Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 9. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap)›Sayfa 164
Matematik 9. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap) — Sayfa 164 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
3. Sıra Sizde - Maraton (ölçütler)Maraton ilk üç derece sürelerinin yaklaşık kaç dakika olduğu sorusunun ölçütlere göre incelenmesi
Çözüm Yolu
Maraton süreleri öğrencinin kendi ölçümüyle değil, resmi derece kayıtlarından elde edilir; bu yüzden ikincil veri daha uygundur.
- Sorunun amacını belirle: İlk üç derecenin süreleri tanımlanmak isteniyor; bu betimleyen bir sorudur.
- İlgilenilen grubu kontrol et: Hangi maraton ve hangi yıl olduğu yazılmamış; evren belirsizdir.
- Değişkeni bul: Koşuyu tamamlama süresidir; dakika ile ölçüldüğü için nicel veridir.
- Veri kaynağını düşün: Süreler resmî yarış sonuçlarında kayıtlıdır; ikincil veriyle cevaplanabilir.
- Değişebilirliği belirle: Atletlerin süreleri kendiliğinden farklıdır; bu, doğal ortamdan kaynaklı değişebilirliktir.
- Evreni yeterli saymak — 'maraton koşuları' denince hangi yarış ve yıl olduğu belli değil, bu eksik belirtilmelidir.
- Süreyi nitel veri sanmak — dakika cinsinden ölçülen süre sayıyla ifade edilir, bu yüzden nicel veridir.
Kendini kontrol et: Tablodaki her ölçüt (amaç, evren, değişken, veri, değişebilirlik, veri türü) için bir yorum yazdım mı?
3. Sıra Sizde - Maraton (yeniden yazım)Maraton sorusunun ölçütlere uygun yeniden yazılmış hali
Çözüm Yolu
Evren (belirli maraton ve yıl) ve ölçüm birimi (dakika) soruya eklenerek soru açık ve ölçülebilir hale getirilir.
- Önceki incelemede eksik bulunan ölçütü belirle: Evren (hangi maraton, hangi yıl) belli değildi.
- Soruya belirli bir maraton ve yıl ekleyerek evreni netleştir.
- Ölçüm birimini (dakika) soruda açıkça belirt.
- 'Yaklaşık kaç dakikadır' yerine verilerin tamamını yansıtan 'nasıl bir eğilim göstermektedir' ifadesini kullan.
Kabul edilebilir başka cevaplar: 2022 Antalya Maratonu'nda ilk üç dereceyi alan atletlerin koşuyu tamamlama süreleri dakika cinsinden nasıl bir eğilim göstermektedir? (Belirli bir maraton ve yıl seçildiği, birim ve eğilim ifadesi korunduğu sürece geçerlidir.)
- Yalnız birimi eklemek — maraton ve yıl yazılmazsa evren yine belirsiz kalır.
- Tek bir sayı soran kalıbı korumak — soru değişkenliği yansıtmalı; 'eğilim' ya da 'dağılım' ifadesi kullanılmalıdır.
Kendini kontrol et: Yeni sorumda evren, değişken, ölçüm birimi ve değişkenliği yansıtan bir ifade var mı?
3. Sıra Sizde - Dizel/benzinli (ölçütler)Dizel ve benzinli araçların karbon salınımı farkı sorusunun ölçütlere göre incelenmesi
Bu sorunun cevabı henüz yayımlanmadı. Neden?
3. Sıra Sizde - Dizel/benzinli (yeniden yazım)Dizel ve benzinli araç sorusunun yeniden yazılmış hali
Çözüm Yolu
Araç grubu, üretim yılı ve ölçüm birimi belirtilerek evren ve ölçüt netleştirilir.
- Eksik ölçütü belirle: Hangi araçların incelendiği ve ölçümün nasıl yapılacağı belli değildi.
- Evreni daralt: Ülke, araç tipi (binek) ve üretim yılı aralığını soruya ekle.
- Ölçüm birimini ekle: Karbon salınımını kilometre başına gram (g/km) olarak belirt.
