Kitavuz1–3 · 5–7 · 9–11 & Hazırlık

Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 98

Sayfa 98 5 Çözümlü Madde

Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 98 Cevapları

← Sayfa 97Tüm SayfalarSayfa 100 →
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

3III. durumda R hesaplansaydı sayısal değeri değişir miydi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Hayır, değişmezdi; R = 22,4/273 olurdu.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

R = PV/(nT) = (2·11,2)/(0,5·546) = 22,4/273. R tüm gazlar ve koşullar için sabit olan ideal gaz sabitidir.

  1. III. durum verileri: P = 2 atm, V = 11,2 L, n = 0,5 mol, T = 546 K; istenen R değeri.
  2. İdeal gaz denkleminden R = PV / (nT) yazılır.
  3. Pay: 2 · 11,2 = 22,4; payda: 0,5 · 546 = 273.
  4. R = 22,4/273 L·atm/(mol·K) bulunur; I ve II ile aynıdır, yani değer değişmezdi.
Sık yapılan hatalar
  • Sıcaklık iki katına çıktığı için R sabitinin de değişeceğini sanmak — n yarıya inip T iki katına çıktığından n·T çarpımı ve R değişmez.
  • Formülde pay ve paydayı karıştırıp (n·T)/(P·V) hesaplamak — PV = nRT eşitliğinden R çekildiğinde R = (P·V)/(n·T) olur.

Kendini kontrol et: Bulduğun R = 22,4/273 değerini n·R·T çarpımında yerine koyduğunda P·V = 22,4 elde ediyor musun?

4a2. deneyde basınç artışını test etmek için hacim ve sıcaklık koşulları

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Mol sayısı 1 kalırken hacim azaltılmalı (T sabit) veya sıcaklık artırılmalı (V sabit).
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

P = nRT/V olduğundan n sabitken basıncı artırmak için ya hacim küçültülür ya da sıcaklık yükseltilir. Biri değiştirilirken diğeri sabit tutulmalıdır.

  1. Tablodan I. ve II. deneyde madde miktarının n = 1 mol ile sabit tutulduğunu belirle.
  2. PV = nRT bağıntısına göre P = nRT/V olduğundan basıncın sıcaklıkla doğru, hacimle ters orantılı olduğunu yaz.
  3. T = 273 K sabitken hacmi 11,2 L'nin altına düşür veya V = 11,2 L sabitken sıcaklığı 273 K'in üzerine çıkar.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sıcaklık 273 K'de sabit tutulup hacim 11,2 L'den küçük seçilmelidir. (Basınç-hacim ilişkisini tek değişkenle test ederken geçerlidir.) · Hacim 11,2 L'de sabit tutulup sıcaklık 273 K'den büyük seçilmelidir. (Basınç-sıcaklık ilişkisini tek değişkenle test ederken geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Basıncı artırmak için sabit sıcaklıkta hacmi artırmak — basınç ile hacim ters orantılı olduğundan hacim artırılırsa basınç azalır.
  • Hem hacmi hem sıcaklığı birlikte artırmak — iki değişken zıt yönde etki edeceğinden basıncın artışı kesin olarak test edilemez.

Kendini kontrol et: Seçtiğin V ve T değerlerini P = nRT/V formülünde yerine koyduğunda basınç 2 atm'den büyük çıkıyor mu?

4b3. deneyde gaz hacmini azaltmak için hangi niceliklerin nasıl değiştirileceği

Birden Fazla Geçerli Cevap (Ücretsiz)
Mol sayısı azaltılabilir veya basınç artırılabilir (sıcaklık 273 K sabit).
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

V = nRT/P olduğundan sıcaklık sabitken hacmin azalması için n azalmalı ya da P artmalıdır.

  1. Tablodan I. ve III. deneyde sıcaklığın T = 273 K olarak sabit tutulduğunu tespit et.
  2. İdeal gaz denkleminden hacmi çekerek V = nRT/P bağıntısını yaz; T ve R sabittir.
  3. Hacmi 11,2 L'den küçültmek için basınç sabitken mol sayısını azalt (n < 1 mol) veya mol sabitken basıncı artır (P > 2 atm).

