Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 9.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap)›Sayfa 128
Matematik 9.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap) — Sayfa 128 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Bu sayfa için bilgi notlu çalışma kağıdı (yazdırılabilir, yapay zekâ ile hazırlandı) ve Kendini Dene modunda kademeli ipuçları var.
9. Uygulama 1.af, g, h cebirsel ve grafik gösterimlerini inceleyip f ile g ve f ile h arasında benzerlik/farklılık gözlemleme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
g ve h'nin köşesi x=-b/a'dadır; g'de köşe (−b/a, c), h'de (−b/a, −c) olur. f doğrusal, g ve h V biçimlidir.
- Cebirsel temsilleri karşılaştır: g=|ax+b|+c ve h=|ax+b|−c, |ax+b|'ye sabit eklenip çıkarılmasıyla elde edilir.
- Grafik 2'de köşe (−b/a; c) noktasındadır; |ax+b| grafiği c birim yukarı ötelenmiştir.
- Grafik 3'te köşe (−b/a; −c) noktasındadır; |ax+b| grafiği c birim aşağı ötelenmiştir.
- f ile karşılaştır: f bir doğru, g ve h V biçimlidir; üçünde de kritik x değeri −b/a'dır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Benzerlik: x≥−b/a için g=f+c, h=f−c olduğundan bu bölgede g ve h, f'ye paralel doğru parçalarıdır. (f ile g, h arasındaki ilişkiyi cebirsel ve grafiksel olarak doğru açıklayan cevaplar kabul edilir.)
- c'nin grafiği sağa ya da sola kaydırdığını söylemek — mutlak değerin dışına eklenen c dikey öteleme yapar.
- g ve h'nin köşesini x eksenine koymak — köşelerin y değerleri c ve −c'dir.
Kendini kontrol et: x=−b/a'yı g ve h'de yerine koyunca c ve −c buluyor musun?
9. Uygulama 1.cNitel özelliklerden g ve h'nin parçalı gösterimi hakkında çıkarım açıklama
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Mutlak değerin içi -b/a'da işaret değiştirir ve artan/azalan davranış orada ayrıldığından parçalı gösterimin kırılma noktası orasıdır. c yalnız dikey kaydırmadır.
- Tablodan kırılma noktasını belirle: artma/azalma ve köşe x=−b/a'da değişiyor.
- x≥−b/a için |ax+b|=ax+b olduğundan g=ax+b+c, h=ax+b−c yazılır.
- x<−b/a için |ax+b|=−(ax+b) olduğundan g=−(ax+b)+c, h=−(ax+b)−c yazılır.
- c'nin her iki parçada da aynı kaldığını, yalnız dikey öteleme yaptığını belirt.
Kabul edilebilir başka cevaplar: g(x)=−ax−b+c (x<−b/a) gibi parantezleri açılmış biçimde yazmak. (Parantez açılırken c'nin işareti korunmuşsa geçerlidir.)
- h'nin parçalı gösterimini köklerine göre ayırmak — kırılma noktası mutlak değerin içinin sıfır olduğu x=−b/a'dır.
- x<−b/a parçasında c'nin işaretini de değiştirmek — eksi yalnız ax+b'ye uygulanır, c aynı kalır.
Kendini kontrol et: x=−b/a'yı g'nin iki parçasına koyunca ikisi de c veriyor mu?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - En geniş tanım kümesif, g, h için en geniş tanım kümesi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Üçü de tüm gerçek sayılarda tanımlıdır.
- İstenen: f, g ve h'nin en geniş tanım kümeleri.
- ax+b, mutlak değeri ve buna sabit c eklemek/çıkarmak her gerçek x için hesaplanabilir.
- Tanımsızlık yaratacak bölme veya kök yoktur.
- g için [c,∞) yazmak — bu görüntü kümesidir; tanım kümesi x'in alabileceği değerlerdir.
Kendini kontrol et: Seçtiğin herhangi bir x için g ve h'yi hesaplayabiliyor musun?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Görüntü kümesif, g, h için görüntü kümesi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
|ax+b|≥0 olduğundan g en az c, h en az -c değerini alır.
- İstenen: f, g ve h'nin görüntü kümeleri.
- f eğimi sıfırdan farklı doğru olduğundan tüm gerçek değerleri alır: R.
- |ax+b|≥0 ve en küçük değeri 0'dır; yukarı doğru sınırsızdır.
- Buna c eklenince g≥c, c çıkarılınca h≥-c olur.
- h için (−∞,−c] yazmak — h'nin kolları yukarı bakar, −c en küçük değerdir.
- g için [0,∞) yazmak — c eklenmesiyle en küçük değer c'ye çıkar.
Kendini kontrol et: Grafik 2 ve 3'te köşelerin y değerleri, yazdığın aralıkların sol uçlarıyla aynı mı?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Fonksiyonun sıfırıf, g, h için sıfırlar
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
g≥c>0 olduğundan x eksenini kesmez. h için |ax+b|=c denklemi iki kök verir.
- İstenen: f, g ve h'nin sıfırları.
- f için ax+b=0 çözülür: x=-b/a.
- g=|ax+b|+c≥c>0 olduğundan hiç 0 olmaz; g'nin sıfırı yoktur.