- Soruyu 'ne kadar fark vardır' yerine 'nasıl farklılık göstermektedir' kalıbıyla yeniden yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Bir ilde 2018-2023 yılları arasında satılan binek tipi dizel ve benzinli otomobillerin karbon salınımı değerleri (g/km) nasıl farklılık göstermektedir? (Evren (yer, araç tipi, yıl) ve birim açıkça belirtildiği sürece geçerlidir.)
- Birimi yazmamak — g/km gibi bir birim olmadan salınımın nasıl ölçüleceği anlaşılmaz.
- Evreni çok geniş bırakmak — 'tüm araçlar' demek veri toplamayı imkânsızlaştırır; araç tipi ve yıl belirtilmelidir.
Kendini kontrol et: Sorumu okuyan biri hangi araçları, hangi birimle ölçeceğini anlayabiliyor mu?
3. Sıra Sizde - Kız/erkek matematik (ölçütler)Kız öğrencilerin matematik notlarının erkeklerden yüksek olup olmadığı sorusunun ölçütlere göre incelenmesi
Çözüm Yolu
Evren belirtilmemiştir. Soru evet/hayır cevabı beklediği için tüm veriyi analiz etmeyi tam yansıtmaz; farklılık odaklı yazılmalıdır.
- Amacı belirle: Kız ve erkek öğrencilerin notları kıyaslanıyor; bu karşılaştıran bir sorudur.
- Evreni kontrol et: Hangi okul ve hangi sınıf düzeyi olduğu yazılmamış; evren belirsizdir.
- Değişkeni ve veriyi belirle: Değişken matematik notudur; sayıyla ifade edildiği için nicel veridir, birincil veriyle toplanabilir.
- Değişebilirliği yaz: Öğrencilerin notları kendiliğinden farklıdır; doğal ortamdan kaynaklı değişebilirliktir.
- İfadeyi değerlendir: 'Daha yüksek midir' bir sonucu önceden öne sürer; 'farklılık' ifadesi tüm veriyi daha iyi yansıtır.
- 'Daha yüksek midir' kalıbını uygun saymak — bu soru tek bir yönü öne sürer ve evet/hayır cevabına yöneltir.
- Cinsiyeti ölçülen değişken sanmak — cinsiyet grupları belirler; ölçülen değişken matematik notudur.
Kendini kontrol et: Sorudaki ifade bir sonucu önceden varsayıyor mu? Varsayıyorsa 'farklılık' kalıbıyla düzeltilmeli mi?
3. Sıra Sizde - Kız/erkek matematik (yeniden yazım)Kız ve erkek öğrencilerin matematik notları sorusunun yeniden yazılmış hali
Çözüm Yolu
Okul, sınıf düzeyi ve ölçüt (yıl sonu notu) belirtilir; soru yüksek mi sorusu yerine farklılığı inceleyen açık bir ifadeye dönüştürülür.
- Eksik ölçütü belirle: Okul ve sınıf düzeyi belli değildi, soru da sonucu önceden varsayıyordu.
- Evreni ekle: Belirli bir okulu ve sınıf düzeyini soruya yaz.
- Ölçütü netleştir: Hangi notun kullanılacağını (ör. yıl sonu notu) belirt.
- 'Daha yüksek midir' yerine 'cinsiyete göre nasıl farklılık göstermektedir' kalıbını kullan.
Kabul edilebilir başka cevaplar: C lisesinde öğrenim gören 10. sınıf öğrencilerinin matematik dersi birinci dönem notları cinsiyete göre nasıl farklılık göstermektedir? (Belirli bir okul, sınıf düzeyi ve not türü yazıldığı, ifade tarafsız kaldığı sürece geçerlidir.)
- 'Daha yüksek midir' ifadesini korumak — soru tarafsız olmalı; karşılaştırma 'farklılık' kalıbıyla yazılır.
- Hangi notun kullanılacağını yazmamak — dönem notu mu, yıl sonu notu mu belli olmazsa veri toplanması karışır.
Kendini kontrol et: Yeni sorumda okul, sınıf düzeyi, not türü ve tarafsız bir karşılaştırma ifadesi var mı?