Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 234
Matematik 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 234 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
4b n(x) grafik çizimin(x)=3·√(x-1)+2 fonksiyonunun grafiğini çizme
Çözüm Yolu
y=√x grafiği 1 birim sağa, 2 birim yukarı kaydırılır ve 3 ile dikeyde genişletilir. (2,5) noktasından geçer.
- Kök içi x−1≥0 olmalı; grafik x=1'den başlar, başlangıç noktası n(1)=3·0+2=2 yani (1,2).
- Kök içini tam kare yapan x değerleri seç: n(2)=3·1+2=5, n(5)=3·2+2=8.
- (1,2), (2,5) ve (5,8) noktalarını koordinat sisteminde işaretle.
- Noktaları (1,2)'den başlayıp sağa ve yukarı giden yumuşak bir yayla birleştir.
- Kontrol: grafik, y=√x'in 1 birim sağa, 2 birim yukarı kaydırılıp 3 kat dikey uzatılmış hâlidir.
- Grafiği orijinden başlatmak — √(x−1) sağa 1, +2 yukarı 2 birim kaydırma yapar.
- Grafiği 1 birim sola kaydırmak — x−1 ifadesi sağa kaydırma anlamına gelir.
Kendini kontrol et: Çizdiğin grafik (2,5) noktasından geçiyor ve en alçak noktası (1,2) mi?
5a m grafik çizimim(x)=-3·√(x+2) fonksiyonunun grafiğini çizme
Çözüm Yolu
√x grafiği 2 birim sola kaydırılır, 3 ile genişletilip x eksenine göre yansıtılır.
- Kök içi x+2≥0 olmalı; grafik x=−2'den başlar, başlangıç noktası m(−2)=0 yani (−2,0).
- Kök içini tam kare yapan x değerleri seç: m(−1)=−3·√1=−3, m(2)=−3·√4=−6.
- (−2,0), (−1,−3) ve (2,−6) noktalarını koordinat sisteminde işaretle.
- Noktaları (−2,0)'dan başlayıp sağa ve aşağı giden yumuşak bir yayla birleştir.
- Kontrol: grafik, y=√x'in 2 birim sola kaydırılıp 3 kat uzatılmış ve x eksenine göre yansıtılmış hâlidir.
- Grafiği 2 birim sağa kaydırmak — √(x+2) ifadesi sola kaydırma anlamına gelir.
- Yayı yukarı doğru çizmek — −3 çarpanı grafiği x eksenine göre yansıtır.
Kendini kontrol et: Çizdiğin grafik (2,−6) noktasından geçiyor ve x=−2'nin solunda noktası yok mu?
5a m grafik - tanım ve görüntü kümesim grafiğinden tanım ve görüntü kümesini yazma
Çözüm Yolu
Grafik x=-2'den sağa uzanır; y değerleri 0'dan aşağı sınırsız iner.
- Verilen: m(x)=−3√(x+2). Kök içi için x+2≥0, yani x≥−2.
- Başlangıç noktası m(−2)=0; m(2)=−6 gibi değerler grafiğin aşağı indiğini gösterir.
- En büyük değer 0'dır, alt sınır yoktur.
- Tanım kümesi [−2, ∞), görüntü kümesi (−∞, 0].
- Tanım kümesini [2, ∞) yazmak — x+2≥0 koşulu x≥−2 verir.
- Görüntü kümesini [0, ∞) yazmak — −3 çarpanı değerleri negatif yapar.
Kendini kontrol et: Grafikte x=−1 için y=−3 mü, ve bu değerler bulduğun kümelerde var mı?
5a m grafik - işaretim grafiğinden işaretini belirleme
Çözüm Yolu
Grafik x ekseninin altında kalır, yalnız (-2,0)'da eksene değer.
- m(x)=−3√(x+2), tanım kümesi [−2, ∞).
- x=−2'de m(−2)=0, grafik x eksenine (−2,0)'da değer.
- x>−2 için √(x+2)>0, −3 ile çarpınca sonuç negatif olur.
- −2<x<0 aralığını pozitif sanmak — x negatif olsa da √(x+2)>0 ve −3 ile çarpım negatiftir.
Kendini kontrol et: x=−1 için m(−1)=−3 negatif mi çıkıyor?
