Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 6. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 119
Türkçe 6. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap) — Sayfa 119 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Bu sayfa için bilgi notlu çalışma kağıdı (yazdırılabilir) ve Kendini Dene modunda kademeli ipuçları var.
a-1Metnin hangi türde yazıldığını tamamlama
Çözüm Yolu
Metin mısra ve dörtlüklerden oluştuğu için şiir türündedir.
- "Ova Çocuk" metninin görünüşüne bak: satırlar kısa ve alt alta, bölümler arasında boşluk var.
- Satır ve bölümlerle yazılan, ahenkli metinlerin türü şiirdir.
- Bulmacada "ŞİİR" kelimesini son satırda soldan sağa okuyarak bul ve boşluğa yaz.
- "Hikâye" yazmak — hikâye paragraflarla yazılır; bu metin mısra ve dörtlüklerden oluşur.
Kendini kontrol et: Metin paragraflardan mı, yoksa alt alta dizilmiş kısa satırlardan mı oluşuyor?
b-3Şiirde anlatılan ikinci kavram boşluğu
Çözüm Yolu
Tekrarlanan ifade bolluk ve bereket kavramlarını pekiştirir.
- Kutuda kalan kelimelere bak: "dörtlük" ve "bolluk" kullanıldı, geriye "bereket" kaldı.
- Süt ve peynirle dolu ellerin, toprağın ve hayvanların verimini yani bereketi anlattığını düşün.
- "Bereket" kelimesini ikinci boşluğa yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: bolluk (Birinci boşluğa "bereket" yazıldığında iki kavramın yer değiştirmesi anlamı bozmaz.)
- Aynı kelimeyi iki boşluğa da yazmak — kutudaki her kelime bir kez kullanılır.
Kendini kontrol et: Kutudaki üç kelimenin her birini yalnız bir kez kullandın mı?
a-2Metnin her bir satırının adını tamamlama
Çözüm Yolu
Şiirde her satıra mısra veya dize denir.
- Şiirde her bir satıra verilen özel adı hatırla: mısra ya da dize.
- Bulmacanın ikinci satırında sağdan sola okuyarak "MISRA" kelimesini bul ve boşluğa yaz.
- "Dörtlük" yazmak — dörtlük tek satır değil, dört satırdan oluşan bölümün adıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığın kelime şiirdeki tek bir satırı mı, yoksa bir bölümü mü anlatıyor?
a-3Metnin kaç mısradan oluştuğunu tamamlama
Çözüm Yolu
Şiirde her biri dört mısralı beş bölüm vardır; 5 x 4 = 20.
- Şiirdeki bölümleri say: 5 bölüm var.
- Her bölümdeki satırları say: her birinde 4 mısra var.
- Toplam mısra sayısını bul: 5 × 4 = 20.
- Bulmacada çapraz okuyarak "YİRMİ" kelimesini bul ve boşluğa yaz.
- Şiirin altındaki şair adını da mısra saymak — Fazıl Hüsnü Dağlarca şiirin satırı değildir.
- Tekrarlanan "Bir elleri süt / Bir elleri peynir" satırlarını saymamak — tekrar eden satırlar da mısradır.
Kendini kontrol et: Mısraları tek tek saydığında da 20 sonucunu buluyor musun?
a-4Metni oluşturan bölümlerin her birinin adını tamamlama
Çözüm Yolu
Dört mısralı bölümlere dörtlük denir.
- Şiirin bölümlerinin kaçar satırdan oluştuğuna bak: her bölüm 4 mısradır.
- Dört mısralı bölüme dörtlük dendiğini hatırla.
- Bulmacanın ilk satırında soldan sağa okuyarak "DÖRTLÜK" kelimesini bul.
- "Paragraf" yazmak — paragraf düz yazının bölümüdür; şiirin bölümlerine dörtlük denir.
Kendini kontrol et: Şiirin her bölümünde gerçekten dört mısra var mı?
a-5Metnin kaç dörtlükten oluştuğunu tamamlama
Çözüm Yolu
Şiir dört mısralı beş bölümden oluşur.
