Ana sayfa›Kitaplar›Matematik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 27
Matematik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 27 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
6Seçilen duruma yönelik ölçütlere uygun istatistiksel araştırma sorusu yazma.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Soru evreni, iki nicel değişkeni ve amacı açıkça içerir; veriyle cevaplanabilir. Örnek bir çözümdür, sınıf kararına göre değişir.
- Okul ortamında veri toplamaya elverişli bir gerçek yaşam durumu ve hedef grup (okuldaki 11. sınıf öğrencileri) belirle.
- Bu grupla ilgili sayısal olarak ölçülebilen iki nicel değişken seç: günlük ders çalışma süresi (saat) ve matematik sınav puanı.
- Sayfadaki kontrol listesi ölçütlerine (açık amaç, evren, değişebilirlik, veri toplanabilirlik) uygun biçimde ilişki sorusunu kur.
- 'Okulumuzdaki 11. sınıf öğrencilerinin günlük ders çalışma süresi (saat) ile matematik sınav puanı arasında bir ilişki var mıdır?' sorusunu yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Okulumuzdaki 10. sınıf öğrencilerinin günlük uyku süresi (saat) ile okula geç kalma sayısı arasında bir ilişki var mıdır? (Sınıfça seçilen farklı bir gerçek yaşam durumuna ait iki nicel değişken ve ulaşılabilir evren içerdiğinde geçerlidir.)
- Evreni belirtmeden genel soru yazmak — 'öğrencilerin' gibi belirsiz ifadeler yerine hangi okuldaki veya sınıftaki grup olduğu açıkça yazılmalıdır.
- Nitel bir değişken seçmek (örneğin sevilen ders) — etkinlik iki nicel değişken gerektirdiğinden her iki değişken de sayısal olmalıdır.
Kendini kontrol et: Sorun sayfa 27'deki sekiz ölçütün tamamına (amaç, evren, iki nicel değişken, veri toplanabilirlik) 'Evet' yanıtı veriyor mu?
8Sınıfça uzlaşılan araştırma sorusunu yazıp ilk soruyla farklılık ve benzerliklerini değerlendirme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
9 - 1. adımVeri toplama aracının belirlenmesi veya oluşturulması adımını planlama.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Soruya cevap verecek iki değişkeni ölçen basit bir form yeterlidir.
- Araştırma sorusundaki iki nicel değişkenin (günlük ders çalışma süresi ve matematik sınav puanı) nasıl elde edileceğini belirle.
- Her iki veriyi aynı kişiden düzenli biçimde toplamayı sağlayacak kısa ve anlaşılır sorular içeren bir anket formu tasarla.
- Veri toplama aracı adımına, çalışma süresi (saat) ve sınav puanını kaydeden bir anket formu hazırlanacağını yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çevrim içi form aracılığıyla öğrencilerin günlük çalışma süresi (saat) ve son matematik sınav puanı toplanır. (Veri toplama aracı araştırma sorusundaki iki nicel değişkeni doğru ve tarafsız biçimde ölçtüğünde geçerlidir.)
- Değişkenlerden yalnızca birini soran form hazırlamak — iki değişken arasındaki ilişkiyi incelemek için her katılımcıdan iki veri birlikte alınmalıdır.
- Ankette yönlendirici veya belirsiz sorular sormak — çalışma süresinin birimi (saat) açıkça belirtilmeli ki veriler karşılaştırılabilir olsun.
Kendini kontrol et: Seçtiğin veri toplama aracı, araştırma sorusundaki her iki nicel değişkeni de eksiksiz ve doğru birimle kaydediyor mu?
9 - 2. adımEvren ve örneklemin belirlenmesini yazma.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Evren araştırılan tüm grup, örneklem onu temsil eden alt gruptur.
- Araştırma sorusunda hedeflenen tüm grubu (okuldaki tüm 11. sınıf öğrencileri) araştırmanın evreni olarak tanımla.
- Zaman ve uygulama kolaylığı açısından evreni temsil edebilecek yeterli büyüklükte bir alt grup (örneğin 60 öğrenci) belirle.
- Planın ikinci adımına evreni okuldaki tüm 11. sınıf öğrencileri, örneklemi ise içlerinden seçilen 60 öğrenci olarak yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Evren okuldaki tüm 10. sınıf öğrencileridir; örneklem bu sınıflardan rastgele seçilen 50 öğrencidir. (Grubun belirlediği araştırma sorusundaki hedef kitleye uygun evren ve yeterli büyüklükte örneklem tanımlandığında geçerlidir.)
- Evren ile örneklemi birbirine karıştırmak — evren ilgilenilen tüm grubu, örneklem ise veri toplanan temsilci alt grubu ifade eder.
- Çok küçük bir örneklem (örneğin 3-5 kişi) seçmek — yetersiz örneklem evreni temsil edemez ve sonuçları yanıltır.
Kendini kontrol et: Belirlediğin örneklem, tanımladığın evrenin gerçek bir alt kümesi mi ve evreni temsil edecek büyüklükte mi?
9 - 3. adımRastgeleliğin nasıl sağlanacağını yazma.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Her öğrencinin seçilme şansı eşit olmalıdır.
- Evrendeki tüm bireyleri (11. sınıf öğrencilerini) öğrenci numaraları veya sıra numaralarıyla eksiksiz biçimde listele.