5a m cebirsel - tanım ve görüntü kümesim(x)=-3√(x+2) için tanım ve görüntü kümesini cebirsel bulma
Çözüm Yolu
√(x+2)≥0 olduğundan -3 ile çarpınca değer 0 veya negatif olur.
- Verilen m(x)=−3√(x+2); istenen tanım ve görüntü kümesi.
- Kök içi negatif olamaz: x+2≥0, yani x≥−2. Tanım kümesi [−2, ∞).
- √(x+2)≥0 olduğundan −3 ile çarpınca m(x)≤0 olur.
- x büyüdükçe değerler sınırsız küçülür; 0 ve altındaki her değer alınır.
- −3 ile çarparken eşitsizlik yönünü çevirmemek — √(x+2)≥0 ise −3√(x+2)≤0 olur.
Kendini kontrol et: Cebirsel sonucun, grafik satırındaki [−2, ∞) ve (−∞, 0] ile aynı mı?
5a m cebirsel - işaretim(x)=-3√(x+2) için işareti cebirsel belirleme
Çözüm Yolu
√(x+2)>0 iken -3 ile çarpım negatiftir.
- Verilen m(x)=−3√(x+2), tanım kümesi [−2, ∞); istenen işaret.
- Sıfır yeri: √(x+2)=0 ise x=−2, yani m(−2)=0.
- x>−2 için √(x+2)>0 olur; −3 ile çarpım negatiftir.
- Sıfır yerini x=2 bulmak — x+2=0 denkleminin çözümü x=−2'dir.
Kendini kontrol et: m(−2) değerini hesapla: gerçekten 0 mı?
4b n(x) grafik - artan/azalann(x) grafiğinden artan-azalan aralığını yazma
Çözüm Yolu
Grafik başlangıç noktasından sonra sürekli yükselir.
- n(x)=3√(x−1)+2, tanım kümesi [1, ∞).
- x₁<x₂ için √(x₁−1)<√(x₂−1); 3 ile çarpıp 2 eklemek sırayı bozmaz.
- Böylece n(x₁)<n(x₂) olur, grafik soldan sağa yükselir.
- Artan aralığı (1, ∞) açık yazmak — x=1 tanım kümesindedir, aralık [1, ∞) olmalıdır.
Kendini kontrol et: n(2)=5 ve n(5)=8 değerlerinde x artarken y de artıyor mu?
4b n(x) grafik - maks/minn(x) grafiğinden maksimum-minimum değerini yazma
Çözüm Yolu
Grafiğin en düşük noktası (1,2)'dir, yukarı doğru sınırsız devam eder.
- n(x)=3√(x−1)+2 artan olduğundan en küçük değeri başlangıçta alır.
- Başlangıç noktası: n(1)=3·0+2=2.
- Grafik yukarı sınırsız devam ettiği için en büyük değer yoktur.
- Minimum değeri 1 yazmak — 1 noktanın apsisidir, minimum değer y koordinatı olan 2'dir.
- Minimum değeri 0 sanmak — +2 nedeniyle grafik y=2'den başlar.
Kendini kontrol et: Grafikte (1,2)'den daha aşağıda bulunan bir nokta var mı?
4b n(x) cebirseln(x) için x1<x2 ile artanlığı ve minimum değeri cebirsel gösterme
Çözüm Yolu
x1-1<x2-1 ise kareköklerin sırası korunur; 3 ile çarpmak ve 2 eklemek sırayı değiştirmez.
- Verilen n(x)=3√(x−1)+2, tanım kümesi [1, ∞); istenen artan-azalan durumu ve uç değerler.
- x1<x2 alalım: x1−1<x2−1 olduğundan √(x1−1)<√(x2−1) olur.
- Pozitif 3 ile çarpmak ve 2 eklemek sırayı korur: n(x1)<n(x2). Fonksiyon [1, ∞)'da artandır.
- Artan fonksiyon en küçük değeri ilk değer x=1'de alır: n(1)=3·0+2=2.
- Değerler sınırsız büyüdüğünden maksimum yoktur. Sonuç: minimum 2, maksimum yok.
- 2 eklemenin eşitsizliğin yönünü değiştirdiğini düşünmek — sabit eklemek sırayı korur.
