Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 139
Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 139 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1aKonuşmacının düşünceyi geliştirme yollarından hangilerine başvurduğu
Çözüm Yolu
Söyleşi sesi bu sayfada yok; klasik edebiyat savunusunda örnek ve alıntı kullanımı beklenir, kesin olmayan yanıt.
1bSunucu ile konuşmacı arasındaki iletişim hakkındaki düşünce
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
1cKonuşmacının okuduğu dizelerin söyleşiye katkısı
Çözüm Yolu
Şiir örnekleri savı destekleyen kanıt görevi görür.
- Konuşmacının dizeleri hangi düşünceyi anlatırken okuduğunu hatırla.
- Dizelerin bu düşünceye örnek ve kanıt olduğunu belirle.
- Soyut açıklamaların dizelerle somutlaştığını, anlaşılır hâle geldiğini yaz.
- Şiir okumanın sanatlı dil sayesinde dinleyicinin ilgisini canlı tuttuğunu ekle.
- Dizeleri yalnız süs olarak görmek — dizeler konuşmacının görüşünü destekleyen örnek ve kanıt işlevi taşır.
Kendini kontrol et: Cevabında dizelerin hem düşünceyi desteklediğini hem de dinleyiciyi etkilediğini belirttin mi?
1çAçık veya örtük iletilere ağırlık verilip verilmediği ve nedeni
Çözüm Yolu
Sözlü bilgilendirici türlerde düşünce doğrudan söylenir.
- 137. sayfadaki tabloda Edebî'nin Açık iletiler satırına bak: söyleşide açık iletiler yoğundur.
- Kapalı iletilerin yalnız okunan Divan şiiri örneklerinde bulunduğunu fark et.
- Söyleşinin amacının dinleyiciyi bilgilendirmek olduğunu hatırla.
- Bu yüzden konuşmacının düşüncelerini doğrudan, anlaşılır biçimde söylediğini gerekçe olarak yaz.
- Divan şiiri örneklerine bakıp "örtük" demek — kapalılık okunan dizelere aittir, konuşmacının kendi anlatımı açıktır.
- Gerekçeyi yazmamak — soru "Niçin?" diye sorar; söyleşinin bilgilendirme amacı belirtilmelidir.
Kendini kontrol et: Cevabın Edebî sütunundaki "açık iletiler yoğunluktadır" ifadesiyle uyuşuyor ve bir gerekçe içeriyor mu?
2Kelime gruplarına göre metnin dil ve anlatım özelliklerine ilişkin çıkarımlar
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.