Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 7.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap)›Sayfa 49
Türkçe 7.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 49 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Bu sayfa için bilgi notlu çalışma kağıdı (yazdırılabilir) ve Kendini Dene modunda kademeli ipuçları var.
2. Etkinlik 1Süleymaniye Camii'nin çocukların hayatındaki yerini şiirden hareketle sözlü açıklama
Çözüm Yolu
Şiirde çocukların cami avlusunda oynadığı, ezanlarla büyüdüğü ve camiyi kundak ve beşik gibi gördüğü anlatılır; cami onların hayatının merkezidir.
- Şiirde çocuklardan söz eden 2. ve 3. dörtlükleri bul.
- Çocukların ezanlarla beslenerek büyüdüğünü belirten dizeyi not et.
- 3. dörtlükte caminin kundak, beşik, oyun yeri ve gönül verilen yer olarak anıldığını belirle.
- Bu ipuçlarını birleştirerek caminin çocukların hayatının merkezinde olduğunu sözlü olarak açıkla.
- 'Kundağımız, beşiğimiz' sözlerini gerçek anlamda almak — caminin hayatın başından beri onlarla olduğunu anlatan mecazlardır.
- Yalnız oyun yeri demek — cami, çocukların büyüyünce de gönül verdiği bir yer olarak anlatılır.
Kendini kontrol et: Açıklamam, çocukluktan büyümeye kadar caminin hayattaki yerini kapsıyor mu?
2. Etkinlik 2Şiirde Süleymaniye'nin hangi özelliklerinden söz edildiğini açıklama
Çözüm Yolu
Şiir camiyi hem fiziksel görünümüyle (kubbe, süslemeler) hem manevi yönüyle (cemaat, ezan, mübarek geceler) hem de ustalarının emeğiyle anlatır.
- Şiirde caminin görünüşünü anlatan sözleri bul: kubbe, şadırvan, havuz, kurşun, mermer, çini, halı.
- Zamanla ilgili özelliği belirle: asırlardır ayakta durması.
- Manevi yönünü anlatan sözleri bul: ezan, cemaat, mübarek geceler, güvercinlerde uçan ruhlar.
- Ustaların emeğini anlatan dörtlüğü ekleyerek özellikleri gruplar hâlinde açıkla.
- Yalnız fiziksel özellikleri saymak — şiir caminin manevi havasından ve yapımındaki emekten de söz eder.
- Şiirde geçmeyen özellikler eklemek — cevap şiirdeki ipuçlarına dayanmalı.
Kendini kontrol et: Saydığım her özellik için şiirde bir dize gösterebiliyor muyum?
2. Etkinlik 3Camiinin tarihî değerini kaybetmeden günümüze ulaştığını gösteren dizeler
Çözüm Yolu
Cami asırlar boyunca ayakta durmakta, her nesil onunla yaşamaya devam etmektedir. Ayrıca "Temelini atan, kapını açan" dizesi de sürekliliği gösterir.
- Şiirde zaman ve süreklilik bildiren sözleri ara: asırlar, nesil, beraber yaşamak.
- 'Durur asırların omuzlarında' dizesinin caminin yüzyıllardır ayakta olduğunu anlattığını belirle.
- 'Beraber yaşarlar iki dünyada / Süleyman'larında, Sinan'larında' dizelerinin geçmişle bugünün bir arada yaşadığını gösterdiğini fark et.
- Bu dizeleri cevap olarak yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: "Kaçıncı nesildir aptes alanlar, / Şadırvanlarında, havuzlarında?" (Nesiller boyu kullanılmasıyla caminin günümüze ulaştığı vurgulanırsa geçerlidir.) · "Yine cemaatin arasındadır. / Temelini atan, kapını açan." (Kurucularının ruhunun bugün de camide yaşadığı açıklanırsa geçerlidir.)
- Yalnız süslemeleri anlatan dizeleri seçmek — soru caminin zaman içindeki sürekliliğini soruyor.
- Dizeyi seçip neden seçildiğini açıklayamamak — dizede 'asır, nesil' gibi zaman ipuçları gösterilmeli.
Kendini kontrol et: Seçtiğim dizede caminin geçmişten bugüne sürdüğünü gösteren bir zaman ipucu var mı?