- Minimum noktayı ile minimum değeri karıştırmak — nokta x=1, değer n(1)=2'dir.
Kendini kontrol et: x1=2, x2=5 için n(x1)=5<n(x2)=8 sağlanıyor mu?
5a h grafik çizimih(x)=4·√x fonksiyonunun grafiğini çizme
Çözüm Yolu
√x grafiği dikeyde 4 kat genişletilir.
- Kök içi x≥0 olmalı; grafik orijinden başlar: h(0)=4·0=0.
- Kök içini tam kare yapan x değerleri seç: h(1)=4·1=4, h(4)=4·2=8.
- (0,0), (1,4) ve (4,8) noktalarını koordinat sisteminde işaretle.
- Noktaları orijinden başlayıp sağa ve yukarı giden yumuşak bir yayla birleştir.
- Kontrol: grafik, y=√x grafiğinin dikeyde 4 kat uzatılmış hâlidir.
- Grafiği x<0 bölgesine uzatmak — negatif sayının karekökü tanımsızdır.
- h(4)'ü 16 bulmak — 4·√4=4·2=8'dir, kök alınmadan çarpılmamalı.
Kendini kontrol et: Çizdiğin grafik (4,8) noktasından geçiyor ve orijinin solunda noktası yok mu?
5a h grafik - tanım ve görüntü kümesih grafiğinden tanım ve görüntü kümesini yazma
Çözüm Yolu
Grafik x=0'dan sağa uzanır ve y değerleri 0'dan yukarı sınırsız artar.
- Verilen: h(x)=4√x. Kök içi için x≥0.
- h(0)=0; h(1)=4, h(4)=8 olduğundan grafik yukarı çıkar.
- En küçük değer 0'dır, üst sınır yoktur.
- Tanım kümesi [0, ∞), görüntü kümesi [0, ∞).
- Tanım kümesini tüm gerçek sayılar yazmak — grafik yalnız x≥0 için çizilir.
Kendini kontrol et: Grafiğin en solundaki ve en alttaki noktası (0,0) mı?
5a h grafik - işaretih grafiğinden fonksiyonun işaretini belirleme
Çözüm Yolu
Grafik x ekseninin üstünde kalır, yalnız orijinde eksene değer.
- h(x)=4√x, tanım kümesi [0, ∞).
- x=0'da h(0)=0, grafik orijinden geçer.
- x>0 için √x>0, 4 ile çarpınca sonuç pozitif kalır.
- x=0'ı pozitif bölgeye katmak — h(0)=0 olduğundan o noktada fonksiyon sıfırdır.
Kendini kontrol et: Grafiğin x ekseninin altına indiği bir nokta var mı?
5a h cebirsel - tanım ve görüntü kümesih(x)=4√x için tanım ve görüntü kümesini cebirsel bulma
Çözüm Yolu
Kök içi negatif olamaz; √x≥0 olduğundan 4√x≥0 ve her y≥0 değeri alınır.
- Verilen h(x)=4√x; istenen tanım ve görüntü kümesi.
- Kök içi negatif olamaz: x≥0. Tanım kümesi [0, ∞).
- √x≥0 olduğundan 4√x≥0 olur; x büyüdükçe değer sınırsız büyür.
- Her y≥0 için x=(y/4)² seçilerek o değer elde edilir.
- Görüntü kümesini [4, ∞) yazmak — 4 bir çarpandır, kaydırma değildir; h(0)=0 değeri alınır.
Kendini kontrol et: y=12 değeri için x=(12/4)²=9 alırsan h(9)=12 çıkıyor mu?
5a h cebirsel - işaretih(x)=4√x için işareti cebirsel belirleme
Çözüm Yolu
Karekök negatif olmadığından 4√x≥0 olur ve yalnız x=0'da sıfırdır.
- Verilen h(x)=4√x, tanım kümesi [0, ∞); istenen işaret.
- Sıfır yeri: 4√x=0 ise √x=0, yani x=0.
- x>0 için √x>0 olduğundan 4√x>0 olur.
- x<0 için negatif demek — fonksiyon orada tanımsızdır, işaret incelenmez.
Kendini kontrol et: Cebirsel sonucun, grafik satırındaki işaret sonucuyla aynı mı?