Kitavuz

Hızlı Sayfa Bul

Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 101

Sayfa 101 6 Çözümlü Madde

Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 101 Cevapları

← Sayfa 100Tüm SayfalarSayfa 102 →
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

1.aBasınç-hacim, sıcaklık-hacim ve mol sayısı-hacim ilişkileri için hangi deney çiftleri kullanılmalı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
P-V: I ve II; T-V: III ve IV; n-V: I ve III
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Bir değişken incelenirken diğer ikisi sabit kalmalıdır. I-II'de yalnız P değişir, III-IV'te yalnız T değişir, I-III'te yalnız n değişir.

  1. İlke: Bir ilişki incelenirken yalnız iki nicelik değişmeli, diğer ikisi sabit kalmalıdır.
  2. P-V için I ve II seçilir: ikisinde de n = 1 mol, T = 273 K; yalnız P ve V değişir.
  3. T-V için III ve IV seçilir: ikisinde de P = 1 atm, n = 0,5 mol; yalnız T ve V değişir.
  4. n-V için I ve III seçilir: ikisinde de P = 1 atm, T = 273 K; yalnız n ve V değişir.
Sık yapılan hatalar
  • Sıcaklık-hacim ilişkisi için I. ve IV. deneyleri seçmek — bu iki deneyde sıcaklık yanında mol sayısı da (1 molden 0,5 mole) değişmiştir.
  • Kontrol değişkenlerini incelemeden yalnızca sorulan niceliğin değiştiği satırları seçmek — üçüncü bir değişken değişirse ilişki tek başına açıklanamaz.

Kendini kontrol et: Seçtiğin her deney çiftinde incelenen iki nicelik dışındaki diğer iki sütundaki sayılar birebir aynı mı?

1.bDeney verilerinden basınç, hacim, mol sayısı ve sıcaklık arasındaki ilişkiyi özetleme

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Hacim, mol sayısı ve sıcaklıkla doğru, basınçla ters orantılıdır (V ~ nT/P).
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Basınç yarıya inince hacim iki katına çıkar; mol yarıya inince hacim yarıya iner; sıcaklık iki katına çıkınca hacim iki katına çıkar.

  1. I ve II karşılaştırılır (n, T sabit): basınç 1'den 0,5 atm'ye inince hacim 22,4'ten 44,8 L'ye çıkar; ters orantı.
  2. I ve III karşılaştırılır (P, T sabit): mol 1'den 0,5'e inince hacim 22,4'ten 11,2 L'ye iner; doğru orantı.
  3. III ve IV karşılaştırılır (P, n sabit): sıcaklık 273'ten 546 K'ye çıkınca hacim 11,2'den 22,4 L'ye çıkar; doğru orantı.
  4. Üç sonuç birleştirildiğinde hacmin mol sayısı ve mutlak sıcaklıkla doğru, basınçla ters orantılı olduğu (V ∝ nT/P) özetlenir.
Sık yapılan hatalar
  • Basınç ile hacim arasında doğru orantı olduğunu yazmak — I ve II. deneyde basınç yarıya inerken hacim iki katına çıkmıştır, yani ters orantılıdır.

Kendini kontrol et: Kurduğun V ∝ nT/P bağıntısı tablodaki dört deney satırının tümünde sayısal oranları doğruluyor mu?

1.c1 mol gazın basıncını 2 atm yapmak için yapılacak değişiklik

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Sıcaklık sabitken hacmi 11,2 L'ye düşürmek (ya da hacim sabitken sıcaklığı 546 K'e çıkarmak).
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Sabit T ve n'de P ile V ters orantılıdır; basınç iki katına çıkınca hacim yarıya iner. Hacim sabitse basınç sıcaklıkla doğru orantılı artar.

  1. Tabloda 1 mol gaz içeren I. deneyi baz al: P₁ = 1 atm, V₁ = 22,4 L, T₁ = 273 K.
  2. PV = nRT bağıntısına göre n = 1 mol sabitken basıncı 1 atm'den 2 atm'ye çıkaracak koşulları belirle.
  3. T = 273 K sabit tutulursa P₁·V₁ = P₂·V₂ eşitliğinden hacim yarıya indirilerek V₂ = 11,2 L yapılmalıdır.
  4. V = 22,4 L sabit tutulursa P₁/T₁ = P₂/T₂ eşitliğinden mutlak sıcaklık iki katına çıkarılarak T₂ = 546 K yapılmalıdır.

