Tarih 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 91 Cevapları

Hikmetleri halkın diliyle söyledi, öğrencileri aracılığıyla tasavvufu Türkistan'dan Anadolu'ya taşıdı.

1. İstenen: Hoca Ahmed Yesevi'nin ortak mirasa katkılarını alanlarıyla yazmak; ünitedeki tanıtım metni hatırlanır.
2. Edebiyat ve dil: Divan-ı Hikmet'te tasavvuf ve ahlakı halkın anlayacağı sade Türkçeyle anlattı.
3. Tasavvuf: Yesevilik yolunu kurdu, öğrencileri bu anlayışı Türkistan'dan Anadolu'ya taşıdı.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Türkçeyi ilim, aşk ve irfan dili hâline getirdi; Türkler İslam'ı ve tasavvufu onun hikmetlerinden öğrendi. (Dil ve din eğitimi alanındaki katkıyı öne çıkaran cevaplarda geçerlidir.) · Yesevi dervişleri onun düşüncesini İran, Hindistan, Anadolu ve Balkanlara yayarak farklılıkları manevi zenginliğe dönüştürdü. (Düşüncenin geniş coğrafyaya yayılmasını katkı olarak yazan cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığım katkı, Yesevi'nin Türkçeyi kullanmasına ve düşüncesinin dervişlerle başka bölgelere yayılmasına değiniyor mu?

Eserleri birçok dile çevrildi; her inançtan insanı kucaklayan hoşgörü mesajı evrensel kabul gördü.

1. İstenen: Mevlana'nın ortak mirasa katkılarını yazmak; eserleri ve düşünceleri hatırlanır.
2. Edebiyat: Mesnevi ve Divan-ı Kebir gibi eserleri birçok dile çevrildi.
3. Düşünce: Sevgi, hoşgörü ve her insanı kucaklayan anlayışı evrensel kabul gördü.

Kabul edilebilir başka cevaplar: "Biz pergel gibiyiz" sözündeki kucaklayıcı anlayışla farklı din ve kültürden insanları Mevlevilik düşüncesi etrafında birleştirdi. (Hoşgörü ve birlik çağrısını katkı olarak öne çıkaran cevaplarda geçerlidir.) · Doğumunun 800. yılı UNESCO tarafından Mevlana ve Hoşgörü Yılı ilan edildi; düşünceleri bugün de dünyayı etkiliyor. (Evrensel etkisini güncel bir örnekle gösteren cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabımda Mevlana'nın en az bir eseri ve farklı insanları birleştiren hoşgörü anlayışı yer alıyor mu?

Eli açık, kapısı açık, sofrası açık olmak gibi ilkeleriyle toplumsal barışa katkı sağladı.

1. İstenen: Hacı Bektaş Veli'nin ortak mirasa katkılarını yazmak; eseri ve öğretisi hatırlanır.
2. Eser: Makalat'ta insan sevgisi, eşitlik, hoşgörü, bilgi ve çalışmayı öne çıkardı.
3. Toplum: Bektaşilik yolunun temelini attı; Anadolu'da kardeşlik ve birlik anlayışını güçlendirdi.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Makalat'ta ilim, cömertlik, hayâ, sabır, perhizkârlık ve edebi öne çıkararak ahlaklı insan anlayışını yaydı. (Makalat'taki yedi dizdar benzetmesinden yola çıkan cevaplarda geçerlidir.) · Dervişleri aracılığıyla Bektaşilik düşüncesini Anadolu ve Balkanlara yayarak Anadolu'nun İslamlaşmasına büyük katkı sağladı. (Tasavvuf düşüncesinin yayılmasını katkı olarak yazan cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabım Hacı Bektaş Veli'nin öğütlerini ve Anadolu halkının birliğine etkisini birlikte gösteriyor mu?

Farsça yerine Türkçeyi tercih etti; şiirleri yüzyıllardır birçok dile çevrilip okunmaktadır.

1. İstenen: Yunus Emre'nin ortak mirasa katkılarını yazmak; şiirleri ve eserleri hatırlanır.
2. Dil: Şiirlerini sade Türkçeyle yazarak Türkçenin Anadolu'da edebiyat dili olarak yerleşmesine katkı sağladı.
3. Düşünce: Divan ve Risaletü'n-Nushiyye'de aşk, hoşgörü, alçakgönüllülük ve insan sevgisini işledi.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Allah'ı ve O'nun yarattığı insanları sevmeyi öğütleyerek gönül kırmamayı evrensel bir ahlak ilkesi hâline getirdi. (İnsan sevgisi ve gönül anlayışını öne çıkaran cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabımda hem Türkçeye katkısı hem de şiirlerinde işlediği en az iki insani değer var mı?

Eserleri İslam düşüncesinde önemli kaynak sayıldı; Anadolu'da öğrenci yetiştirip sonraki tasavvuf hareketlerine yön verdi.

1. İstenen: İbnülarabi'nin katkılarını yazmak; önceki sayfadaki tanıtım metni ve alıntı incelenir.
2. Metne göre tasavvuf, tefsir, felsefe, edebiyat gibi alanlarda eser verdi; Füsûsu'l Hikem, Fütûhât-ı Mekkiyye, Tercümânü'l-Eşvâk önemli kaynak oldu.
3. Anadolu'da öğrenci yetiştirdi, tasavvuf anlayışı sonraki hareketlere yön verdi.
4. Alıntıya göre bilgiyi yüceltip cehaleti bölünmelerin sebebi saydı.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Malatya ve Konya'da ilim meclisleri düzenleyip öğrenci yetiştirerek Anadolu'daki tasavvuf düşüncesine yeni bir anlayış kazandırdı. (Anadolu'daki eğitim ve öğrenci yetiştirme faaliyetini öne çıkaran cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabımda en az bir eseri, Anadolu'daki etkisi ve bilgiye verdiği değer yer alıyor mu?