2. Etkinlik 4Camiinin millet için önemi şiirin hangi dörtlüğünde ve nasıl anlatılıyor
Çözüm Yolu
Millet ağzından konuşulan dörtlük, caminin doğumdan yetişkinliğe hayatın merkezinde olduğunu gösterir.
- Şiirde 'derler' diye başlayan ve milletin ağzından konuşulan dörtlüğü bul: 3. dörtlük.
- Bu dörtlükte caminin kundak ve beşik olarak anıldığını, yani doğumdan itibaren hayatta yer aldığını belirle.
- Çocuklukta önünde oynanan, büyüyünce gönül verilen yer olarak anlatıldığını not et.
- Dörtlüğün sırasını ve caminin önemini bu benzetmelerle nasıl anlattığını açıkla.
- Yalnız dörtlüğün sırasını söylemek — soru önemin nasıl anlatıldığını da soruyor.
- Süslemeleri anlatan dörtlüğü seçmek — o dörtlük caminin görünüşünü anlatır, millet için önemini değil.
Kendini kontrol et: Cevabımda hem dörtlüğün sırası hem de kundak, beşik gibi benzetmelerin anlamı var mı?
3. Etkinlik 1"Menekşeler açar kurşunlarında" dizesinin karşısına yazarın anlatmak istediğini yazma
Çözüm Yolu
Kurşun kaplı çatı ve kubbe yüzeylerindeki süslemelere işaret edilir; örnekteki gibi eserde hangi desenin yer aldığı yazılır.
- Örnek cevabı incele: 'Halıların burda nar çiçekleri' dizesi halılardaki nar çiçeği desenleriyle açıklanmış.
- Dizedeki iki ipucunu bul: 'menekşe' bir çiçek, 'kurşun' ise kubbe ve çatıları kaplayan malzeme.
- Örnekteki kalıbı kullanarak dizeyi açıkla: kurşun kaplamalarda menekşe desenleri kullanılmıştır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kurşun kaplı kubbeler, ışıkta menekşe rengine çalan bir görünüm kazanır. (Öğrenci menekşeyi desen yerine kurşunun renk tonuna benzetme olarak yorumlar ve gerekçelendirirse kabul edilebilir.)
- Menekşelerin gerçekten kubbede açtığını düşünmek — dize süslemeyi anlatan bir mecazdır.
- 'Kurşun' sözcüğünü silah mermisi sanmak — burada kubbeleri kaplayan kurşun levhalar kastedilir.
Kendini kontrol et: Yazdığım açıklama, örnekteki 'nar çiçeği desenleri' cümlesiyle aynı yapıda mı?
3. Etkinlik 2"Ve mermerlerinde kar çiçekleri" dizesinin karşısına anlam yazma
Çözüm Yolu
Camiinin mermer yüzeylerinde kar çiçeği motifleri işlenmiştir.
- Dizedeki ipuçlarını bul: 'mermer' süsleme malzemesi, 'kar çiçekleri' ise bir motif.
- Örnekteki 'halılarında nar çiçeği desenleri' kalıbını hatırla.
- Aynı kalıpla açıklamanı yaz: mermerlerde kar çiçeği desenleri kullanılmıştır.
- Mermerlerin üstüne kar yağdığını düşünmek — dize gerçek karı değil, mermere işlenen motifi anlatır.
Kendini kontrol et: Açıklamamda malzeme (mermer) ve desen (kar çiçeği) birlikte yer alıyor mu?
3. Etkinlik 3"Çinilerin orda lâle-sümbüldür" dizesinin karşısına anlam yazma
Çözüm Yolu
Çini süslemelerde lale ve sümbül motifleri öne çıkar.
- Dizedeki ipuçlarını bul: 'çini' süsleme malzemesi, 'lâle-sümbül' ise iki çiçek motifi.
- Örnekteki 'halılarında nar çiçeği desenleri' kalıbını hatırla.
- Aynı kalıpla açıklamanı yaz: çinilerinde lale ve sümbül desenleri kullanılmıştır.
- Yalnız bir çiçeği yazmak — dizede lale ve sümbül birlikte geçer, ikisi de belirtilmeli.
- 'Orda' sözünü bir yer adı sanmak — 'orada' anlamındadır, çinilerin bulunduğu yeri gösterir.
Kendini kontrol et: Açıklamamda çini ile birlikte iki çiçek motifinin adı da geçiyor mu?