Ana sayfa›Kitaplar›Tarih 9. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 114
Tarih 9. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 114 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Tablo 2. satırKaynak Ğ'den ikinci çıkarım ve kanıt cümlesi
Çözüm Yolu
Kaynakta vatana ihanet niteliğindeki eylemler için ölüm cezası öngörülmüştür; bu, devlet düzeninin sert yaptırımlarla korunduğunu gösterir.
- İstenen: Kaynak Ğ'den ikinci bir çıkarım ve onu destekleyen kanıt cümlesi yazmak.
- Metinde düşmanı Roma'ya karşı kışkırtanlar ve yurttaşı düşmana teslim edenlerle ilgili cümleye bakılır.
- Bu kişilerin, önceki cümledeki gibi 'aynı şekilde', yani ölüm cezasıyla cezalandırıldığı anlaşılır.
- Metin bu eylemleri yurttaşlara ve devlete duyulan güvene ihanet sayar; bu yüzden en ağır ceza verilir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çıkarım: Roma'da yurttaşları aşağılayan şiir yazmak ağır suçtu. Kanıt: onur kırıcı şiir yazanların ölüm cezasına çarptırıldığını söyleyen cümle. (Hakaret içeren şiir cümlesi kanıt olarak kullanılırsa geçerlidir.) · Çıkarım: Mahkemede yalan söylemek ağır cezalandırılırdı. Kanıt: yalancı şahitlik yapanların aynı şekilde cezalandırıldığını söyleyen cümle. (Yalancı şahitlik ifadesi kanıt gösterilirse geçerlidir.)
- 'Aynı şekilde' ifadesinin hangi cezayı gösterdiğini atlamak — önceki cümledeki ölüm cezasına bakılmadan ceza türü anlaşılamaz.
- Örnekteki toplumsal statü çıkarımını yinelemek — ikinci satır yeni bir düşünce istemektedir.
Kendini kontrol et: Kanıt cümlemdeki eylemler devlete ya da topluma karşı mı işlenmiş, cezası gerçekten ölüm mü?
Tablo 3. satırKaynak Ğ'den üçüncü çıkarım ve kanıt cümlesi
Çözüm Yolu
Tarım toplumu olan Roma'da tarla ve ürün mülkiyetine zarar verenlere ağır ceza verilmesi, mülkiyetin hukuken güvence altına alındığını gösterir.
- İstenen: Roma'nın 12 Levha Kanunları'nı anlatan Kaynak Ğ'den üçüncü bir çıkarım ve kanıt cümlesi yazmak.
- Metnin son cümlesine bakılır: Roma'nın bir tarım toplumu olduğu belirtilir.
- Başkasının tarlasından gizlice ürün toplayanlara ve başkasının toprağında at otlatanlara ölüm cezası verildiği görülür.
- Tarla ve ürüne zarar vermenin çok ağır cezalandırılması, özel mülkiyet ve tarımsal üretimin kanunla korunduğunu gösterir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çıkarım: Roma'da tarım hayatın temeliydi, bu yüzden tarlaya zarar ağır suçtu. Kanıt: tarım toplumu Roma'da ürün çalanların ölümle cezalandırıldığı cümle. (Son cümle kanıt olarak kullanılırsa geçerlidir.)
- Çıkarımı yalnız 'Roma tarım toplumuydu' diye bırakmak — bu metinde hazır yazılıdır; kanunun neyi koruduğunu yorumlamak gerekir.
- Kanıtta ceza türünü yazmamak — ölüm cezası belirtilmezse korumanın ne kadar güçlü olduğu gösterilemez.
Kendini kontrol et: Çıkarımım metinde hazır yazmayan, ama kanıt cümlesinden mantıkla çıkan bir yorum mu?