Ana sayfa›Kitaplar›Fizik 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 271
Fizik 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 271 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
4.10Raydaki kuş sesi duymaz; farklı ortamlarda sesin süratinin değişme sebebi
Çözüm Yolu
Katıda tanecikler birbirine çok yakın olduğu için titreşim çabuk aktarılır. Ortamın yoğunluğu, esnekliği ve sıcaklığı sesin süratini belirler; bu nedenle ses rayda havadan yaklaşık 14 kat hızlı ilerler.
- Sesin, madde taneciklerinin titreşimi birbirine aktarmasıyla yayılan mekanik bir dalga olduğunu hatırla.
- Sorudaki iki yayılma ortamını karşılaştır: tren rayı katı, hava ise gaz ortamdır.
- Katılarda tanecikler birbirine çok yakın olduğundan titreşimin gazlara göre çok daha hızlı iletildiğini belirt.
- Ortamın esnekliği, yoğunluğu ve sıcaklığı gibi fiziksel özelliklerinin ses süratini değiştirdiğini ifade et.
- Sesin gazda katılardan daha hızlı yayıldığını sanmak — ses mekanik dalgadır, tanecikler yaklaştıkça (katılarda) yayılma sürati artar.
- Sürat farkını sesin frekansına bağlamak — aynı kaynaktan çıkan sesin frekansı değişmez, sürati yalnızca ortamın özellikleri belirler.
Kendini kontrol et: Katı ve gaz ortamlarda tanecikler arası mesafe azaldıkça ses süratinin nasıl değiştiğini kontrol ettin mi?