Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 159
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 159 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
3bHacmin etkisi görselinden araştırma sorusu yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Hacim azalınca basınç artar, denge gaz mol sayısı az olan PCl₅ yönüne kayar (2 mol gaz → 1 mol gaz).
- Görselde aynı sıcaklıkta hacmin 1 L’den 2 L’ye veya 0,4 L’ye değiştirildiğini belirle.
- Girenlerde iki, ürünlerde bir mol gaz bulunduğunu say.
- Hacim değişimi ile denge yönü arasındaki ilişkiyi soran bir soru kur.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Sabit sıcaklıkta hacmin artırılması, PCl₃ ve Cl₂ oluşumunu nasıl etkiler? (Görseldeki hacim değişiminin kimyasal dengeye etkisini sorguladığında geçerlidir.)
- Gaz mol sayılarını eşit kabul etmek — PCl₃ ve Cl₂ toplam iki, PCl₅ bir mol gazdır.
Kendini kontrol et: Araştırma sorum sıcaklık sabitken hacim değişiminin denge üzerindeki etkisini inceliyor mu?
3cBasıncın etkisi görselinden araştırma sorusu yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Basınç artışı gaz mol sayısı azalan yönü (PCl₅ oluşumu) destekler; basınç azalınca girenler yönüne kayar.
- Piston sıkıştırıldığında hacmin azalıp basıncın arttığını görselden belirle.
- Tepkimenin iki mol gazdan bir mol gaz oluşturduğunu saptayarak tarafları karşılaştır.
- Basınç değişimi ile denge bileşimi arasında araştırılabilir bir soru kur.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Pistonla basınç azaltıldığında dengedeki PCl₅ miktarı nasıl değişir? (Sıcaklık sabitken hacim yoluyla oluşturulan basınç değişimini incelediğinde geçerlidir.)
- Basınç artışının her zaman ürünleri artırdığını düşünmek — kayma yönü gaz mol sayılarıyla belirlenir.
Kendini kontrol et: Sorum basıncın nasıl değiştirildiğini ve hangi denge sonucunun inceleneceğini açık ediyor mu?
3çSıcaklığın etkisi görselinden araştırma sorusu yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
İleri tepkime ısı verir; sıcaklık artışı geri (ısı alan) yönü destekler, PCl₅ azalır; sıcaklık düşünce ürünler artar.
- Denklemde ısının ürünler tarafında bulunduğunu belirle.
- Görselde hacim sabitken sıcaklığın artırılıp azaltıldığını incele.
- Sıcaklık değişimi ile PCl₅ miktarını ilişkilendiren bir araştırma sorusu yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hacim sabitken sıcaklık azaltılırsa dengedeki PCl₅ miktarı nasıl değişir? (Verilen tepkimede sıcaklık değişiminin denge bileşimine etkisini sorguladığında geçerlidir.)
- Isıtmanın mutlaka ürün miktarını artıracağını düşünmek — bu tepkimede ileri yön ısı verir.
Kendini kontrol et: Araştırma sorum tepkimenin ısı veren yönü ile sıcaklık değişimini ilişkilendiriyor mu?
3dKatalizörün etkisi grafiklerinden araştırma sorusu yazma
Çözüm Yolu
Grafiklerde t2 < t1 olduğundan katalizör dengeye ulaşma süresini kısaltır; denge konumunu ve derişimleri değiştirmez.
- Grafiklerde ileri ve geri tepkime hızlarının eşitlendiği zamanları belirle.
- t₂ zamanının t₁’den kısa olduğunu görerek dengeye ulaşma sürelerini karşılaştır.
- Katalizörün süreye ve denge konumuna etkisini ayrı ayrı sorgula.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Katalizör eklemek, ileri ve geri tepkimelerin dengeye ulaşma zamanını nasıl değiştirir? (Grafiklerdeki süre farkını katalizörün etkisiyle ilişkilendirdiğinde geçerlidir.)
- Hızların büyümesini ürün veriminin artması sanmak — katalizör denge konumunu değiştirmez.
Kendini kontrol et: Sorum dengeye ulaşma süresi ile denge bileşimini birbirinden ayırıyor mu?