- Şiirde aralarında boşluk bulunan bölümleri tek tek say.
- Toplam 5 dörtlük olduğunu bul.
- Bulmacanın son sütununda yukarıdan aşağı okuyarak "BEŞ" kelimesini bul ve yaz.
- Mısra sayısını yazmak — burada satırlar değil, dört satırlık bölümler sayılır.
Kendini kontrol et: Dörtlük sayısını 4 ile çarpınca mısra sayısı olan 20'yi buluyor musun?
a-6Mısralardaki hece sayılarının birbirine nasıl olmadığını tamamlama
Çözüm Yolu
Mısraların hece sayıları farklıdır, yani eşit değildir; şiir serbest ölçülüdür.
- Birkaç mısranın hecelerini say: "Da-ni-mar-ka-lı ço-cuk-la-ra ne mut-lu" 10, "Bir el-le-ri süt" 5 hecedir.
- Hece sayılarının farklı olduğunu, yani eşit olmadığını gör.
- Bulmacada sağ alttan sola yukarı çapraz okuyarak "EŞİT" kelimesini bul.
- Cümlenin sonundaki "değildir" kelimesini gözden kaçırıp "farklı" yazmak — "farklı değildir" anlamı tersine çevirir.
Kendini kontrol et: Boşluğa yazdığın kelimeyle cümleyi okuduğunda heceleri saydığın sonuçla uyuşuyor mu?
a-7Ahengin bölüm sonlarındaki hangi ögeyle sağlandığını tamamlama
Çözüm Yolu
Her bölüm sonunda tekrarlanan 'Bir elleri süt, bir elleri peynir' dizeleri ahengi sağlar.
- Her dörtlüğün son iki mısrasına bak: hepsinde "Bir elleri süt / Bir elleri peynir" yazıyor.
- Aynı dizelerin yinelenmesinin şiire ahenk kattığını fark et; buna tekrar ya da nakarat denir.
- Bulmacanın altıncı satırında soldan sağa "TEKRAR" kelimesini bul ve boşluğa yaz.
- "Uyak" yazmak — bu şiirde ahengi sağlayan, bölüm sonlarında aynen yinelenen dizelerdir.
Kendini kontrol et: Her dörtlüğün sonunda aynı dizeler gerçekten tekrar ediyor mu?
b-1Şiirde her ... sonunda tekrarlanan ifadeler boşluğu
Çözüm Yolu
Nakarat her dörtlüğün sonunda tekrarlanır.
- Tekrarlanan "Bir elleri süt / Bir elleri peynir" dizelerinin şiirde nerede bulunduğuna bak.
- Bu dizelerin her dörtlüğün sonunda yer aldığını gör.
- Kutudaki kelimelerden bölüm adı olan "dörtlük"ü seçip boşluğa yaz.
- "Mısra" yazmak — tekrar her satırın değil, her dörtlüğün sonunda yapılır.
Kendini kontrol et: Kutudaki kelimelerden yalnız biri şiirin bir bölümünün adı mı?
b-2Şiirde anlatılan ilk kavram boşluğu
Çözüm Yolu
Süt ve peynir tekrarı bolluğu vurgular.
- Tekrarlanan dizelerde ellerin süt ve peynirle dolu olduğunu düşün.
- Her şeyin çok olması "bolluk" kavramını anlatır; kutudan bu kelimeyi seç.
- Kalan boşluğa diğer kavramı yazacağını unutma.
Kabul edilebilir başka cevaplar: bereket (İkinci boşluğa "bolluk" yazıldığında iki kavramın yer değiştirmesi anlamı bozmaz.)
- "Dörtlük" kelimesini bu boşluğa yazmak — dörtlük bir kavram değil, şiirin bölümüdür.
Kendini kontrol et: "Bir elleri süt, bir elleri peynir" sözü bir şeyin azlığını mı, çokluğunu mu anlatıyor?