Kitavuz1–3 · 5–7 · 9–11 & Hazırlık

Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 81

Sayfa 81 4 Çözümlü Madde

Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 81 Cevapları

← Sayfa 79Tüm SayfalarSayfa 83 →
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

31.aK, L ve M cisimlerinin her biri için serbest cisim diyagramı çizilmesi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
K: aşağı 50 N ağırlık, yukarı T1. L: aşağı 10 N ağırlık, yukarı N=10 N, K tarafına T1, M tarafına T2, M tarafına doğru sürtünme 6 N. M: aşağı 20 N ağırlık, yukarı T2.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

K en ağır olduğu için aşağı iner, L K yönüne kayar, M yukarı çıkar. Sürtünme L'nin hareketine ters, yani M yönündedir. Sürtünme kuvveti 0,6·10=6 N.

  1. Ağırlıkları düşey aşağı yönlü göster: GK=50 N, GL=10 N ve GM=20 N.
  2. K cismine yukarı yönlü T1 gerilmesi, M cismine ise yukarı yönlü T2 gerilmesi çiz.
  3. Masadaki L cismine yukarı yönlü N=10 N tepki kuvveti, sola (K'ye) T1 ve sağa (M'ye) T2 gerilmelerini ekle.
  4. GK > GM olduğundan L sola kayar; L'ye harekete zıt (M yönünde) fk = 0,6·10 = 6 N sürtünme kuvveti çiz.
Sık yapılan hatalar
  • Sürtünme kuvvetini L'nin hareket yönünde (K tarafına) çizmek — kinetik sürtünme daima harekete zıt yönde (M tarafına) etki eder.
  • Asılı K ve M cisimlerine normal kuvvet eklemek — yüzeyle temas etmeyen cisimlere normal kuvvet etki etmez.

Kendini kontrol et: L cisminin düşey kuvvetleri dengede mi (N = GL = 10 N) ve sürtünme harekete zıt yönde mi?

31.bCisimlerin hareket yönleri ve ivme büyüklüğünün belirlenmesi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
K aşağı, L K'ye doğru (sola), M yukarı hareket eder; a = 3 m/s² (3 N/kg).
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Sistem bir bütün: net kuvvet = 50 - 20 - 6 = 24 N, toplam kütle 8 kg, a = 24/8 = 3 m/s².

  1. Verilenler: mK = 5 kg, mL = 1 kg, mM = 2 kg, k = 0,6, g = 10 N/kg. İstenen: hareket yönleri ve ivme.
  2. Ağırlıklar: K için 50 N, M için 20 N. K daha ağır olduğundan sistem K tarafına doğru hareket eder.
  3. L'ye etki eden kinetik sürtünme: 0,6 · 1 · 10 = 6 N, harekete zıt yönde.
  4. Net kuvvet: 50 - 20 - 6 = 24 N; toplam kütle: 5 + 1 + 2 = 8 kg.
  5. a = 24 / 8 = 3 m/s². K aşağı, L K'ye doğru (sola), M yukarı hareket eder.
Sık yapılan hatalar
  • Toplam kütleyi yalnızca asılı cisimlerden (5+2=7 kg) almak — birlikte hızlanan L cismi de toplam kütleye dahildir.
  • Net kuvveti hesaplarken L'nin ağırlığını (10 N) doğrudan çıkarmak — yatay harekette L'nin ağırlığı değil, 6 N sürtünme etkilidir.

Kendini kontrol et: Bulunan a=3 m/s² ivmesiyle Fnet = mtop·a = 8·3 = 24 N eşitliği sağlanıyor mu?

31.cİplerdeki gerilme kuvvetlerinin hesaplanması

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
K-L ipinde T1 = 35 N, L-M ipinde T2 = 26 N.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

K için 50 - T1 = 5·3 ise T1 = 35 N. M için T2 - 20 = 2·3 ise T2 = 26 N. L için 35 - 26 - 6 = 3 N = 1·3 doğrulanır.

  1. Ortak ivme a = 3 m/s²; K-L ipindeki gerilme T1, L-M ipindeki gerilme T2 olsun.
  2. K için (aşağı hareket): 50 - T1 = 5 · 3 = 15, buradan T1 = 35 N.
  3. M için (yukarı hareket): T2 - 20 = 2 · 3 = 6, buradan T2 = 26 N.
  4. Kontrol, L için: 35 - 26 - 6 = 3 N = 1 · 3. Sonuç: T1 = 35 N, T2 = 26 N.
Sık yapılan hatalar
  • İp gerilmelerini doğrudan asılı cisimlerin ağırlıklarına (50 N ve 20 N) eşitlemek — sistem ivmeli hareket ettiğinden net kuvvet sıfır değildir.
  • M cismi yukarı hızlanırken 20 - T2 = 2a yazmak — hızlanma yönündeki T2 kuvveti ağırlıktan büyük olmalıdır.

Kendini kontrol et: T1 < 50 N (K aşağı hızlanıyor) ve T2 > 20 N (M yukarı hızlanıyor) eşitsizlikleri sağlanıyor mu?

31.çMasa daha pürüzsüz olursa gerilme kuvvetleri değişir mi, açıklama

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Evet değişir: ivme artar, K-L ipindeki gerilme azalır, L-M ipindeki gerilme artar.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Sürtünme azalınca net kuvvet ve ivme artar. T1 = 50 - 5a azalır, T2 = 20 + 2a artar. Sürtünmesiz durumda a = 3,75 m/s², T1 = 31,25 N, T2 = 27,5 N.

  1. Masa daha pürüzsüz olursa L cismine etki eden sürtünme kuvveti (fk) azalır.
  2. Sürtünme azaldığında sisteme etkiyen net kuvvet (50 - 20 - fk) ve ortak ivme (a) artar.
  3. K cismi için T1 = 50 - 5a bağıntısına göre a arttıkça K-L ipindeki T1 gerilmesi azalır.
  4. M cismi için T2 = 20 + 2a bağıntısına göre a arttıkça L-M ipindeki T2 gerilmesi artar.
Sık yapılan hatalar
  • İvme artınca her iki ipteki gerilmenin de artacağını düşünmek — aşağı hızlanan K'de T1 = GK - mK·a olduğundan T1 azalır.
  • Asılı kütleler değişmediği için ip gerilmelerinin değişmeyeceğini sanmak — sürtünme sistemin ortak ivmesini değiştirir.

Kendini kontrol et: Tamamen sürtünmesiz sınır durumda (fk=0, a=3,75 m/s²) T1=31,25 N (<35 N) ve T2=27,5 N (>26 N) oluyor mu?