Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 315
Matematik 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 315 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
4Maliyeti yılda %10 azaltan şirketin maliyeti 729 TL'nin altına düşüreceği en az yıl
Çözüm Yolu
Maliyet 1000·0,9^n. n=3'te tam 729 olur, altına düşmesi için n=4 gerekir.
- Maliyet her yıl %10 azaldığından her yıl 0,9 ile çarpılır; n yıl sonra 1000·0,9^n TL olur.
- n = 1: 900, n = 2: 810, n = 3: 729 TL bulunur.
- 3 yıl sonra maliyet tam 729 TL olur, altına düşmez.
- n = 4 için 1000·0,9⁴ = 656,1 TL < 729; en az 4 yıl gerekir.
- 1000·(0,9)³=729 eşitliğini görüp 3 yıl almak — 729 TL'nin altına düşmesi istendiğinden sıkı eşitsizlik (<729) gerekir.
- Her yıl sabit 100 TL çıkararak doğrusal azaltmak — %10 indirim her yıl bir önceki yılın maliyeti üzerinden uygulanır.
Kendini kontrol et: 3. yıl sonunda maliyetin tam 729 TL olduğunu, 729'un altına ilk kez 4. yılda (656,1 TL) indiğini kontrol et.
5a(2/3)^(3x-1) < (9/4)^(x+3) eşitsizliğinin çözüm kümesi
Çözüm Yolu
9/4=(2/3)^(-2). Taban 1'den küçük olduğundan eşitsizlik yön değiştirir.
- Tabanları eşitle: 9/4 = (2/3)^(−2), yani sağ taraf (2/3)^(−2x−6) olur.
- Eşitsizlik (2/3)^(3x−1) < (2/3)^(−2x−6) biçimine gelir.
- Taban 2/3 < 1 olduğundan fonksiyon azalandır; üsler karşılaştırılırken eşitsizlik yön değiştirir: 3x − 1 > −2x − 6.
- 5x > −5, buradan x > −1 bulunur.
- Çözüm kümesi (−1, ∞) olur. Kontrol: x = 0 için (2/3)^(−1) = 1,5 < (9/4)³ doğrudur.
- Taban 2/3 < 1 olduğu hâlde eşitsizliğin yönünü değiştirmemek — taban 0 ile 1 arasındaysa üsler karşılaştırılırken yön ters çevrilir.
- -2 ile (x+3) çarpılırken dağılma özelliğini eksik uygulayıp -2x+3 yazmak — parantezin tamamı -2 ile çarpılarak -2x-6 bulunmalıdır.
Kendini kontrol et: Çözüm kümesinden x=0 seçip (2/3)^(-1)=3/2 ile (9/4)³=729/64 değerlerini karşılaştırarak eşitsizliğin sağlandığını doğrula.
5blog3(log2(x-1)) < 1 eşitsizliğinin çözüm kümesi
Çözüm Yolu
İç ifade pozitif olmalı ve 3'ten küçük olmalı: 0<log2(x-1)<3.
- Dış logaritma için log_2(x - 1) > 0 olmalı; taban 2 > 1 olduğundan x - 1 > 1, yani x > 2.
- Taban 3 > 1 olduğundan log_3(log_2(x - 1)) < 1 ise log_2(x - 1) < 3 olur.
- log_2(x - 1) < 3 ise x - 1 < 8, yani x < 9.
- İki koşul birlikte 2 < x < 9; çözüm kümesi (2, 9).
- Yalnızca x-1>0 koşulunu alıp alt sınırı 1 bulmak — dış logaritmanın içi olan log_2(x-1) de pozitif olmalı, yani x>2 sağlanmalıdır.
- log_3(...)<1 ifadesini çözerken sağ tarafı 3¹ yerine 1 almak — log_a(u)<1 eşitsizliğinde u<a¹ yazılır.
Kendini kontrol et: Aralıktan x=3 seçerek log_3(log_2 2)=log_3 1=0<1 olduğunu ve x=2 için dış logaritmanın tanımsız kaldığını kontrol et.
6|AB|=3, |AC|=6, |BC|=2^x olan üçgende x'in tam sayı değerlerinin toplamı
Çözüm Yolu
Üçgen eşitsizliği: 6-3<2^x<6+3, yani 3<2^x<9. x, log2 3≈1,58 ile log2 9≈3,17 arasında; tam sayılar 2 ve 3.
- Üçgen eşitsizliğine göre |BC| uzunluğu 6 - 3 ile 6 + 3 arasında olmalıdır.
- Buna göre 3 < 2^x < 9 olur.