- h=0 için |ax+b|=c yazılır; ax+b=c veya ax+b=-c olur.
- ax+b=c ⇒ x=(−b+c)/a; ax+b=−c ⇒ x=(−b−c)/a; h'nin iki sıfırı vardır.
- |ax+b|=c'den yalnız ax+b=c durumunu çözmek — mutlak değer eşitliği iki durum verir.
- g için de iki sıfır yazmak — |ax+b|=−c'nin çözümü yoktur, çünkü c>0'dır.
Kendini kontrol et: x=(−b+c)/a'yı h'de yerine koy: |c|−c=0 çıkıyor mu?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Fonksiyonun işaretif, g, h için işaret
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
g'nin en küçük değeri c>0'dır. h'nin kökleri (-b±c)/a'dır; köklerin arasında grafik eksenin altındadır.
- İstenen: f=ax+b, g=|ax+b|+c, h=|ax+b|-c fonksiyonlarının işaretleri (a, b, c pozitif).
- f, x=-b/a'da sıfırdır; sağında pozitif, solunda negatiftir.
- |ax+b|≥0 olduğundan g≥c>0; g her x için pozitiftir (Grafik 2 eksenin üstünde).
- h'nin sıfırları |ax+b|=c'den x=(-b-c)/a ve x=(-b+c)/a; köşe değeri -c<0 olduğundan kökler arasında grafik eksenin altındadır.
- h'yi her yerde negatif saymak — kolları yukarı bakar, köklerin dışında eksenin üstüne çıkar.
- Kök noktalarında h'yi pozitif ya da negatif yazmak — köklerde h=0'dır.
Kendini kontrol et: Köklerin arasındaki x=−b/a'da h=−c negatif mi, köklerin dışındaki bir x'te pozitif mi?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Maksimum noktasıf, g, h için maksimum nokta
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Üçünün grafiği de yukarı doğru sınırsız uzar.
- İstenen: f, g ve h'nin maksimum noktaları.
- f artan doğrudur; x büyüdükçe değeri sınırsız artar.
- g ve h'nin kolları yukarı bakar; |ax+b| sınırsız büyüdüğünden bu fonksiyonlar da sınırsız büyür.
- g ve h'nin köşesini maksimum sanmak — kollar yukarı baktığı için köşe en alçak noktadır.
Kendini kontrol et: Grafiklerde köşeden uzaklaştıkça y değerleri bir sınırda duruyor mu?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Minimum noktasıf, g, h için minimum nokta
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
V biçimli grafiklerin köşesi en düşük noktadır; g'de (−b/a, c), h'de (−b/a, −c).
- İstenen: f, g ve h'nin minimum noktaları.
- f doğrusal ve artandır; aşağı doğru sınırsız iner, minimum noktası yoktur.
- |ax+b| en küçük değeri 0'ı x=-b/a'da alır; bu yüzden g'nin en küçük değeri 0+c=c olur.
- Aynı noktada h'nin en küçük değeri 0-c=-c olur; köşeler (-b/a, c) ve (-b/a, -c)'dir.
- h'nin minimumunu kök noktalarında aramak — kökler eksen kesişimidir, en alçak nokta köşedir.
Kendini kontrol et: Görüntü kümelerinin sol uçları c ve −c, bulduğun minimum değerlerle aynı mı?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Bire birliğif, g, h için bire birlik
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
g ve h'de köşenin iki yanında aynı değeri alan farklı x'ler vardır.
- İstenen: f, g ve h'nin bire bir olup olmadığı; yatay doğru testi uygulanır.
- f eğimi a≠0 olan doğrudur; her yatay doğru grafiği bir kez keser, f bire birdir.
- g ve h V biçimlidir; köşenin iki yanındaki simetrik x değerleri aynı sonucu verir.
- Örneğin köşe değerinden büyük bir yatay doğru g ve h grafiklerini iki noktada keser.
- g'nin sıfırı olmadığı için bire bir olduğunu sanmak — sıfır sayısı bire birliği belirlemez; c+1 değerini iki farklı x alır.
Kendini kontrol et: g grafiğine y=c+1 doğrusunu çizince kaç noktada kesişiyor?
9. Uygulama 1.b Tablo 1 - Artan veya azalan olduğu aralıklarf, g, h için artan/azalan aralıklar
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
a>0 olduğundan f artandır. g ve h köşeye kadar azalır, sonra artar.
- İstenen: f, g ve h'nin artan/azalan olduğu aralıklar.
- f'nin eğimi a>0 olduğundan f tüm R'de artandır.
- g ve h, |ax+b| grafiğinin c birim yukarı ve aşağı ötelenmesidir; öteleme artma/azalmayı değiştirmez.
- Her ikisinde de köşe x=-b/a'dadır; grafik köşeye kadar iner, sonra yükselir.
- h'yi önceki uygulamadaki −|ax+b| gibi düşünüp ters davranış yazmak — burada h=|ax+b|−c, kolları yukarı bakar.
- Kırılma noktasını h'nin kökleri almak — artma/azalma köşede, x=−b/a'da değişir.
Kendini kontrol et: Grafik 3'te x=−b/a'nın solunda grafik iniyor, sağında yükseliyor mu?