Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 296
Matematik 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 296 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
5g(x)=k·log_a(mx+r)+s için nitel özelliklerle ilgili genelleme yazma
Çözüm Yolu
k·m>0 ve a>1 ise artan, k·m>0 ve 0<a<1 ise azalan; k·m<0 durumunda tersi geçerlidir. Çift ya da tek değildir (genel durumda).
- Logaritmanın içinin pozitif olma şartından mx+r > 0 eşitsizliğini yazıp m'nin işaretine göre tanım kümesini belirleyin.
- k ≠ 0 ve m ≠ 0 olduğundan logaritmik dönüşümlerin görüntü kümesini değiştirmediğini kullanarak görüntü kümesini ℝ olarak yazın.
- g(x) = 0 denklemini log_a(mx+r) = −s/k biçimine getirip fonksiyonun sıfırını x = (a^(−s/k)−r)/m olarak bulun.
- a tabanının (a > 1 veya 0 < a < 1) ve k·m çarpımının işaretine göre artan-azalanlığı ve işaret aralıklarını inceleyin.
- Fonksiyonun tanım kümesinde sürekli artan veya azalan olmasından yararlanarak bire bir olduğunu ve maksimum-minimum değeri bulunmadığını belirtin.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Tanım kümesi mx+r > 0, görüntü kümesi ℝ, bire bir; a ve k·m'ye göre kesin monoton, ekstremumu olmayan fonksiyondur. (Logaritmik fonksiyonun temel nitel özelliklerini matematiksel olarak doğru özetleyen eşdeğer sözel veya cebirsel genellemeler geçerlidir.)
- mx+r > 0 eşitsizliğinde m < 0 iken yön değiştirmeyi unutmak — negatif m'ye bölündüğünde tanım kümesi x < −r/m olur.
- s ötelemesinin görüntü kümesini değiştirdiğini sanmak — logaritmanın görüntü kümesi ℝ olduğundan sabit eklemek görüntü kümesini değiştirmez.
Kendini kontrol et: Yazdığınız genellemeleri h(x) = 2·log_3 x ve n(x) = 4·ln x + 1 örneklerinde denediğinizde aynı nitel özellikleri veriyor mu?
6Varsayımlarla genellemeleri karşılaştırıp g fonksiyonu için önerme oluşturma
Çözüm Yolu
Kendi varsayımlarınız bununla uyuşuyorsa doğrulayın; farklıysa düzeltin. Örneğin tanım kümesi ötelemeye ve m'nin işaretine bağlıdır; s görüntü kümesini değiştirmez.
- Önceki etkinlikte kurduğunuz başlangıç varsayımlarını 5. soruda ulaştığınız genellemelerle tek tek karşılaştırarak tutarlı olanları belirleyin.
- m, r, k ve s katsayılarının tanım kümesini nasıl etkilediğini, görüntü kümesi ile bire birliği ise koruduğunu netleştirin.
- Doğrulanan nitel özellikleri koşullarıyla birlikte sözel veya sembolik mantık dilinde açık bir matematiksel önerme olarak ifade edin.
Kabul edilebilir başka cevaplar: ∀x₁, x₂ ∈ {x ∈ ℝ | mx+r > 0}, x₁ ≠ x₂ ⇒ k·log_a(mx₁+r)+s ≠ k·log_a(mx₂+r)+s ve g(T) = ℝ. (Önermenin sözel ifade yerine niceleyicilerle cebirsel/sembolik olarak doğru yazıldığı durumlarda geçerlidir.)
- k ≠ 0 ve m ≠ 0 koşulunu önermede atlamak — katsayılar sıfır olursa fonksiyon sabit olur ve bire birliğini yitirir.
Kendini kontrol et: Kurduğunuz önerme a, k, m, r, s parametrelerinin izin verilen her değeri için karşı örnek çıkmadan doğrulanıyor mu?
7aEn fazla 63 birimden bırakılan cismin inebileceği derinlik aralığı
Çözüm Yolu
k(h)=log_2(h+1) artandır; h=63 için k=log_2 64=6. h>0 olduğundan k>0. Derinlik 0 ile 6 birim arasındadır.
- Verilen: k(h) = log_2(h + 1), yükseklik 0 < h ≤ 63. İstenen: derinlik k'nin değer aralığı.
- Taban 2 > 1 olduğundan k fonksiyonu artandır; en büyük derinlik en büyük h'de olur.
- h = 63 için k = log_2 64 = 6 birim.
- h > 0 olduğundan h + 1 > 1, dolayısıyla k > 0 olur.
- Alt ve üst sınırları birleştirerek derinliğin değer aralığını (0, 6] yani 0 < k ≤ 6 olarak yazın.
- Modeldeki +1 terimini unutarak log_2 63 hesaplamaya çalışmak — h = 63 yerine konulduğunda log_2(63+1) = log_2 64 = 6 bulunur.
- 63 sınırında aralığı açık bırakıp (0, 6) yazmak — 'en fazla 63 birim' ifadesi h = 63 değerini kapsadığından 6 aralığa dâhildir.
Kendini kontrol et: Bulduğunuz en büyük derinlik olan 6 birim kabın 10 birimlik toplam derinliğinden küçük ve 2⁶ − 1 = 63 değerine eşit mi?
7b5 birim derinliğe inen cismin bırakıldığı h1 yüksekliği
Çözüm Yolu
log_2(h1+1)=5 ise h1+1=2⁵=32, dolayısıyla h1=31.
- Verilen: k(h₁) = 5 birim, model k(h) = log_2(h + 1). İstenen: h₁.
- log_2(h₁ + 1) = 5 denklemini yazarız.
- Logaritma tanımından h₁ + 1 = 2⁵ = 32 olur.
- h₁ = 32 − 1 = 31 birim. Kontrol: log_2 32 = 5.
- 5 sayısını h yerine yazıp log_2(5+1) hesaplamak — 5 bırakılma yüksekliği değil inilen derinlik k(h₁) değeridir.
- log_2(h₁+1) = 5 denkleminde 2⁵ yerine 5² = 25 yazmak — taban 2 olduğundan üstel biçim 2⁵ = 32 olmalıdır.
Kendini kontrol et: Bulduğunuz h₁ = 31 değerini k(h) = log_2(h+1) modelinde yerine yazdığınızda log_2(31+1) = log_2 32 = 5 çıkıyor mu?