- 2¹ = 2, 2² = 4, 2³ = 8, 2⁴ = 16 olduğundan uygun tam sayılar x = 2 ve x = 3'tür.
- Tam sayı değerlerinin toplamı 2 + 3 = 5.
- Üçgen eşitsizliğinde eşitlik alıp 3 ≤ 2^x ≤ 9 yazmak — üçgende kenar uzunluğu farktan kesin büyük, toplamdan kesin küçüktür.
- 2^x yerine kenarın alabileceği tam sayıları (4, 5, 6, 7, 8) toplamak — soru kenarı değil x'in tam sayı değerlerini sormaktadır.
Kendini kontrol et: x=2 için kenarların (3, 4, 6) ve x=3 için (3, 8, 6) üçgen eşitsizliğini sağladığını kontrol et.
73^(log_x 8) · 2^(log_x 3) = 9 denkleminin çözüm kümesi
Çözüm Yolu
a^(log b)=b^(log a) özelliğiyle 3^(log_x 8)=2^(3·log_x 3). Çarpım 2^(4·log_x 3)=9 olur; çözünce x=4.
- Tanım için x > 0 ve x ≠ 1 olmalıdır.
- a^(log_x b) = b^(log_x a) özelliğiyle 3^(log_x 8) = 8^(log_x 3) = 2^(3·log_x 3) olur.
- Çarpım 2^(3·log_x 3)·2^(log_x 3) = 2^(4·log_x 3) = 16^(log_x 3) = 3^(log_x 16) olur.
- 3^(log_x 16) = 9 = 3² ise log_x 16 = 2, yani x² = 16.
- x > 0 olduğundan x = 4; çözüm kümesi {4}.
- x²=16 denkleminden x=-4 değerini de çözüm kümesine katmak — logaritma tabanı pozitif ve 1'den farklı olmalıdır.
- Tabanları farklı olan 3^(log_x 8) ile 2^(log_x 3) ifadelerinin tabanlarını doğrudan çarpmak — önce taban değiştirme özelliğiyle üslü tabanlar eşitlenmelidir.
Kendini kontrol et: x=4 değerini denklemde yerine koyup 3^(3/2)·2^(log_4 3) = 3^(3/2)·3^(1/2) = 3² = 9 eşitliğini doğrula.
8f(x)=log4(x²+12x+m) her x için tanımlı ise m'nin en küçük tam sayı değeri
Çözüm Yolu
x²+12x+m>0 her x için olmalı; diskriminant negatif: 144-4m<0, m>36.
- f'nin her x için tanımlı olması için x² + 12x + m > 0 her x için sağlanmalıdır.
- Baş katsayı pozitif olduğundan bu, diskriminantın negatif olmasıyla mümkündür: 12² - 4m < 0.
- 144 - 4m < 0 ise m > 36 bulunur.
- m'nin alabileceği en küçük tam sayı değeri 37'dir.
- Δ≤0 alıp m=36 bulmak — m=36 iken x=-6 için logaritmanın içi 0 olur ve fonksiyon tanımsız kalır.
- Diskriminantı pozitif (Δ>0) almak — ikinci dereceden ifadenin daima pozitif kalması için gerçek kökü olmamalı, yani Δ<0 olmalıdır.
Kendini kontrol et: İfadeyi tam kareye tamamlayarak (x+6)² + (m-36) biçiminde yaz ve m=37 için en küçük değerin 1>0 olduğunu doğrula.
9f(x)=log7(-4x²+4x+15) fonksiyonunun tanım aralığı
Çözüm Yolu
-4x²+4x+15>0 yani 4x²-4x-15<0. Kökler -3/2 ve 5/2; kökler arasında ifade pozitiftir.
- Logaritmanın tanımlı olması için -4x² + 4x + 15 > 0 olmalıdır.
- Her tarafı -1 ile çarpınca yön değişir: 4x² - 4x - 15 < 0.
- 4x² - 4x - 15 = (2x + 3)(2x - 5) olduğundan kökler -3/2 ve 5/2'dir.
- Baş katsayı pozitif olduğundan ifade kökler arasında negatiftir; tanım aralığı (-3/2, 5/2).
- Eşitsizliği -1 ile çarparken yön değiştirmeyi unutup köklerin dışını almak — negatif sayıyla çarpıldığında eşitsizlik yön değiştirir.
- Uç noktaları köşeli parantezle [-3/2, 5/2] biçiminde dahil etmek — köklerde logaritmanın içi sıfır olduğundan uç noktalar tanımsızdır.
Kendini kontrol et: Aralık içinden x=0 seçip -4(0)²+4(0)+15=15>0 sağlandığını, uç noktalarda ise ifadenin 0 olduğunu kontrol et.