Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 120
Kimya 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 120 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
21Tablo verileriyle suyun mol kütlesinin doğruluğunun nasıl test edileceği
Çözüm Yolu
0,5 mol 9 g, 1 mol 18 g, 10 mol 180 g, 15 mol 270 g için m/n hep 18'dir. Oranın tüm örneklerde aynı çıkması mol kütlesinin doğru olduğunu gösterir.
- Mol kütlesinin M = m/n bağıntısıyla bulunduğunu hatırla.
- Tablodaki örneklerde m/n oranını hesapla: 9/0,5 = 18, 18/1 = 18, 27/1,5 = 18, 180/10 = 18, 270/15 = 18.
- Tüm örneklerde oranın sabit ve 18 g/mol çıkmasıyla suyun mol kütlesinin doğruluğunu onayla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Her satırdaki mol sayısı 18 g/mol ile çarpılarak tablodaki örnek kütleleriyle birebir örtüşüp örtüşmediği kontrol edilir. (Tüm satırlarda m = n·18 eşitliği doğrulandığında geçerlidir.)
- Yalnız tek bir örneği kontrol etmek — verilerin tutarlılığını kanıtlamak için tablodaki tüm satırlarda m/n oranı doğrulanmalıdır.
- Mol sayısını kütleye bölmek — mol kütlesi g/mol biriminde olduğundan kütle mol sayısına bölünmelidir.
Kendini kontrol et: Tablodaki beş su örneğinin tamamında m/n oranı 18 g/mol değerini veriyor mu?
22Grafikten çıkarılamayacak yargıyı seçme
Çözüm Yolu
Grafik yalnız toplam kütle ile mol ilişkisini verir; bileşimdeki oksijen ve hidrojen kütlelerini göstermez (gerçekte 5 mol suda 80 g O, 10 g H vardır). Diğerleri grafikten çıkar.
- Grafiğin orijinden geçen doğrusundan kütle-mol doğru orantısını (B) ve 1 mol H₂O = 18 g değerini bul.
- 5 mol suyun 5·18 = 90 g olduğunu (A) ve 5·3 = 15 mol yani 15·6,02·10²³ atom içerdiğini doğrula (E).
- 36 g suyun 36/18 = 2 mol H₂O ettiğini ve 2·3 = 6 mol atom içerdiğini hesapla (D).
- Grafik elementlerin ayrı kütlelerini vermez ve 5 mol su toplam 90 g olduğundan 90 g O + 10 g H olamaz; cevap C'dir.
- 5 mol H₂O'nun 90 g toplam kütlesini yalnız oksijen kütlesi sanmak — bileşiğin tamamı 90 g'dır ve grafik element oranını göstermez.
- Molekül mol sayısı ile atom mol sayısını karıştırmak — 1 mol H₂O'da 3 mol atom bulunduğundan D ve E doğrudur.
Kendini kontrol et: C seçeneğindeki 90 g oksijen ile 10 g hidrojenin toplamı, grafikteki 5 mol su kütlesini (90 g) aşıyor mu?
23Tepken ve ürün tanecik sayıları tutarsızlığını belirlemede kullanılamayacak yöntem
Çözüm Yolu
Tepkimede molekül türleri zaten değişir; tutarsızlık molekül türüyle değil atom türü ve sayısıyla belirlenir. Bu yüzden molekül türü belirleme yöntemi kullanılamaz.
- Kimyasal tepkimelerde toplam kütlenin, atom türünün ve atom sayısının korunduğunu hatırla.
- Denk olmayan tepkimelerdeki tutarsızlığın kütle korunumu ve atom türü/sayısı kontrolüyle belirlenebileceğini gör (A, B, C, E).
- Tepkimelerde molekül türleri zaten değiştiği için molekül türü belirlemenin tutarsızlığı göstermeyeceğini saptayarak D seçeneğini işaretle.
- Kimyasal tepkimelerde molekül türünün korunduğunu sanmak — tepkimede yeni moleküller oluşur; korunan molekül türü değil atom türü ve sayısıdır.
Kendini kontrol et: Denk bir kimyasal tepkimede de tepken ve ürünlerdeki molekül türleri birbirinden farklı değil midir?
24-1CO + H₂ → CH₃OH tepkimesi için tepken ve ürün tanecikleri ve sayıları
Çözüm Yolu
Tepkenlerde 2 hidrojen atomu, üründe 4 hidrojen atomu bulunur; denklem denk değildir (H₂'nin katsayısı 2 olmalı).
- Verilen denklem: CO + H₂ → CH₃OH; iki taraftaki atom türleri ve sayıları bulunacak.
- Tepkenler: CO'da 1 C ve 1 O, H₂'de 2 H var.
- Ürün: CH₃OH'de 1 C, 1 O ve 3 + 1 = 4 H var.
- Karşılaştırma: C ve O eşit, H tepkenlerde 2, üründe 4; tutarsızlık hidrojendedir, H₂ katsayısı 2 olmalı.
- CH₃OH formülünde OH grubundaki hidrojeni atlayıp 3 H saymak — molekülde toplam 3 + 1 = 4 H atomu bulunur.
Kendini kontrol et: CH₃OH formülündeki hidrojen atomlarını topladığında tepkenlerdeki 2 H sayısından farklı olarak 4 H buluyor musun?
24-2CH₃OH + O₂ → CO₂ + H₂O tepkimesi için tepken ve ürün tanecikleri ve sayıları
Çözüm Yolu
Tepkenlerde 4 hidrojen, ürünlerde 2 hidrojen atomu vardır; C ve O sayıları eşit, H sayısı eşit değildir.
- Verilen denklem: CH₃OH + O₂ → CO₂ + H₂O; her iki taraftaki atomları sayacağız.
- Tepkenler: CH₃OH'de 1 C, 4 H, 1 O; O₂'de 2 O var. Toplam 1 C, 4 H, 3 O.
- Ürünler: CO₂'de 1 C, 2 O; H₂O'da 2 H, 1 O var. Toplam 1 C, 2 H, 3 O.
- Karşılaştırma: C ve O eşit, H tepkenlerde 4, ürünlerde 2; tutarsızlık hidrojen sayısındadır.
- CH₃OH yapısındaki oksijeni unutarak tepkenlerde 2 O saymak — metanoldeki 1 O ile O₂'deki 2 O toplam 3 oksijen eder.
Kendini kontrol et: İki taraftaki atomları saydığında C (1) ve O (3) eşitken H sayısının 4'e karşı 2 olduğunu görüyor musun?