Kabul edilebilir başka cevaplar: Basınç 2 atm'de sabit tutulup mol sayısı 1 molün altına düşürülebilir. (Yalnızca madde miktarı değiştirilerek hacim azaltılmak istendiğinde geçerlidir.) · Mol sayısı 1 molde sabit tutulup basınç 2 atm'nin üzerine çıkarılabilir. (Yalnızca basınç değiştirilerek hacim azaltılmak istendiğinde geçerlidir.) · Hem mol sayısı azaltılıp hem de basınç artırılabilir. (İki değişiklik de hacmi küçülttüğü için birlikte uygulandığında geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Sabit sıcaklıkta hacmi küçültmek için basıncı azaltmak — P ile V ters orantılı olduğundan basınç azaltılırsa hacim artar.
  • Tabloda sabit verilen 273 K sıcaklığını değiştirmeyi önermek — III. deneyde sıcaklık 273 K olarak sabitlenmiştir.

Kendini kontrol et: Önerdiğin n ve P değerleriyle V = nRT/P hesaplandığında hacim 11,2 L'den küçük çıkıyor mu?

D1Basınç-hacim grafiğinden gazın 1/V-P grafiğini çizme

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Orijinden geçen doğrusal bir grafik elde edilir.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

P·V sabit olduğundan P = k·(1/V) olur. 1/V eksenine karşı P çizilince eğimi k olan, orijinden geçen doğru çıkar.

  1. Basınç-hacim grafiğinden P·V = k olduğu bilinir (1·22,4 = 2·11,2 = 4·5,6).
  2. Bu eşitlik P = k·(1/V) şeklinde yazılır; P, 1/V ile doğru orantılıdır.
  3. Noktalar hesaplanır: 1/V = 1/22,4 iken 1 atm, 1/11,2 iken 2 atm, 1/5,6 iken 4 atm.
  4. Bu noktalar işaretlenip birleştirilince orijinden geçen, eğimi k olan doğrusal bir grafik elde edilir.
Sık yapılan hatalar
  • 1/V-P grafiğini de P-V grafiği gibi eğrisel çizmek — P ile V ters orantılı olsa da P ile 1/V doğru orantılıdır.
  • Hacim değerlerinin çarpmaya göre tersini almadan doğrudan V değerlerini eksene yazmak — eksende 1/22,4; 1/11,2; 1/5,6 değerleri yer almalıdır.

Kendini kontrol et: Grafikteki her noktada P değerini 1/V değerine böldüğünde sabit 22,4 sayısını buluyor musun?

D2İdeal gaz denkleminde mutlak sıcaklık yerine °C kullanılabilir mi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Hayır, kullanılamaz; sıcaklık Kelvin olmalıdır.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Hacim mutlak sıcaklıkla doğru orantılıdır. °C'de sıfır ve negatif değerler çıkar, bu da hacim ve basıncın sıfır veya negatif olmasına yol açar. Bu fiziksel olarak anlamsızdır.

  1. Gazların hacim ve basıncının Celsius sıcaklığıyla değil, mutlak sıcaklıkla (Kelvin) doğru orantılı olduğunu hatırla.
  2. PV = nRT denkleminde 0 °C veya negatif °C yazılırsa P·V çarpımının sıfır ya da negatif çıkacağını kontrol et.
  3. Hacim ve basınç negatif olamayacağından ideal gaz denkleminde °C kullanılamaz; sıcaklık Kelvin (K = °C + 273) alınmalıdır.
Sık yapılan hatalar
  • Sıcaklık °C cinsinden iki katına çıkınca hacmin de iki katına çıkacağını düşünmek — doğru orantı yalnızca Kelvin ölçeğinde geçerlidir.
  • Birim dönüşümü yapmadan °C değerini doğrudan PV = nRT denklemine yazmak — 0 °C'de hacmin sıfır çıkması gibi fiziksel çelişki doğurur.

Kendini kontrol et: 0 °C'deki 1 mol gaz için T yerine 0 ve 273 yazdığında hangisi anlamlı pozitif hacim veriyor?