Kabul edilebilir başka cevaplar: 273 K sabit sıcaklıkta 1 mol gazın hacmi 11,2 L'ye düşürülebilir. (Yalnızca hacim değiştirilerek basınç 2 atm yapılmak istendiğinde geçerlidir.) · 22,4 L sabit hacimde 1 mol gazın sıcaklığı 546 K'e çıkarılabilir. (Yalnızca sıcaklık değiştirilerek basınç 2 atm yapılmak istendiğinde geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Basıncı iki katına çıkarmak için sabit sıcaklıkta hacmi iki katına (44,8 L) çıkarmak — hacim iki katına çıkarsa basınç 0,5 atm'ye düşer.

Kendini kontrol et: n = 1 mol için bulduğun V ve T değerlerini P = nRT/V formülünde yazdığında P = 2 atm çıkıyor mu?

2.aBalonun hacmini artırmak için yapılabilecek işlemler

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Balonu ısıtmak, dış basıncı azaltmak veya balona daha fazla He eklemek.
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Hacim sıcaklık ve mol sayısıyla doğru, basınçla ters orantılıdır.

  1. İdeal gaz denkleminden balonun hacmini veren V = nRT/P bağıntısını yaz.
  2. Elastik balonda iç basıncın dış ortam basıncına eşit olduğunu dikkate al.
  3. Hacmi artırmak için paydaki sıcaklık (T) veya mol sayısı (n) artırılabilir ya da paydadaki dış basınç (P) azaltılabilir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sabit basınçta balon ısıtılarak sıcaklığı 25 °C'nin üzerine çıkarılabilir. (Sıcaklık-hacim doğru orantısıyla hacim artırıldığında geçerlidir.) · Balona aynı sıcaklık ve basınçta gaz eklenerek madde miktarı 1 molün üzerine çıkarılabilir. (Mol sayısı-hacim doğru orantısıyla hacim artırıldığında geçerlidir.) · Balon dış basıncın 1 atm'den düşük olduğu bir ortama götürülebilir. (Basınç-hacim ters orantısıyla hacim artırıldığında geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Balonun hacmini artırmak için dış basıncı artırmayı önermek — dış basınç artarsa elastik balon sıkışır ve hacmi azalır.

Kendini kontrol et: Önerdiğin her işlem V = nRT/P kesrinin değerini büyütüyor mu?

2.bMadde miktarı sabitken yüksek basınçlı ve soğuk ortamda balon hacmi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Hacim azalır.
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Basınç artışı da sıcaklık düşüşü de hacmi küçülttüğü için balon belirgin şekilde küçülür.

  1. Madde miktarı (n) sabitken balon hacmini V = nRT/P bağıntısıyla incele.
  2. Soğuk ortamda mutlak sıcaklık (T) azalır; yüksek basınçlı ortamda elastik balonun basıncı (P) artar.
  3. Paydaki T küçülürken paydadaki P büyüdüğü için her iki etki de balonun hacmini azaltır.
Sık yapılan hatalar
  • Yüksek basınçlı ortamda balonun şişerek hacminin artacağını sanmak — dış basınç artışı elastik balonu dıştan sıkıştırarak hacmini küçültür.

Kendini kontrol et: V = nRT/P formülünde T'yi küçültüp P'yi büyüttüğünde V başlangıç değerinden küçük çıkıyor mu?

2.cHelyumun madde miktarı değişmeden yoğunluğunu artırma yolları

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Basıncı artırmak ve/veya sıcaklığı düşürmek; böylece hacim küçülür.
Çözüm Yolu

Çözüm Yolu

Yoğunluk d = m/V; kütle sabitken hacim küçüldükçe yoğunluk artar.

  1. Gaz yoğunluğu d = m/V bağıntısıyla bulunur; madde miktarı değişmediğinden helyumun kütlesi (m) sabittir.
  2. Kütle sabitken yoğunluğu artırmak için balonun hacminin (V) küçültülmesi gerektiğini belirle.
  3. V = nRT/P bağıntısına göre sabit n'de hacmi küçültmek için dış basınç artırılmalı ve/veya sıcaklık düşürülmelidir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sabit sıcaklıkta balonun bulunduğu ortamın dış basıncı artırılabilir. (Basınç artışıyla hacim küçültülerek yoğunluk artırıldığında geçerlidir.) · Sabit dış basınçta balon soğutularak sıcaklığı düşürülebilir. (Sıcaklık düşüşüyle hacim küçültülerek yoğunluk artırıldığında geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Yoğunluğu artırmak için balona helyum eklemeyi önermek — soruda madde miktarının değişmemesi koşulu açıkça verilmiştir.
  • Balonu ısıtarak yoğunluğun artacağını düşünmek — ısıtılan balonun hacmi büyür, kütle sabitken d = m/V azalır.

Kendini kontrol et: Önerdiğin işlem balon hacmini küçültüp sabit kütlede d = m/V oranını büyütüyor mu?