Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 293
Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 293 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1-OlayHikâye haritasında Kaç Yerinden metninin olay kısmı
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
1-KişilerHikâye haritasında kişiler kısmı
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
1-MekânHikâye haritasında mekân kısmı
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
1-ZamanHikâye haritasında zaman kısmı
Çözüm Yolu
Sayfa 296'daki örnek cümle metnin I. Dünya Savaşı'nda kurgulandığını belirtir.
- Metindeki zamana dair ipuçlarını ara: 'harp zamanında', tayyareci sınıfı, cephelerde yaralanan zabit.
- Bu ipuçlarının bir savaş dönemini gösterdiğini belirle.
- Kitaptaki örnek cevaplarda metnin I. Dünya Savaşı'ndan esinlendiğinin belirtildiğini gör.
- Zaman kutusuna 'I. Dünya Savaşı yılları' yaz.
- Zamanı 'eski zamanlar' diye yazmak — eski olan destandaki sipahidir, hikâyenin olayı savaş yıllarında geçer.
Kendini kontrol et: Yazdığım zaman, Ferhat Ali Bey'in cephede yaralanmasıyla uyumlu mu?
2-DoktorTablo: doktorun özelliği ve amacı
Çözüm Yolu
Alıntıdaki genç doktor tifo, kolera, tifüse karşı çalışan yeni bir kahramandır.
- Tablonun 'Doktor' satırına özellik ve amaç yazacağız.
- Metinde genç doktorun tifo, kolera, tifüse karşı aşı geliştirmek için çalıştığını öğreniyoruz.
- Bu çaba onun gayretli, fedakâr ve bilime önem veren çağdaş biri olduğunu gösterir.
- Amacı: hastalıklarla savaşıp yaralı ve hastaları iyileştirerek vatana hizmet etmek.
- Özellik sütununa yalnız mesleğini yazmak — 'doktor' bir özellik değil; kişilik ve tutum özellikleri yazılmalı.
Kendini kontrol et: Yazdığım amaç, doktorun aşı geliştirme çabasıyla uyuşuyor mu?
2-Ferhat Ali BeyTablo: Ferhat Ali Bey'in özelliği ve amacı
Çözüm Yolu
Sayfa 295'te yaralarına rağmen ısrarla cepheye dönmek istediği belirtilir.
- Tablonun 'Ferhat Ali Bey' satırına özellik ve amaç yazacağız.
- Sayfa 295'te aldığı yaralara rağmen ısrarla cepheye dönmek istediği belirtiliyor.
- Bu davranış onun vatansever, kararlı ve fedakâr olduğunu gösterir.
- Amacı: yaralı olsa da cepheye dönüp vatanı savunmak.
- Yalnız fiziksel görünüşünü yazmak — narin ve zayıf olması değil, ruhunun gücü öne çıkarılmalı.
Kendini kontrol et: Yazdığım özellikler, tayyareci olup yeniden savaşmak istemesini açıklıyor mu?
3-aMetinde sadece genç gazinin adının okurla paylaşılmamasının sebebi
Çözüm Yolu
Destan yazarı ve doktor adsız kalırken yalnız gazinin adı verilir. Bu, okurun dikkatini örnek kahramana yöneltir ve onun fedakârlığını yaşayan, tanınır bir kimlikle ölümsüzleştirir.
- Hikâyedeki kişileri listele: destan yazarı, doktor ve Ferhat Ali Bey.
- Hangisinin adıyla anıldığını, hangilerinin yalnız unvan ya da meslekle anıldığını belirle.
- Adı verilen tek kişinin, hikâyenin asıl kahramanı olan genç gazi olduğunu fark et.
- Yazarın ona ad vererek okurun dikkatini bu gerçek ve somut kahramana yönelttiğini açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Ad, kahramanı adsız binlerce gazinin temsilcisi olan yaşayan, tanınır bir kişi gibi göstermek ve okurda güven uyandırmak için verilmiştir. (Gerekçe, adın genç gaziyi öne çıkarma işleviyle ilişkilendirilmişse geçerlidir.)
- Adın rastgele verildiğini düşünmek — yazar, ad vermeyi kahramanı öne çıkarmak için bilinçli bir tercih olarak kullanır.
- Destan yazarını asıl kahraman saymak — hikâyenin vermek istediği örnek kahraman Ferhat Ali Bey'dir.
Kendini kontrol et: Cevabın, adı verilen kişinin hikâyedeki önemini ve yazarın amacını birlikte açıklıyor mu?
3-bYazarın destanındaki sipahi ile Ferhat Ali Bey arasındaki temel fark
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
3-cHangi kahramanın yerinde olmak isterdiniz, gerekçesi
Çözüm Yolu
Hikâye kişilerinden birini seçip gerekçelendirme istenir; tablodaki destan yazarı örneğine dayanan bir cevap verildi.