eğimi sabit olduğundan ivme zamanla değişmez. Hızlananlar ile yavaşlayanlar ivme işaretiyle ayrılır; grafik üzerine A veya B yazılarak hangi araç olduğu belirtilir.
- Her v-t doğrusunun eğimi hesaplanır; doğru olduğu için eğim, yani ivme, zamanla değişmez.
- Sabit ivme a-t grafiğinde zaman eksenine paralel yatay bir doğru olarak çizilir.
- Hızlanan araçlarda ivme hız ile aynı işaretlidir: A'nın çizgisi eksenin üstünde, B'ninki altında olur.
- Yavaşlayan araçlarda ivme hızın tersi işaretlidir; bu yüzden çizgiler hızın bulunduğu tarafın tersine çizilir.
- Her çizginin üzerine A veya B yazılır; sonuç: tüm a-t grafikleri yataydır, hızlanma ve yavaşlama ivmenin işaretiyle ayrılır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hızlananlarda A pozitif, B negatif sabit ivmelidir; yavaşlayanlarda pozitif yöndeki A negatif, negatif yöndeki B pozitif sabit ivmelidir. (A pozitif yönde, B negatif yönde hareket edecek biçimde seçilen ivme büyüklükleriyle yatay doğrular çizilip adlandırıldığında geçerlidir.)
- Yavaşlayan her aracın ivmesini negatif almak — negatif yönde yavaşlayan aracın hız değişimi pozitif olduğundan ivmesi zaman ekseninin üstünde çizilmelidir.
- Sabit ivmeli harekette a-t grafiğini eğik doğru çizmek — v-t grafiğinin eğimi sabit olduğundan ivme zamanla değişmez ve yatay çizilir.
Kendini kontrol et: Her araç için v-t doğrusunun eğimini hesapladığında bulduğun işaret ve büyüklük a-t grafiğindeki yatay çizgiyle örtüşüyor mu?
13v-t grafiğinden yer değiştirme ve ivme için matematiksel modelleri yazma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Eğim ivmeyi, alan yer değiştirmeyi verir. Alan, dikdörtgen v0·t ile üçgen ½·a·t² toplamıdır.
- ϑ-t grafiğinde doğrunun eğimi ivmeyi verir: a = Δϑ/Δt = (ϑ − ϑ0)/t.
- Grafik ile zaman ekseni arasındaki alan yer değiştirmeyi verir.
- Alan, ϑ0·t dikdörtgeni ile ½·(ϑ − ϑ0)·t üçgeninin toplamıdır.
- ϑ − ϑ0 = a·t yazılırsa Δx = ϑ0·t + ½·a·t² elde edilir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: a = Δϑ/Δt ve Δx = (ϑ0 + ϑ)·t/2 (ϑ-t grafiği altındaki yamuğun alan bağıntısı doğrudan kullanıldığında geçerlidir.) · İlk hızsız hızlanmada a = ϑ/t, Δx = ½·a·t²; yavaşlamada Δx = ϑ0·t − ½·a·t² (Hızlanan (ϑ0=0) ve yavaşlayan hareket modelleri büyüklük cinsinden ayrı ayrı yazıldığında geçerlidir.)
- İvmeli harekette yer değiştirmeyi yalnızca Δx = ϑ·t yazmak — hız sabit olmadığından dikdörtgen yerine grafik altındaki toplam alan hesaplanmalıdır.
- Üçgen alanındaki ½ çarpanını unutarak Δx = ϑ0·t + a·t² yazmak — hız değişiminden gelen üçgen alan taban çarpı yükseklik bölü ikidir.
Kendini kontrol et: Bağıntılarda birimleri yerine koyduğunda a için m/s², Δx için m birimini elde ediyor musun?
14-ATablo 3'te hızlanan A aracının 0-5 s konumları
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Açık uçlu etkinlik (Tablo 3'te hızlanan A aracının 0-5 s konumları). Öğrenci kendi gözlem, deneyim ve düşüncelerinden yararlanarak bu örnek cevabı kendi cümleleriyle zenginleştirebilir.
14-BTablo 3'te hızlanan B aracının 0-5 s konumları
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.