Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 21
Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 21 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Konuya Başlarken 1Havai fişek gösterisinde kimyasal değişimin olduğunu gösteren kanıtlar neler olabilir?
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Patlama sırasında ışık, renkli parıltı, ses, ısı ve duman çıkar; ayrıca yeni maddeler oluşur. Bunlar kimyasal değişimin kanıtlarıdır.
- Metinde ve Görsel 1.1'de havai fişeğin ateşlenip gökyüzünde patlaması sırasında gözlenen olayları inceleyin.
- Barutun yanmasıyla açığa çıkan ısıyı, yoğun ışığı ve patlama sesini enerji değişimi kanıtları olarak belirleyin.
- Metal tuzlarının oluşturduğu renkli parıltıları renk değişimi, çıkan dumanı ise gaz oluşumu kanıtı olarak listeleyin.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Barut ve kükürt yanmasından kaynaklanan keskin koku yayılması. (Yanma tepkimesi sonucu oluşan gazların koku değişimi kanıtı olarak eklenmesi durumunda geçerlidir.)
- Havai fişeğin gökyüzüne yükselmesini kimyasal kanıt saymak — yükselme kinetik enerjiyle gerçekleşen fiziksel harekettir, kanıt yanma ve patlama belirtileridir.
Kendini kontrol et: Yazdığınız kanıtlar yanma ve patlama sırasında duyularla algılanan ışık, ısı, renk, ses ve duman oluşumunu içeriyor mu?
Konuya Başlarken 2Kaynar suya poşet çay eklenince görülen renk değişimi kimyasal değişim midir; tartışınız.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Çaydaki renkli maddeler suya karışır (çözünme/difüzyon); yeni madde oluşmaz, madde kimliği değişmez. Bu nedenle fiziksel değişim sayılır.
- Kaynar suya poşet çay eklendiğinde çay yaprakları ile su arasında hangi olayın gerçekleştiğini düşünün.
- Çaydaki renk veren maddelerin sıcak suda çözünerek dağıldığını, tepkimeyle yeni bir madde oluşmadığını belirleyin.
- Maddenin kimlik özelliği değişmediği için bu renk değişiminin kimyasal değil fiziksel değişim olduğu sonucuna ulaşın.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hayır, fiziksel değişimdir; çay yaprağındaki renkli maddeler sıcak suya özütlenerek yayılır ve yeni madde oluşmaz. (Çözünme yerine özütleme (ekstraksiyon) veya difüzyon kavramlarıyla kimlik değişmediği açıklandığında geçerlidir.)
- Her renk değişimini kimyasal tepkime sanmak — yeni madde oluşmadan yalnızca çözünme ve yayılmayla gerçekleşen renk değişimi fizikseldir.
Kendini kontrol et: Açıklamanızda suyun rengi değişse bile çaydaki maddelerin kimyasal yapısının değişmediğini ve çözünme gerçekleştiğini belirttiniz mi?