- Yanlılığı önlemek ve her öğrenciye eşit seçilme şansı vermek için kura çekimi veya rastgele sayı üreteci yöntemini seç.
- Numaraların kâğıda yazılıp çekilmesi veya rastgele sayı üretilmesiyle örneklemdeki öğrencilerin belirleneceğini plana yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Tüm hedef öğrencilere numara verilip bilgisayar programında rastgele sayı üreteciyle örneklem listesi oluşturulur. (Evrendeki her bireye eşit seçilme şansı tanıyan yansız bir rastgele örnekleme yöntemi açıklandığında geçerlidir.)
- Yalnızca gönüllü veya yakın arkadaşları seçmek — seçilme şansını eşitlemediği için yanlı örneklem oluşturur ve rastgeleliği bozar.
- Yalnızca tek bir şubeden seçim yapmak — diğer şubelerdeki öğrencileri dışarıda bırakarak evrenin temsil gücünü düşürür.
Kendini kontrol et: Kullandığın seçim yönteminde evrendeki her öğrencinin örnekleme girme olasılığı birbirine eşit mi?
9 - 4. adımDeğişkenlerin belirlenmesini yazma.
Çözüm Yolu
Soruda yer alan iki sayısal nicelik değişken olarak yazılır.
- Araştırma sorusunda aralarındaki ilişki incelenen iki özelliği cümleden ayıkla.
- Her iki özelliğin de sayısal değer aldığını (nicel değişken olduğunu) ve ölçü birimlerini kontrol et.
- Planın dördüncü adımına günlük ders çalışma süresi (saat) ve matematik sınav puanını iki nicel değişken olarak yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Günlük uyku süresi (saat) ve okula geç kalma sayısı araştırmanın iki nicel değişkenidir. (Grubun uzlaştığı araştırma sorusunda yer alan iki sayısal değişken birimleriyle birlikte belirtildiğinde geçerlidir.)
- Değişkenin ölçü birimini (örneğin saat veya dakika) yazmamak — veri toplarken farklı birimlerin karışmasına yol açar.
- Hedef grubu (11. sınıf öğrencileri) değişken sanmak — öğrenciler veri toplanan birimlerdir, değişken ise onlardan ölçülen sayısal özelliktir.
Kendini kontrol et: Yazdığın iki değişken araştırma sorusundaki değişkenlerle bire bir örtüşüyor ve sayısal (nicel) değerler alıyor mu?
9 - 5. adımVerilerin nerede, ne zaman, nasıl ve kimler tarafından toplanacağını yazma.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Yer, zaman, yöntem ve sorumlular açıkça belirtilmelidir.
- Verilerin toplanacağı fiziksel ortamı (okulda) ve uygulama zamanını (ders saatinde, bir hafta içinde) planla.
- Veri toplama yöntemini (hazırlanan anket formuyla yüz yüze uygulama) netleştir.
- Uygulamayı yürütecek sorumluları (grup üyeleri) görev paylaşımına uygun biçimde belirle.
- Yer, zaman, yöntem ve sorumluları eksiksiz birleştirerek verilerin okulda, ders saatinde, anketle, grup üyelerince bir haftada toplanacağını yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Veriler okulda öğle arasında, basılı anket formuyla grup sözcüsü ve üyeleri tarafından üç gün içinde toplanır. (Yer, zaman aralığı, veri toplama yöntemi ve görevli kişiler açık ve uygulanabilir biçimde belirtildiğinde geçerlidir.)
- Nerede, ne zaman, nasıl ve kim sorularından birini eksik bırakmak — uygulama sürecinde görev ve zaman karmaşasına yol açar.
- Ulaşılamayacak yer veya gerçekçi olmayan süre belirlemek — odaklanılan gruba okul ortamında erişilebilir bir takvim seçilmelidir.
Kendini kontrol et: Plan cümlen 'nerede, ne zaman, nasıl ve kimler tarafından' sorularının dördüne de açıkça yanıt veriyor mu?
7 (Amaç açıktır)Kontrol listesinde sorunun amacının açık olup olmadığını işaretleme.
Çözüm Yolu
Açık uçlu etkinlik (Kontrol listesinde sorunun amacının açık olup olmadığını işaretleme.). Öğrenci kendi gözlem, deneyim ve düşüncelerinden yararlanarak bu örnek cevabı kendi cümleleriyle zenginleştirebilir.
7 (Evren açıkça görülmektedir)Soruda ilgilenilen grubun belli olup olmadığını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Değişkenler açıkça görülmektedir)Soruda değişkenlerin açık olup olmadığını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Değişebilirliği yansıtmaktadır)Sorunun değişebilirliği yansıtıp yansıtmadığını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Araştırmaya değerdir)Sorunun araştırmaya değer olup olmadığını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Veri toplanarak cevaplanabilmektedir)Sorunun veri toplanarak cevaplanıp cevaplanamayacağını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Odaklanılan grup araştırmaya imkân vermektedir)Evrenin araştırmaya uygun ve ulaşılabilir olup olmadığını işaretleme.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7 (Nicel veri toplamayı gerektirmektedir)Sorunun nicel veri gerektirip gerektirmediğini işaretleme.
Çözüm Yolu
Bu uygulamada soru iki nicel değişkenli veri gerektirmelidir.