Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 229
Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 229 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
5a-Devre1Tablo 1. devre: iki pil seri, ardından üç pilli paralel grup; VT, ana kol akımı ve pil akımı
Çözüm Yolu
Seri 2 pil 2V, paralel grup tek pil gibi V verir; toplam 3V. Ana kol akımı 3V/R. Paralel gruptaki üç pil akımı eşit paylaşır.
- Şekilde iki pil aynı yönde seri, ardından üç pil paralel bağlı bir grup görürüz; her pil V'dir.
- Seri iki pil 2V verir; paralel grup tek pil gibi V verir. Toplam VT = 2V + V = 3V.
- Ana kol akımı I = VT/R = 3V/R olur; seri pillerden bu akımın tamamı geçer.
- Paralel gruptaki üç özdeş pil akımı eşit paylaşır: her birinden I/3 = V/R akım çekilir.
- Paralel bağlı üç pilin gerilimini 3V almak — özdeş paralel pillerin toplam potansiyel farkı tek pilinki (V) kadardır.
- Tüm pillerden aynı I akımının çekildiğini yazmak — seri pillerden I geçerken paralel üç pil akımı I/3 olarak paylaşır.
Kendini kontrol et: Paralel üç pilden gelen V/R akımlarının toplamının ana kol akımı 3V/R değerini verdiğini doğrula.
5a-Devre2Tablo 2. devre: bir pil seri, dört pilli paralel grup
Çözüm Yolu
Seri pil V, paralel grup V verir; toplam 2V. Akım 2V/R; paralel dört pil akımı eşit paylaşır.
- Şekilde bir pilin, dört pilli paralel gruba seri bağlandığını görürüz; hepsi aynı yöndedir.
- Seri pil V, paralel grup tek pil gibi V verir: VT = V + V = 2V.
- Ana kol akımı I = 2V/R olur; seri pilden bu akımın tamamı geçer.
- Paralel dört pil akımı eşit paylaşır: her birinden I/4 = V/(2R) çekilir.
- Beş pil olduğu için toplam gerilimi 5V sanmak — dörtlü paralel grup yalnızca V gerilim katkısı yapar.
- Paralel koldaki pil akımını bulurken 5'e bölmek — akım yalnızca paralel bağlı 4 pil arasında eşit bölünür.
Kendini kontrol et: Paralel dört koldaki V/(2R) akımlarını toplayıp ana kol akımı 2V/R değerine eşit çıktığını kontrol et.
5a-Devre3Tablo 3. devre: dört pil seri bağlı
Çözüm Yolu
Beş pil aynı yönde seri bağlı; potansiyel farklar toplanır ve aynı akım her pilden geçer.
- Şekilde beş pilin aynı yönde seri bağlandığını görürüz.
- Seri bağlamada potansiyel farklar toplanır: VT = 5 · V = 5V.
- Ana kol akımı I = VT/R = 5V/R olur.
- Seri bağlamada akım tek yoldan geçer: her pilden çekilen akım 5V/R'dir.
- Ana kol akımını 5 pile bölerek her pilden V/R çekildiğini sanmak — seri devrede tüm pillerden aynı 5V/R akımı geçer.
Kendini kontrol et: Her pilin kutup yönünün aynı olduğunu ve seri kolda akımın bölünmeden 5V/R kaldığını kontrol et.
5a-Devre4Tablo 4. devre: beş pil paralel bağlı
Çözüm Yolu
Paralel bağlamada toplam potansiyel fark tek pilinki kadardır; akım beş pile eşit paylaşılır.
- Şekilde beş özdeş pilin aynı yönde paralel bağlandığını görürüz.
- Paralel bağlı özdeş pillerin toplam potansiyel farkı tek pilinki kadardır: VT = V.
- Ana kol akımı I = VT/R = V/R olur.
- Akım beş pile eşit paylaşılır: her pilden I/5 = V/(5R) çekilir.
- Beş paralel pilin gerilimlerini toplayıp 5V yazmak — paralel özdeş pillerde toplam gerilim tek pilin V gerilimine eşittir.
- Her pilden V/R çekildiğini yazmak — ana kol akımı V/R beş paralel kola eşit bölünerek V/(5R) olur.
Kendini kontrol et: Beş koldan gelen V/(5R) akımlarının toplamının ana kol akımı V/R değerini verdiğini doğrula.
5a-Devre5Tablo 5. devre: iki pil seri, ardından iki pilli paralel grup
Çözüm Yolu
Seri üç pilden üçüncüsü ters: V+V−V=V; paralel grup V ekler, toplam 2V. Paralel iki pil akımı eşit paylaşır.
- Şekilde üç seri pil ve ardından iki pilli paralel grup görürüz; seri pillerden üçüncüsü ters bağlıdır.
- Seri kısım: V + V − V = V; paralel grup tek pil gibi V ekler. Toplam VT = 2V.
- Ana kol akımı I = VT/R = 2V/R olur; seri pillerin her birinden bu akım geçer.
- Paralel iki pil akımı eşit paylaşır: her birinden I/2 = V/R çekilir.
- Ters bağlı üçüncü pili fark etmeyip seri kısmı 3V almak — ters pil kendisiyle birlikte bir düz pilin gerilimini götürür.
- Ters bağlı pilden akım geçmediğini sanmak — seri koldaki tüm pillerden ana kol akımı 2V/R geçer.
Kendini kontrol et: Seri üç pilin kutup çizgilerini (+ uzun, - kısa kalın) sayarak net seri gerilimin V olduğunu doğrula.
5a-Devre6Tablo 6. devre: dört pil seri bağlı
Çözüm Yolu
Beş seri pilden son ikisi ters bağlı; net potansiyel farkı 3V−2V=V olur.
- Şekildeki beş seri pilin kutuplarına bakarız: ilk üçü aynı yönde, son ikisi ters yönde bağlıdır.
- Aynı yöndekiler toplanır, terstekiler çıkarılır: VT = 3V − 2V = V.
- Ana kol akımı I = VT/R = V/R olur.
- Seri bağlamada her pilden aynı akım geçer: her pilden çekilen akım V/R'dir.
- Kutup yönlerine bakmadan 5 pil için 5V yazmak — son iki pil ters bağlı olduğundan net gerilim 3V - 2V = V olur.
- Yalnız bir pil kalmış gibi diğerlerinden akım geçmediğini düşünmek — seri koldaki beş pilin hepsinden V/R akımı geçer.
Kendini kontrol et: Üç düz (+3V) ve iki ters (-2V) pilin cebirsel toplamının V verdiğini şekil üzerinden kontrol et.